Септарыёзы — група грыбковых захворванняў раслін, выкліканых мікраскапічнымі грыбамі, якія раней адносіліся да роду , адсюль і назва. У цяперашні час у выніку малекулярна-генетычных даследаванняў некаторыя з гэтых відаў былі пераведзены ў іншыя таксоны, часта філагенетычна далёкія, але традыцыйныя назвы хвароб захаваліся. Септарыёз сустракаецца на сельскагаспадарчых раслінах, гародніне, дэкаратыўных раслінах, лясных дрэвах, а таксама на шматлікіх відах дзікарослых раслін. Яны з’яўляюцца небяспечнымі хваробамі сельскагаспадарчых культур, наносяць вялікія эканамічныя страты, Zbigniew Weber (red.), Fitopatologia. Choroby roślin uprawnych, t. 2, Poznań: PWRiL, 2011, ISBN 978-83-09-01077-7 .
Некаторыя септарыёзы
белая плямістасць лісця чарніц () септарыёз альстрамерыі () септарыёз хрызантэм (, , ) септарыёз гарбузовых () септарыёз флёксаў (, ) септарыёз гартэнзіі () септарыёз канопляў () септарыёз гладыёлусаў () септарыёз лісця буракоў () () () септарыёз пятрушкі () () септарыёз рададэндрана () () () септарыёз соі () септарыёз бульбы () септарыёз жыта (), Małgorzata Solenberg (red.), Polskie nazwy chorób roślin uprawnych, wyd. 2, Poznań: Polskie Towarzystwo Fitopatologiczne, 2017, ISBN 978-83-948769-0-6. септарыёз грушы () септарыёз парэчак і агрэсту () септарыёз маліны ()
Сімптомы Асноўнай прыкметай септарыёзу з’яўляецца , але радзей плямы сустракаюцца і на іншых частках раслін. Плямы з’яўляюцца асобна, але часам яны зліваюцца паміж сабой, пакрываючы вялікую паверхню лісця. У залежнасці ад віду ўзбуджальніка плямы могуць быць круглымі, эліпсоіднымі, даўгаватымі або шматкутнымі, а таксама рознага колеру. Часам яны абмежаваныя ліставымі жылкамі. Яны часта маюць больш цёмную аблямоўку або жоўты арэол. Па меры развіцця ўзбуджальніка адбываецца некроз тканак ліста, у выніку чаго плямы становяцца ўсё больш цёмнымі; светла-карычневы, карычневы, карычневы чорны. Заражанае лісце жоўкне і, калі хвароба працякае моцна, заўчасна ападае. Пра тое, што гэта пляма, выкліканая грыбамі, сведчаць цёмныя дробныя (памерам у долі мм) грудкі пікнід.
Меры аховы Прадухіляюць захворванне галоўным чынам знішчэннем заражаных частак раслін, на якіх зімуе ўзбуджальнік. Для гэтага заражаныя часткі раслін выразаюць, а лісце дрэў зграбаюць і знішчаюць. Вялікае значэнне мае севазварот. У вырошчванні аднагадовых раслін аднаго віду на дадзеным полі павінен быць перапынак не менш за 2 гады. Даследаванні паказалі, што споры застаюцца жыццяздольнымі ў глебе на працягу 12 месяцаў. Варта выкарыстоўваць пратручванне насення. Калі гэта эканамічна апраўдана, з септарыёзам можна змагацца хімічнымі метадамі апырсквання. Звычайна для гэтага рэкамендуюць прэпараты медзі. Эфектыўнасць хімічнай барацьбы і апрацоўкі насення зменлівая і залежыць ад віду і штаму ўзбуджальніка.
Крыніцы
Літаратура Натальина О. Б. Болезни ягодников. — М., 1963 Семенов А. Я., Абрамова Л. П., Хохряков М. К.'' Определитель паразитных грибов на плодах и семенах культурных растений. — Л., 1980.
Катэгорыя:Грыбковыя захворванні раслін Катэгорыя:Септарыёзы