На 2007 год Беларусь мела 487 заказнікаў. Заказнікі з'яўляюцца катэгорыяй асабліва ахоўных прыродных тэрыторый (ААПТ), на іх долю прыпадае 68,5% агульнай плошчы ААПТ (1080,4 тыс. га). Заказнікі рэспубліканскага значэння займаюць 4,0% тэрыторыі краіны і 52,9% агульнай плошчы ААПТ. У складзе гэтай катэгорыі ААПТ найбольшая плошча прыпадае на ландшафтныя заказнікі. Па колькасці пераважаюць біялагічныя заказнікі.
Біялагічныя заказнікі
На Беларусі 52 біялагічных заказніка агульнай плошчай 412,5 тыс. га (1995). Падзяляюцца на батанічныя і заалагічныя заказнікі: y Брэсцкай вобласці — Баранавіцкі, Борскі, Лукава, Міхалінска-Бярозаўскі, Радастаўскі, Спораўскі, Тырвовічы, Ялоўскі і інш., y Віцебскай — Асвейскі, Вялікае Балота, Забалацце, Запольскі, Казьянскі, Лонна, Мошна, Фаміно, Чысцік, y Гомельскай — Бабінец, Буда-Кашалёўскі, Букчанскі, Веткаўскі, Жыткавіцкі, Струменскі, Чачэрскі, Чыркавіцкі, Шабрынскі, Нізоўе Случы (часткова ў Брэсцкай вобласці), y Гродзенскай — Гожаўскі, Дубатоўскае, Парэцкі, Сапоцкінскі, Слонімскі, Дакудаўскі і інш., y Мінскай — Амяльнянскі, Дзянісавіцкі, Копыш, Ленінскі (часткова ў Брэсцкай вобласці), Мацеевіцкае, Налібоцкі (часткова ў Гродзенскай вобласці), Фаліцкі Мох, Чэрнеўскі, Антонава, Кайкаўскі, Лебядзіны і інш.
У розных зонах рэспублікі створаны заказнікі-журавіннікі пераважна на вярховых балотах (каля 20) і заказнікі лекавых раслін (каля 10).
Заказнікі рэспубліканскага значэння
Заказнікі пазначаны колерам у залежнасці ад тыпу:
Ніжэй прыведзены спіс заказнікаў станам на 10 верасня 2019 года.
Брэсцкая вобласць
Тып Назва Выява Раён Плошча, га Год стварэння Міжнародны статус Стронга Баранавіцкі 12015 1998 Буслаўка Бярозаўскі, Пружанскі 7936 1997 ТВП Спораўскі Бярозаўскі, Драгічынскі,Іванаўскі, Івацэвіцкі 19384 1991 Рамсарскія ўгоддзі, ТВП Прыбугскае Палессе 250px Брэсцкі 17230,6 2003 Біясферны рэзерват ЮНЕСКА, Рамсарскія ўгоддзі, ТВП Ялоўскі Ганцавіцкі 959 1979 Борскі Ганцавіцкі, Лунінецкі 2818,4 1979 ТВП Падвялікі Мох Ганцавіцкі 10647 2005 Рамсарскія ўгоддзі Выганашчанскае 250px Ганцавіцкі, Івацэвіцкі, Ляхавіцкі 54611,34 1968 Рамсарскія ўгоддзі, ТВП Званец Драгічынскі, Кобрынскі 16227,42 1996 Рамсарскія ўгоддзі, ТВП Радастаўскі Драгічынскі 6685,17 1978 Лунінскі Лунінецкі 9283 1997 Сярэдняя Прыпяць 250px Лунінецкі, Пінскі,Столінскі, 1999 Рамсарскія ўгоддзі, ТВП Лукава Маларыцкі 1594,07 1968 Тырвовічы Пінскі 1443 1984 Простыр Пінскі, Столінскі 9544,71 1994 Рамсарскія ўгоддзі, ТВП Ружанская пушча Пружанскі 2812 1986 Марочна Столінскі 6444,39 2008 Рамсарскія ўгоддзі, ТВП Альманскія балоты Столінскі 94219 1998 Рамсарскія ўгоддзі, ТВП
Віцебская вобласць
Тып Назва Выява Раён Плошча, га Год стварэння Міжнародны статус Рычы Браслаўскі 1390,62 1979 Чырвоны Бор 250px Верхнядзвінскі, Расонскі 35023,3 1997 ТВП Асвейскі 250px Верхнядзвінскі 30567,38 1977 Рамсарскія ўгоддзі, ТВП Запольскі Віцебскі 794,04 1979 Мошна Віцебскі 398,76 1979 Чысцік Віцебскі 299,98 1979 Белае Глыбоцкі, Ушацкі 483,2 1979 Доўгае 250px Глыбоцкі 644,45 1979 Сэрвач Глыбоцкі, Докшыцкі 9150,35 1997 Рамсарскія ўгоддзі, ТВП Карыценскі Мох Гарадоцкі 1388,9 1981 Верхневілейскі Докшыцкі 815,02 1996 Бабінавіцкі 250px Лёзненскі 10547 1998 Жада Мёрскі, Шаркаўшчынскі 7018 2015 Балота Мох Мёрскі 4602,03 1981 ТВП Ельня 250px Мёрскі, Шаркаўшчынскі 25301 1968 Рамсарскія ўгоддзі, ТВП, КБТ Лонна Полацкі 443,07 1979 Дражбітка-Свіна Полацкі 6727,25 2015 Рамсарскія ўгоддзі, ТВП Глыбокае-Вялікае Астравіта Полацкі 1353,38 1979 Казьянскі Полацкі, Шумілінскі 26060 1960 Рамсарскія ўгоддзі, ТВП Швакшты Пастаўскі 5517,03 1996 Сіньша 250px Расонскі 12877,42 1996 Крывое Ушацкі 1063,72 1979 Янка Шаркаўшчынскі 5848 2015 ТВП Сосна Шумілінскі 168,33 1979 Споры Пастаўскі 1170,59 2015
