Sherlock Holmes jest britansko-američki pustolovni kriminalistički film iz 2009, zasnovan na likovima i pričama koje je napisao Arthur Conan Doyle. Režirao ga je Guy Ritchie, a produkciju zajednički potpisuju Joel Silver, Lionel Wigram, Susan Downey i Dan Lin. Scenarij su napisali Michael Robert Johnson, Anthony Peckham i Simon Kinberg, i to prema priči koju su osmislili Johnson i Wigram. Glavne uloge pripale su Robertu Downeyju Jr. i Judeu Lawu. Radnja filma vrti se oko Holmesove i Watsonove istrage niza ubistava povezanih s okultnim ritualima, u kojoj pomaže ranija protivnica, misteriozna Irene Adler (Rachel McAdams). Mark Strong glumi glavnog negativca, lorda Blackwooda, koji se neobjašnjivo vrati iz mrtvih i planira preuzeti kontrolu nad Britanskim Carstvom pomoću arsenala mračnih sila i nove tehnologije.
Film je naišao na dobar prijem među kritičarima, koji su posebno pohvalili priču i Downeyja u ulozi Holmesa, za koju je nagrađen Zlatnim globusom za najbolju mušku ulogu u mjuziklu ili komediji. Sam film nominiran je i za dva Oscara.
16. decembra 2011. izdan je i nastavak, Sherlock Holmes: Igra sjenki.
Radnja Godina je 1890, a poznati londonski detektiv Sherlock Holmes i njegov prijatelj dr. John Watson trče u podrumski dio zgrade kako bi spriječili obredno ubistvo djevojke koje izvršava lord Blackwood, koji je već ranije ubio pet djevojaka na sličan način. Uspijevaju spriječiti ubistvo tik prije izvršenja, nakon čega Blackwooda predaju inspektoru Lestradeu, koji stiže nedugo zatim.
Tri mjeseca kasnije Holmes i Watson i dalje stanuju skupa, ali Holmesova ekscentričnost počinje ići na živce Watsonu. U međuvremenu, Watson se raduje vjenčanju sa svojom partnericom Mary Morstan. Što se Blackwooda tiče, on je osuđen na smrtnu kaznu, ali dok čeka egzekuciju, zahtijeva da vidi Holmesa u zatvoru. Kad ga detektiv posjeti, ovaj ga upozorava na tri ubistva koja će uslijediti, a Holmes ih neće moći spriječiti. Uz nekoliko sarkastičnih komentara Holmes odlazi. Blackwood je ubrzo obješen, a smrt je proglasio sam Watson. Nekoliko dana kasnije Holmesa posjećuje Irene Adler, profesionalni lopov i Holmesova bivša protivnica, koja od njega zahtijeva da pronađe čovjeka po imenu Luke Reordan. Holmes prihvati, a čim je Adler izašla iz njegovog stana, maskira se i prati je samo da bi otkrio njenog poslodavca, zastrašujućeg i misterioznog muškarca koji govori da je Reordan ključ Blackwoodovih planova. Maskiravši se u prosjaka, Holmes zamoli tajanstvenog muškarca za nešto sitniša, iz čega, ne vidjevši mu lice, uspijeva izvući da je riječ o profesoru i osobi koje se Adler boji.
Ubrzo se dešava neočekivan obrat: Blackwood se probudio iz mrtvih, njegova je grobnica uništena, u njegovom sanduku nalazi se Reordan, a šokirani zaposlenik groblja izaziva javnu paniku ustvrdivši da je vidio Blackwooda kako šeta, živ. Holmes uspije spretno raskrinkati navodnu crnu magiju te, zajedno s Watsonom, prati tragove koji ih vode do Reordanovog stana, u kojem otkrivaju tragove bizarnih eksperimenata koji pokušavaju spojiti crnu magiju i nauku. Ubrzo postaju meta Blackwoodovih ljudi, ali prežive, nakon čega Holmesa "otmu" i potajno odvedu u središte Četiri reda, tajne magijske organizacije. Holmes uspješno deducira gdje su, unatoč povezu što ga je imao preko očiju. Tu ga trojica vođa – lord vrhovni sudija Thomas Rotheram, američki ambasador Standish i ministar unutrašnjih poslova lord Coward – zamole da zaustavi Blackwooda, koji je ranije bio član njihove organizacije, a ujedno je, što Holmes zaključi po fizičkim sličnostima, Rotheramov sin. Rotheram i Standish kasnije padaju kao žrtve Blackwoodovih vještih trikova prodanih pod magiju, nakon čega ovaj preuzima vodstvo nad Četirima redovima. Blackwoodov plan jest pokoriti Britansko carstvo, SAD, a onda i svijet. Blackwood tada namami Holmesa u lučko skladište, gdje je zarobio Adler, koju je objesio na kuku i usmjerio prema pili. Holmes je uspijeva spasiti, ali namještene eksplozije u skladištu nanose teške povrede Watsonu (o kome se brine Holmes, prerušen kao doktor). Lord Coward, koji je Blackwoodov tajni saveznik, izdaje nalog za hapšenje Sherlocka Holmesa.
