Фёдар Паўлючэнка (, Федор Павлюченко) — беларускі журналіст, рэдактар і медыяменеджар, звязаны з шэрагам незалежных грамадска-палітычных медыяпраектаў. Галоўны рэдактар праекта Reformation і савядучы гумарыстычнай YouTube-праграмы ад рэдакцыі reform.news «Саша, что ты несёшь?!».

Біяграфія Фёдар Паўлючэнка — беларускі журналіст, які працуе ў сферы незалежных інтэрнэт-СМІ. Атрымаў вядомасць дзякуючы ўдзелу ў стварэнні і развіцці шэрагу медыяпраектаў, скіраваных на асвятленне грамадска-палітычнага жыцця Беларусі, праблем правоў чалавека і дэмакратычных пераўтварэнняў.

Журналісцкая дзейнасць Паўлючэнка з’яўляецца адным з ініцыятараў і рэдактараў праекта Reformation, які першапачаткова функцыянаваў як аналітычная і дыскусійная платформа, прысвечаная тэме рэформаў у Беларусі. На аснове гэтага праекта ў далейшым было створана інтэрнэт-выданне Reform.by, якое пасля эвакуацыі ў Польшчу пасля пратэстаў 2020 года ў Беларусі працягнула працу пад назвай Reform.news.

Reform.news пазіцыянуе сябе як незалежнае беларускае інтэрнэт-СМІ, якое публікуе навіны, аналітычныя матэрыялы, інтэрв’ю і каментары, прысвечаныя ўнутранай і знешняй палітыцы, грамадзянскай супольнасці і сітуацыі ў рэгіёне. У розныя перыяды Паўлючэнка займаў у праекце кіраўнічыя і рэдактарскія пасады.

Таксама Фёдар Паўлючэнка быў звязаны з праектам Electroname.com, які спецыялізаваўся на палітычнай і эканамічнай аналітыцы, а таксама быў дырэктарам беларускага інтэрнэт-выдання Хартыя’97.

YouTube-шоў «Саша, што ты несёшь?!» Разам з журналістам Аляксандрам Атрошчанкавым Фёдар Паўлючэнка вядзе гумарыстычнае YouTube-шоў ад рэдакцыі reform.news «Саша, што ты несёшь?!» (СЧТН). Праграма спалучае палітычную сатыру і аналітыку. Шоў скіраванае на крытычны разбор заяваў і публічных выступаў прадстаўнікоў беларускіх уладаў, найперш Аляксандра Лукашэнкі. Праект выкарыстоўвае фармат жывых стрымаў, а таксама аналіз тэкставых і мультымедыйных матэрыялаў. Шоў спалучае ў сабе элементы палітычнай сатыры, чорнага гумару, фактчэкінгу і каментавання актуальных падзей.

Праект атрымаў значную папулярнасць у беларускім сегменце сацыяльных сетак і з’яўляецца прыкладам альтэрнатыўнай формы беларускай палітычнай журналістыкі і публіцыстыкі ў эміграцыі. Дзейнасць праекта адбываецца ва ўмовах узмацнення рэпрэсій супраць незалежных медыя ў Беларусі, што абмяжоўвае магчымасці яго афіцыйнага распаўсюду на тэрыторыі гэтай краіны.

Аднак востры, часта непаліткарэктны фармат і эмацыянальныя ацэнкі вядучых перыядычна выклікаюць крытыку. Адным з такіх выпадкаў стала публічная палеміка ў красавіку 2026 года: у сваім эфіры Паўлючэнка і Атрошчанкаў у грубай сатырычнай манеры раскрытыкавалі беларускіх даследчыкаў, якія ў сваю чаргу скардзіліся на ініцыятыву «Кіберпартызан» з-за знікнення доступу да каталогаў Нацыянальнай бібліятэкі. Архітэктар Уладзіслаў Чаховіч, навуковец Сяргей Бесараб і іншыя абвінавацілі вядучых шоў у зняважлівым стаўленні да нацыянальнай навукі. У адказ на абурэнне ў медыяпрасторы Паўлючэнка публічна выбачыўся і растлумачыў, што ва ўмовах бесперапыннага тэрору ў краіне ён лічыць эмацыянальныя папрокі актывістам і "Кіберпартызанам" за "непрацуючыя сэрвісы" абсурднымі і пазбаўленымі логікі, пры гэтым падкрэсліўшы, што словы ў перадачы адрасаваліся не "беларускамоўным людзям навукі", а непасрэдна тым, хто страціў фокус на галоўных прычынах таго, што адбываецца ў Беларусі.