Гомельская вобласць
Тып Назва Выява Раён Плошча, га Год стварэння Міжнародны статус Буда-Кашалёўскі Буда-Кашалёўскі 6720,63 1988 Пойма ракі Сож Буда-Кашалёўскі, Веткаўскі,Чачэрскі 8563,72 2015 ТВП Стары Жадзен Жыткавіцкі, Лельчыцкі 17048,39 2015 Рамсарскія ўгоддзі, ТВП Сярэдняя Прыпяць Жыткавіцкі, 1999 Рамсарскія ўгоддзі Выдрыца Жлобінскі, Светлагорскі 17560 1999 Рамсарскія ўгоддзі, ТВП Смычок Жлобінскі, Рэчыцкі 2635 2000 Стрэльскі Калінкавіцкі, Мазырскі 12161 1999 Букчанскі Лельчыцкі 4990,31 1979 Днепра-Сожскі Лоеўскі 14556 1999 ТВП Мазырскія яры Мазырскі 1019,77 1986 Бабінец Акцябрскі 830,7 1979 Акцябрскі Акцябрскі 4070,2 2003 ТВП Чыркавіцкі Светлагорскі 461,63 1979
Гродзенская вобласць
Тып Назва Выява Раён Плошча, га Год стварэння Міжнародны статус Замкавы лес Ваўкавыскі, Зэльвенскі 3839,52 1988 Гродзенская пушча Гродзенскі 20515,59 2007 Біясферны рэзерват ЮНЕСКА Азёры Гродзенскі, Шчучынскі 23364,05 1990 Ліпічанская пушча Дзятлаўскі, Мастоўскі,Шчучынскі 15153 2002 Медухава Зэльвенскі 1375,34 1996 Налібоцкі Іўеўскі, Навагрудскі, 2012 ТВП, КБТ Міранка Карэліцкі 3548,74 1996 Свіцязянскі Карэліцкі, Навагрудскі 1193,79 1970 Дакудаўскі Лідскі 630,34 1990 Навагрудскі Навагрудскі 1827,07 1994 Белы Мох Астравецкі 887,5 2015 Сарачанскія азёры Астравецкі 14738,97 2008 Слонімскі Слонімскі 4812,73 1978 Дубатоўскае Смаргонскі 839,5 1978 Котра Шчучынскі 10463,5 2003 Рамсарскія ўгоддзі
Мінская вобласць
Тып Назва Выява Раён Плошча, га Год стварэння Міжнародны статус Чарневіцкі Бярэзінскі, Барысаўскі,Крупскі 10180 2005 Чарнеўскі Барысаўскі 1026,53 1979 Барысаўскі Барысаўскі, Смалявіцкі 2731,4 2015 ТВП Налібоцкі Валожынскі, Стаўбцоўскі, 2012 ТВП, КБТ Дзянісавіцкі Крупскі 3059,59 1979 Сялява Крупскі 19364,83 1993 Белая Русь 250px Лагойскі 4460 2015 Купалаўскі Лагойскі, Мінскі 3834 2000 Глебкаўка 250px Мінскі 964 2001 Лебядзіны 250px Мінскі 43,49 2015 Падсады 250px Мінскі 1079 1999 Прылуцкі 250px Мінскі 523,06 1977 Сціклева 250px Мінскі 428 2001 Юхнаўскі Мінскі 221 2001 Прылепскі Мінскі 3242 2000 Траскоўшчына Мінскі 745,39 2001 Копыш Пухавіцкі 1222,34 1979 Мацеевіцкі Пухавіцкі 1802,19 1979 Амговіцкі Пухавіцкі, Старадарожскі 2556,8 2009 Амяльнянскі Пухавіцкі 2011,57 1979 Вароніцкі востраў Пухавіцкі 828,44 2015 Валмянскі 250px Смалявіцкі 614,5 2001 Пекалінскі Смалявіцкі 2128,9 2000 Гайна-Бродня Смалявіцкі 1196,22 2015 ТВП Фаліцкі Мох Старадарожскі 1947,21 2007
Магілёўская вобласць
Тып Назва Выява Раён Плошча, га Год стварэння Міжнародны статус Заазер'е Бялыніцкі 4172,1 1968 Рамсарскія ўгоддзі Астравы Дулебы Бялыніцкі, Клічаўскі 26600 1998 Рамсарскія ўгоддзі Старыца Быхаўскі 2033 1997 Свіслацка-Бярэзінскі Кіраўскі, Клічаўскі,Асіповіцкі 17479 2015 Рамсарскія ўгоддзі, ТВП, КБТ
Скасаваныя рэспубліканскія заказнікі
Назва Год стварэння Год скасавання Прычыны Рудакова 1991 2001 Уключаны ў склад Нацыянальнага парку «Нарачанскі» Антонава 1983 2007 Створаны з мэтай захавання ўнікальнай калоніі бабровых паселішчаў. Скасаваны пасля знікнення пагроз для папуляцыі баброў. Сапоцкінскі 1978 2007 Уключаны ў склад заказніка «Гродзенская пушча». Кайкаўскі 1986 2007Постановление Совета Министров Республики Беларусь от 27.12.2007 N 1833 "О республиканских заказниках"
Глядзіце таксама Спіс запаведнікаў Беларусі Спіс нацыянальных паркаў Беларусі
Літаратура
З