Holmes se skriva u birtiji u koju je zalazio kako bi učestvovao u organiziranim tučnjavama. Tu, s Watsonom i Adler, proučava Blackwoodove rituale i zaključuje da je sljedeća meta Parlament. Lestrade ga uspijeva pronaći i Holmes se, nakon što potjera Watsona i Adler, predaje inspektoru i odlazi s njim. U kočiji mu Holmes objasni svoj plan, a Lestrade ga onda odvodi do Cowarda. Holmes natjera Cowarda da mu otkrije Blackwoodov plan, a onda se uspije izvući skokom kroz prozor u Temzu, gdje ga čeka čamac. Saznaju da je cijeli plan zasnovan na uređaju koji je u kanalizaciji ispod zgrade Parlamenta. Holmes, Watson i Adler odlaze dolje i pronalaze neobičan uređaj temeljen na ispuštanju plinovitog cijanida u cijevi koje vode do vijećnice u kojoj se nalaze zastupnici. Blackwood i Coward imali su protivotrov tako da bi bili sigurni. Dok se Holmes i Watson bore s Blackwoodovim ljudima, Adler krade kapsulu s cijanidom i bježi, a Blackwoodov grandiozni plan prekinut je nakon pompoznog govora o osvajanju svijeta. Dok rulja napada Cowarda, Blackwood bježi. Holmes ubrzo krene za Adlerovom te se nalaze, a ubrzo ih sustiže i Blackwood, na vrhu još nedovršenog Tower Bridgea. Kad Blackwood prekine okršaj Holmesa i Adlerove, detektiv i on ulaze u sukob koji rezultira tako da Blackwood završi obješen za lanac dok mu Holmes objašnjava sve trikove koje je pokušao prodati pod crnu magiju. Kad osovina koja je držala lanac popusti, Blackwood pada i biva obješen.
Holmes odlazi do Adler, koja mu otkriva identitet svog poslodavca. Govori mu da je profesor Moriarty jednako inteligentan kao i on, ali mnogo zlobniji od njega i da predstavlja veliku opasnost. Holmes se tada pozdravlja i odlazi, ostavivši Adler na Tower Bridgeu.
Radnja se ponovo vraća u Holmesov i Watsonov stan, gdje vidimo Watsona kako se iseljava i odlazi s Mary. Prije nego što se iseli, u stan dolazi policajac koji ih obavještava da su pronašli mrtvog kolegu ispred Blackwoodovog uređaja. Saznajemo da je Moriarty iskoristio ranije okršaje kako bi se domogao mehanizma koji mu je potreban za njegove planove. Holmes poveže ko je odgovoran za ubistvo i željno iščekuje novi okršaj sa svojim protivnikom.
