Афанасьеў — рускае прозвішча.
Вядомыя носьбіты Аляксандр Мікалаевіч Афанасьеў — рускі фалькларыст, этнограф, гісторык. Аляксей Мікалаевіч Афанасьеў (1916—1968) — Герой Савецкага Саюза. Анатоль Аляксандравіч Афанасьеў — беларускі фізік. Барыс Ігнатавіч Афанасьеў — беларускі скрыпач, дырыжор. Іван Мікалаевіч Афанасьеў — беларускі філолаг. Ларывон Афанасьеў — ювелір. Марат Сцяпанавіч Афанасьеў (1946—2016) — беларускі дзяржаўны дзеяч.
Міхаіл Васілевіч Афанасьеў — беларускі футбаліст. Павел Васільевіч Афанасьеў — савецкі беларускі дзяржаўны дзеяч.
Якаў Мікітавіч Афанасьеў (1877—1937) — беларускі вучоны ў галіне глебазнаўства, акадэмік.