Katepsini (grč. kata = dolje + hepsein = vrije; skr. CTS) su proteazni (enzimi koji razgrađuju proteine), nađeni kod svih životinja, kao i ostalih organizama.
Postoji oko desetak članova ove porodice, koji se izdvajaju po svojoj strukturi, katalitskom mehanizmu i koje proteine razlažu. Većina članova koji postaju aktivni na niskom pH nađena je u lizosomima. Dakle, aktivnost enzima ove porodice se odvija gotovo u potpunosti unutar tih organela. Postoje, međutim, iznimke kao što je katepsin K, koji djeluje vanćelijski, nakon lučenja osteoklasta u resorpciji kosti.Cornish-Bowden A. (2004): Fundamentals of enzyme kinetics, 3rd Ed. Portland Press. ; .Međedović S., Maslić E., Hadžiselimović R. (2000): Biologija 2. Svjetlost, Sarajevo, .Bajrović K, Jevrić-Čaušević A., Hadžiselimović R., Ed. (2005): Uvod u genetičko inženjerstvo i biotehnologiju. Institut za genetičko inženjerstvo i biotehnologiju (INGEB), Sarajevo, .
Katepsin S ima ključnu ulogu u ćelijskom prometu sisara, npr. u resorpciji kostiju. Oni degradiraju polipeptide i odlikuju se specifičnošću odgovarajuće podloge.Palmer T., Bonner P. L. (2007): Enzymes: Biochemistry, biotechnology, clinical hemistry. Woodhead Publishing, .Bugg T. (1997): An introduction to enzyme and coenzyme chemistry. Blackwell Science, Oxford, .Alberts B. (2002)ː Molecular biology of the cell Garland Science, New York, .Voet D., Voet J. (1995): Biochemistry, 2nd Ed. Wiley, http://www.wiley.com/college/math/chem/cg/sales/voet.html.
Klasifikacija Katepsin A Katepsin B (cistein proteaza) Katepsin C (cistein proteaza) Katepsin D (aspartil proteaza) Katepsin E (aspartil proteaza) Katepsin F (cistein proteaza) Katepsin G (serin proteaza) Katepsin H (cistein proteaza) Katepsin K (cistein proteaza) Katepsin L (cistein proteaza) Katepsin L1 (cistein proteaza) Katepsin L2 (ili V) (cistein proteaza) Katepsin O (cistein proteaza) Katepsin S (cistein proteaza) Katepsin W (cistein proteaza) Katepsin Z (ili X) (cistein proteaza)
Klinički značaj Katepsini su uključeni i u više bolesnih stanja i poremećaja, kao što su: Kancer Moždani udar Alzheimerova bolest Artritis Ebola, katepsin B i prenisko prisustvo katepsina L su neophodni za ulaz virusa u ćelije domaćina. Hronična opstruktivna bolest pluća; Hronični periodontitis; Pankreatitis; Nekoliko očnih poremećaja: keratokonus, ablacija mrežnjače, senilna makularna degeneracija i glaukom.
Također pogledajte Enzim Proteaza
Reference
Vanjski linkovi
Kategorija:Enzimi Kategorija:Hidrolaze Kategorija:EC 3.4