Os verbos ser, estar e ir son irregulares, é dicir, teñen temas diferentes para o presente e para o perfecto: somos/fomos, esta-mos/estive-mos, imos/fomos ... ademais doutras irregularidades. A seguinte táboa amosa o presente de indicativo e de subxuntivo para estes verbos.
Verbo Ser Presente de Indicativo Presente de Subxuntivo eu son eu sexa ti es ti sexas el/ela é el/ela sexa nós somos nós sexamos vós sodes vós sexades eles/elas son eles/elas sexan
Verbo Estar</th> Presente de Indicativo Presente de Subxuntivo eu estou eu estea ti estás ti esteas el/ela está el/ela estea nós estamos nós esteamos vós estades vós esteades eles/elas están eles/elas estean
Verbo IrPresente de Indicativo Presente de Subxuntivo eu vou eu vaia ti vas ti vaias el/ela vai el/ela vaia nós imos nós vaiamos vós ides vós vaiades eles/elas van eles/elas vaian
Vexamos algúns exemplos que utilizan estes verbos:
Camilo é o fillo de Xosé que está en Cangas. Na miña clase somos 13 mulleres e 10 homes. Vas ir malia que sexa tarde. Miña nai quere que vaia ao mercado con ela. ¡Que ben que estades alí na piscina! Nós somos de Vigo, ¿Vós sodes de Ourense? Meu pai vai no traballo. Quero que esteamos alí antes da noitiña. Hai moito tempo que non vou pola praia. Rapaces, ¿que trasnada estades a facer? ¿Onde vai Carlos?
Os verbos ser, estar e ir presentan irregularidades na súa conxugación en tempo pasado:
Verbo Ser Imperf. de Indicativo Pretérito perfecto Pluscuamperfecto Imperf. de Subxuntivo eu era eu fun eu fora eu fose ti eras ti fuches ti foras ti foses el/ela era el/ela foi el/ela fora el/ela fose nós eramos nós fomos nós foramos nós fomos vós erades vós fostes vós forades vós fodes eles/elas eran eles/elas foron eles/elas foran eles/elas fosen
Verbo Estar Imperf. de Indicativo Pretérito perfecto Pluscuamperfecto Imperf. de Subxuntivo eu estaba eu estiven eu estivera eu estivese ti estabas ti estiveches ti estiveras ti estiveses el/ela estaba el/ela estivo el/ela estivera el/ela estivese nós estabamos nós estivemos nós estiveramos nós estivésemos vós estabades vós estivestes vós estiverades vós estivésedes eles/elas estaban eles/elas estiveron eles/elas estiveran eles/elas estivesen
Verbo Ir Imperf. de Indicativo Pretérito perfecto Pluscuamperfecto Imperf. de Subxuntivo eu ía eu fun eu fora eu fose ti ías ti fuches ti foras ti foses el/ela ía el/ela foi el/ela fora el/ela fose nós iamos nós fomos nós foramos nós fosemos vós iades vós fostes vós forades vós fosedes eles/elas ían eles/elas foron eles/elas foran eles/elas fosen
Non debemos esquecer que as formas eramos, erades, iamos, iades, foramos, forades e fosemos, fosedes teñen en galego acentuación grave (a propia e característica da nosa lingua) e non esdrúxula coma o español. Así pois, non debemos pronunciar *fóramos, *fórades, *fósemos, ... pois constitúe un castelanismo.
As formas verbais do pasado de ser e ir coinciden en ambos verbos no pretérito perfecto, no pluscuamperfecto e no imperfecto de subxuntivo. Distinguímolas polo contexto.
Vexamos algúns exemplos que utilizan estes verbos:
Camilo foi a Cangas. Non sabía que Carme estaba tan enferma. Teu pai estivo aquí hai un intre. Xa vos dixen que estivésedes sentados! Atopei a María mentres ía cara ao mercado. ¿Estivestes xogando coa auga? No verán fomos a Portugal. Eu pensei que ti eras irmán de Carlos. Maruxa dixo que fosedes a visitala. Véxase tamén Outros artigos Verbos galegos valer, poder e querer Verbos galegos pór, dar e saber Verbos galegos ver, vir e ter Verbos galegos facer, dicir e haber
Categoría:Gramática da lingua galega Categoría:Verbo