thumb|350px|Razgradnja norepinefrina. Katehol-O– metiltransferaza je prikazana u zelenim kutijama. Katehol-O–metiltransferaza (COMT; EC 2.1.1.6) je jedan od nekoliko enzima koji razgrađuju kateholamine (neurotransmiteri kao što su dopamin, epinefrin i norepinefrin), kateholestrogeni i razni lijekovi i supstance koje imaju kateholsku strukturu. In humans, catechol-O-methyltransferase protein is encoded by the COMT gene. Proizvode se dvije izoforme COMT-a: topljivi kratki oblik (S-COMT) i dugi oblik vezan na membranu (MB-COMT). Kako je regulacija kateholamina poremećena u brojnim zdravstvenim stanjima, nekoliko farmaceutskih lijekova cilja na COMT, kako bi promijenili njegovu aktivnost i stoga dostupnost kateholamina. COMT je prvi otkrio biohemičar Julius Axelrod 1957.
Funkcija
Katehol-O–metiltransferaza uključena je u inaktivaciju kateholaminskih neurotransmitera (dopamin, epinefrin i noradrenalin). Enzim uvodi metil grupu u kateholamin, koju donira S-adenozil metionin (SAM). Supstrati COMT-a je bilo koji spoj koji ima kateholnu strukturu, kao što su kateholestrogeni i flavonoidi koji sadrže katehol.
Levodopa, prekursor kateholamina, važan je supstrat COMT-a. Inhibitori COMT-a, poput entakapona, spašavaju levodopu od COMT-a i produžavaju djelovanje levodopa. Entakapon je široko korišteni pomoćni lijek u terapiji levodopom. Kada se daje sa inhibitorom dopa dekarboksilaze (karbidopa ili benzerazid), levodopa se optimalno štedi. Ova "trostruka terapija" postaje standard u liječenju Parkinsonove bolesti.
Specifične reakcije koje katalizira COMT uključuju: Dopamin → 3-metoksitiramin DOPAC → HVA (homovanilinska kiselina) Norepinefrin → Normetanefrin Epinefrin → Metanefrin Dihidroksifeniletilen-glikol (DOPEG) → metoksihidroksifenilglikol (MOPEG) 3,4-Dihidroksimandelna kiselina (DOMA) → Vanililmandelna kiselina (VMA)
U mozgu, COMT-ovisna degradacija dopamina je od posebne važnosti u regijama mozga sa niskom ekspresijom presinapsnog dopaminskog transportera (DAT), kao što je prečeoni korteks. (U PFC, dopamin se također uklanja presinapsnim norepinefrinskim transporterima (NET) i razgrađuje monoamin-oksidaza.) Controversy exists about the predominance and orientation of membrane bound COMT in the CNS,
Rastvorljivi COMT se također može naći van ćelija, iako vanćelijski COMT i,a manje značajnu ulogu u CNS-u nego u perifernom sistemu. Unatoč svom značaju u neuronima, COMT je zapravo primarno eksprimiran u jetri.
Genetika kod ljudi
COMT protein je kodiran genom "COMT". Gen je povezan sa alelnim varijantama. Najbolje proučavan je Val158Met. Ostali koji su proučavani su rs737865 i rs165599, npr. za povezanost sa karakterom ličnosti, odgovorom na antidepresivne lijekove, i rizikom od psihoze povezanim sa Alzheimerovom bolešću. COMT je proučavan kao potencijalni gen u patogenezi shizofrenije; međutim meta-analize ne pronalaze povezanost između rizika od shizofrenije i brojnih polimorfizama, including Val158Met.