Праца на сайце «Хартыя’97» У 2010-я гады Фёдар Паўлючэнка супрацоўнічаў з незалежным беларускім інтэрнэт-выданнем «Хартыя’97», адным з найстарэйшых апазіцыйных медыяпраектаў Беларусі. У межах гэтага супрацоўніцтва ён займаўся журналісцкай і рэдактарскай працай, удзельнічаў у падрыхтоўцы матэрыялаў грамадска-палітычнай тэматыкі, а таксама ў асвятленні падзей, звязаных з палітычнай сітуацыяй у краіне.

У 2011 годзе Фёдар Паўлючэнка разам з журналістам Мікалаем Халезіным узначаліў рэдакцыйную працу на сайце «Хартыя’97», калі асноўныя супрацоўнікі вымушана знаходзіліся ў турмах пасля падзей 19 снежня 2010 года. Першым крокам стала аднаўленне адносін паміж структурай сайта і журналістамі, з якімі раней узніклі канфлікты. Гэта дазволіла аднавіць супрацоўніцтва і значна павялічыць аўдыторыю рэсурсу, дасягнуўшы каля паўмільёна карыстальнікаў у дзень.

У 2011—2013 гадах займаў пазіцыю дырэктара сайта Хартыя’97, галоўнай рэдактаркай праекта ў гэты час была журналістка Наталля Радзіна.

Дзейнасць «Хартыі’97» у гэты перыяд адбывалася ва ўмовах пастаяннага ціску з боку ўладаў, уключаючы крымінальны пераслед журналістаў, блакаванне сайта і прызнанне матэрыялаў экстрэмісцкімі. Супрацоўніцтва з выданнем істотна паўплывала на далейшую прафесійную арыентацыю Паўлючэнкі ў сферы незалежнай журналістыкі.

Першая палітычная эміграцыя Напрыканцы 2010 года Фёдар Паўлючэнка быў вымушаны пакінуць Беларусь у сувязі з узмацненнем ціску на незалежных журналістаў і грамадзянскую супольнасць. З 2010 па 2016 жыў у Літве. Яго выезд з краіны ў гэты час разглядаецца як ягоная першая палітычная эміграцыя, звязаная з прафесійнай дзейнасцю ў незалежных медыя і ўдзелам у апазіцыйных інфармацыйных праектах.

У эміграцыі Паўлючэнка працягнуў працу ў журналістыцы, удзельнічаў у стварэнні і развіцці інтэрнэт-праектаў, скіраваных на беларускую аўдыторыю. У 2016 вярнуўся ў Беларусь дзе ўдзельнічаў у стварэнні праекта Reformation.

Другая палітычная эміграцыя У маі 2021 вымушана выехаў у Польшчу з-за пагрозы палітычнага пераследу за журналіскую працу. Жыве ў Варшаве. Займаецца журналістыкай у якасці галоўнага рэдактара сайта Reform.by / Reform.news і стварае сатырычную YouTube-праграму «Саша, што ты несёшь?!».

Палітычны пераслед і ўмовы працы Журналісцкая дзейнасць Фёдара Паўлючэнкі адбывалася ва ўмовах узмацнення ціску на незалежныя СМІ ў Беларусі. Частка праектаў, з якімі ён быў звязаны, падвяргалася блакаванню на тэрыторыі краіны, а рэдакцыі вымушаныя былі працягваць працу з-за мяжы.

Значэнне Фёдар Паўлючэнка разглядаецца як адзін з прадстаўнікоў незалежнай беларускай журналістыкі, якая развівалася ў інтэрнэт-фармаце і працягнула існаванне ў эміграцыі. Яго дзейнасць звязаная з фармаваннем альтэрнатыўнай інфармацыйнай прасторы для беларускай аўдыторыі.

Гл. таксама Незалежныя СМІ Беларусі

Крыніцы