Glumačka postava 350px|mini|Rachel MacAdams i Robert Downey Jr. promoviraju film tokom Comic-Cona. Robert Downey Jr. kao Sherlock Holmes, ekscentrični detektiv-savjetnik koji postaje traženi bjegunac tokom svoje potjere za lordom Blackwoodom dok ga konstantno proganja prisustvo prof. Moriartyja. Kad je saznao za projekt, Downey je, sa suprugom Susan, bio u posjeti uredima Joela Silvera. Ritchie je ispočetka mislio da je Downey prestar za ulogu, želeći portretirati nešto mlađeg Holmesa, koristeći film Batman: Početak kao osnovu. Ipak, pristao je provjeriti Downeyja, a glumac je kasnije za BBC izjavio: "Mislim da Guy i ja možemo jako dobro raditi zajedno. Što više ulazim u knjige, postaje sve fascinantnije. Holmes je takav čudak." Otkrio je, također, da je njegova supruga prokomentirala "da kad pročitaš opis lika — ćudljiv i pomalo lud — to bih mogao biti ja". Downey se želio više bazirati na Holmesov patriotizam i boemštinu, a smatrao je da ga je raniji rad na Chaplinu pripremio za britanski naglasak. Ritchie ga je smatrao "savršenim". I Ritchie i Downey su entuzijasti kad je riječ o borilačkim vještinama tako da su se posebno osvrnuli na baritsu, spomenut u priči "Prazna kuća" (1901). Downey je smršavio radi uloge, i to nakon sugestije koju je dobio tokom razgovora s Chrisom Martinom, frontmenom Coldplaya. Jude Law kao dr. John Watson, Holmesov pomoćnik i najbolji prijatelj, po struci hirurg. Lawov Watson vjerniji je originalnom liku, koji je bio puno više kolega, nego naivna budala, koju je portretirao Nigel Bruce. Lawu ovo nije bio prvi susret s Holmesom na filmu s obzirom na to da je 1991. glumio u ekranizaciji priče "Shoscombe Old Place" u okviru Granadinog serijala Avanture Sherlocka Holmesa. Kao ljubitelj Sherlocka Holmesa, Law je uvidio da postoji brdo neistraženog materijala, a izbor Downeyja zaintrigirao ga je; sam Law izabran je jer se pokazao kao dobar partner Downeyju. Downey je vjerovao da bi isticanje Watsonovih odlika bivšeg vojnika, ljekara, ženskara i kockara uveliko doprinijelo isticanju Holmesovog lika. Law je također sastavio spisak fraza iz priča kako bi poboljšao svoj dijalog. Ritchiejev prvi izbor za ulogu bio je Russell Crowe. (potreban Adobe Flash) Mark Strong kao lord Blackwood, serijski ubica aristokratskog porijekla koji koketira s okultnim kako bi druge natjerao da čine što želi. Nakon što biva smaknut, Blackwood se vrati među žive i počne s ostvarivanjem plana osvajanja Britanskog carstva. Blackwoodov lik dobio je mnogo natprirodnih elemenata, a njegova prisutnost često je popraćena zlogukom vranom. Ovo je bio treći film na kojem je Strong sarađivao s Ritchiejem te je rekao da jako cijeni Ritchiejev nedostatak ega i činjenicu da je s njim jako lahko raditi. Rachel McAdams kao Irene Adler, fatalna žena iz New Jerseyja, jedina žena koja je nadmudrila Holmesa, čemu svjedočimo u priči "Skandal u Češkoj". U filmu ona nije više u braku s Godfreyjem Nortonom i traži Holmesovu pomoć u vezi sa slučajem. Downey je uvjerio Ritchieja da odabere Rachel McAdams, tvrdeći da neće izgledati premlado da bi bila njegova potencijalna ljubav. Kelly Reilly kao Mary Morstan, guvernanta i udovica te Watsonova zaručnica, s kojom odlazi živjeti na kraju filma, što uzrokuje konflikt s Holmesom. Eddie Marsan kao inspektor Lestrade, inspektor u Scotland Yardu koji unajmi Holmesa da mu pomogne sa slučajem. Za razliku od mnogih ranijih adaptacija, Marsanov Lestrade nije potpuni idiot nego prilično kompetentan inspektor, kome Holmes, ipak, povremeno ide na živce. Hans Matheson kao lord Coward, britanski ministar unutrašnjih poslova i Blackwoodova desna ruka. Pomogao je Blackwoodu u svim njegovim ubistvima te je jedna od malobrojnih osoba koje znaju da Blackwood koristi tehnologiju da fingira magiju. Geraldine James kao gđa Hudson, Holmesova i Watsonova stanodavka. Geraldine James drugi je put učestvovala u adaptaciji priča o Holmesu, nakon što je 2002. glumila suprugu dr. Mortimera u adaptaciji romana Baskervilski pas. James Fox kao ser Thomas Rotheram, Blackwoodov otac i vođa Četiri reda. Robert Maillet kao Dredger, dvometraški (214 cm) Blackwoodov snagator koji govori francuski. William Hope kao John Standish, američki ambasador. Guy Ritchie odbio je reći ko je posudio glas prof. Moriartyju u prvom filmu. Iako su kružile brojne glasine da se radi o Bradu Pittu, koji je trebao glumiti profesora u drugom filmu, nakon snimanja filma Sherlock Holmes: Igra sjenki neotkriveni glas zamijenjen je onim Jareda Harrisa, koji je glumio profesora u nastavku.
Produkcija Razvoj