Polimorfizam Val158Met
Funkcionalni jednonukleotidni polimorfizam (uobičajena normalna varijanta) gena za katehol-O–metiltransferazu rezultira mutacijama valina u metionin na poziciji 158 (Val< sup>158</sup>Met) rs4680. In vitro, homozigotna Val varijanta metabolizira dopamin do četiri puta brže od svog metioninskog parnjaka. Međutim, in vivo Met varijanta je pretjerano eksprimirana u mozgu, što rezultira smanjenjem od 40% (umjesto 75% ) funkcionalne aktivnosti enzima. Niže stope katabolizma za Met alel rezultiraju višim nivoima sinapsnog dopamina nakon oslobađanja neurotransmitera, u konačnici povećavajući dopaminsku stimulaciju postsinapsnog neurona. S obzirom na preferencijalnu ulogu COMT-a u prečeonoj degradaciji dopamina, smatra se da polimorfizam Val158Met ispoljava svoje efekte na kogniciju, modulacijom dopaminske signalizacije u čeonom režnju.
Pokazalo se da varijanta gena utiče na kognitivne zadatke koji su široko povezani sa izvršnim funkcijama, kao što su pomeranje skupa, inhibicija odgovora, apstraktna misao i usvajanje pravila ili strukture zadatka.
Uporedivi efekti na slične kognitivne zadatke, čeone režnjeve i neurotransmiter dopamin također su povezani sa shizofrenijom.NIH Record Daniel R. Weinberger to Give Milder Lecture , October 7, 2005The News and Editorial Staffs Breakthrough of the Year: The Runner Up A Quest, Science Magazine, December 19, 2003. Predloženo je da je naslijeđena varijanta COMT jedan od genetičkih faktora koji mogu predisponirati nekoga da razvije shizofreniju kasnije u životu. Novija studija dovela je u sumnju predloženu vezu između ovog gena i bilo kakvog navodnog slučajnog efekta kanabisa na razvoj shizofrenije.
Utvrđeno je da je nesinonimni jednonukleotidni polimorfizam rs4680 povezan s depresivnim faktorom skala pozitivnog i negativnog sindroma (PANSS) i efikasnošću emocija kod oboljelih od shizofrenije. Sve se više priznaje da su alelne varijacije na COMT genu takođe relevantne za obradu emocija, jer izgleda da utiču na interakciju između prečeonog i limbnog regiona. Istraživanje sprovedeno na Sekciji za neurobiologiju psihoze, Instituta za psihijatriju, King's College-a u Londonu, pokazalo je dejstvo COMT-a i kod pacijenata s bipolarnim poremećajem i kod njihovih rođaka. Polimorfizam COMT Val158Met također ima plejotrpni uticaj na obradu emocija.
Nadalje, pokazalo se da polimorfizam utiče na ocjene subjektivno blagostanje. Kada je kod 621 žene izmjerena pomoću praćen obrazac iskustva, što je slično procjeni raspoloženja kao odgovoru na bip sat, oblik met/met daje dvostruko subjektivniji mentalni osjećaj blagostanja od širokog spektra dnevnih događaja. Sposobnost doživljavanja nagrade povećavala se s brojem Met alela. Jedan pregled otkrio je da su oni sa Val/Val skloniji da budu ekstrovertniji, više traže novitet i manje su neurotični od onih sa Met/Met alelom.
Disfunkcija temporomandibulskog zgloba
Disfunkcija temporomandibulskog zgloba (TMD) ne izgleda kao klasični genetički poremećaj, međutim sugerirano je da su varijacije u genu koji kodira COMT odgovorne za nasljeđivanje predispozicije za razvoj TMD-a tokom života.
Nomenklatura COMT je ime dato genu koji kodira ovaj enzim. O u nazivu označava kisik, a ne orto''.
Inhibitori COMT-a
COMT inhibitori uključuju entacapon, tolkapon, opikapon i nitekapon. Svi osim nitekapona se koriste u liječenju Parkinsonove bolesti. Rizik od trovnja jetrajetre i srodnih probavnih poremećaja ograničava upotrebu tolkapona.
Također pogledajte Dopamin Shizofrenija O-metiltransferaza
Dodatne slike
thumb|280px|Degeneracija dopamina
Reference
Dopunska literatura
Vanjski linkovi
Kategorija:Geni na hromosomu 22 Kategorija:EC 2.1.1 Kategorija:O-metilirani prirodni metabolizam fenola Kategorija:Ljudski proteini Kategorija:Proteomika