алт=Скенирана честитка за вљубените од 1909 година|мини|Скенирана честитка за вљубените од 1909 година Денот на вљубените („Свети Валентин“) — годишна прослава што се одржува на 14 февруари со славење на љубовта и приврзаноста помеѓу интимните партнери. Денот е именуван според еден ранохристијански маченик наречен Валентин и е одреден од папата Гелазиус I во 500 г.н.е. беше отстранет од Римскиот календар на светците во 1969 од папата Павле VI, но неговото религиско одржување сè уште е дозволено. Традиционално е ден на кој вљубените ја изразуваат нивната љубов меѓусебно со подарување цвеќиња, нудење слатки производи и праќање картички (познати како "љубовни"). Денот прво се поврзувал со романтична љубов во кругот на Геофри Чосер во средниот век, кога традицијата бурно растела со искрена љубов.
Модерните симболи на Денот на вљубените вклучуваат заоблени срца, гулаби и фигура на криластиот Купидон. Од 19 век со рачно напишаните картички почнаа да се произведуваат голем број поздравни картички.
Името Валентин го носат мнозина ранохристијански светци.Валентин се чествува на 14 февруари се Вљубеникот од Рим (Valentinus press m.Romae) и Вљубеникот од Терни (Valentinus ep.Intermanesis m. Romae).Вљубеникот од Рим е свештеник во Рим кој бил маченик околу 269 г.п.н.е и е спален на патот Фламина.Неговите остатоци се во црквата свети Пракс во Рим и на улицата Уајтфрајар во црквата Кармелајт во Даблин,Ирска. Вљубеникот од Терни е епископ на Интерамна(модерно Терни)околу 197 г.п.н.е и се вели дека е мачен за време на прогонот под императорот Аурелијан.Тој е исто така спален на патот Фламина,но на друго место од Вљубеникот од Рим.Неговите остатоци се во Базиликата на Свети Валентин од Терни(Basilica di San Valentino)
Католичката енциклопедија исто така зборува за третиот светец наречен Валентин кој се споменува во раните маченици на датата на 14 февруари.Тој бил мачен во Африка со бројни другари,но не е познато ништо повеќе за него.
Не се содржани романтични елементи во оригиналните рани средновековни биографии на ниеден од овие маченици.Со тек на време Свети Валентин се поврзува со романтиката во 14 век,разликите помеѓу Вљубеникот од Рим и Вљубеникот од Терни се целосно изгубени.
Во 1969 ревизијата на Римскиот календар на светците,празникот Свети Валентин на 14 февруари беше отстранет од основниот Римски календар и пренесан на посебени(локалени или дури национални)календари од следниве причини:,,Додека трае споменот на Свети Валентин е оставен на посебните календари,додека е одделен од неговото име,ништо не е познато за Свети Валентин освен тоа дека е спален на патот Фламина на 14 февруари." Празникот сè уште се слави во Балзан (Малта) каде остатоците од светецот се потврдени дека се најдени исто така низ светот од Традиционалните Католици кои го пратат постариот,пред-Ватиканскиот II календар.
Романтични легенди
Раниот Средновековен акт на кој било Свети Валентин е опишан кратко во Легендата за Ауреа.Според оваа верзија,св.Валентин е прогонет како христијанин и испрашуван лично од Римскиот цар Клаудиј II.Клаудиј бил импресиониран од Валентин и имал разговор со него,со цел да го претвори во римско паганство и да го спаси неговиот живот.Валентин одбил и се обидел да го убеди Клаудиј за возврат.Поради тоа,тој е прогонет.Пред неговото прогонство,тој наводно направил чудо со лечење на слепата ќерка на неговиот затвореник.
Откако Легендата за Ауреа уште се предвидувала и покрај неповрзаноста со чувствителната љубов,соодветното знаење е извезено во модерните времиња на доловувањето на сликата на Валентин како свештеник кој одбива непотврден закон на Римскиот цар Клаудиј II,наводно по ред дека младите мажи останувале сами.Императорот веројатно го направил ова за да ја зголеми својата армија,верувајќи дека женетите мажи не се добри војници.Свештеникот Валентин,сепак тајно изведел брачна церемонија за младите мажи.Кога Клаудиј дознал за тоа,го уапсил Валентин и го ставил во затвор.
Постои дополонително модерно украсување за Златната легенда,овозможена од Американските поздрави на History.com и широко повторени и покрај немањето на основа.Вечерта пред Валентин да биде прогонет,тој ја напишал првата ,,љубовна" картичка адресирана до млада девојка различно идентификувана како негова сакана,како ќерката на затвореникот којшто тој се спријатели и излекува,или двете.Тоа е белешка на која пишуваше „Од твојот Валентин“.
Докажани традиции
Луперкалија
Главен извадок:Lupercalia
Иако славните модерни извори на врски неозначените романски празници во февруари се избраа за да се посветат на пкодноста и љубовта на Денот на св.Валентин,професорот Џек Оруч од Универзитетот во Кансзас тврдел дека пред Чосер не постојат врски помеѓу Светците наречени Валентинус и романтичната љубов.Раните врски опишани погоре се фокусирани на жртвеноста отколку на романтичната љубов.Во античкиот календар периодот помеѓу средината на Јануари и средината на февруари е месец на Гамелон,посветен на светиот брак на Зевс и Хера.
Во Стар Рим, се одржувал на 13 и 15 февруари,кој е архаичен обред поврзан со плодноста.Луперкалија е локален фестивал на градот Рим.Погенерално фестивалот на Џуно-Фебруа што означува„Прочистувачот Џуно“ или „Целомудрениот Џуно“,се прославувал на 13 и 14 февруари.Папата Гелазиус I(492-496) ја укинува Луперкалија. Colfa.utsa.edu Геофри Чосер од Томас Оклив(1412)
Љубовните птици на Чосер
Првата снимена асоцијација на Денот на вљубените со романтична љубов е во Парламентот Фолс(1382) од Геофри Чосер,Чосер напишал:
For this was on seynt Volantynyys day Whan eurey bryd cometh there to chese his make. [For this was Saint Valentine`s Day,when every bird cometh there to choose his mate] [За овој ден беше денот Свети Валентин,кога секоја птица оди таму да го избере својот другар]
Оваа поема е напишана во чест на првата годишнина од свршувачката на кралот Ричард II од Англија за Ана од Бохемија.Договорот овозможен за бракот е потпишан на 2 мај,1381.(Кога беа мажени 8 месеци подоцна,тие имаа само по 15 години)
Читателите некритично претпоставуваа дека Чосер се однесува на 14 февруари како Денот на Вљубените;сепак средината на февруари е непригодно време да се состануваат птиците во Англија.Хенри Ангестер Кели заклучил дека по литургискиот календар,2 мај е денот на Светците за Вљубените од Женева.Овој св.Валентин е ран епископ на Женева кој умира околу 307 г.п.н.е
Парламентот Фолс на Чосер е поставен во измислена содржина на стара традиција,но всушност пред Чосер не постоела традиција.Шпекулативното објаснување на чувствителните обичаи,претпоставувајќи ги како историски факти античките предмети го имаа нивното потекло во 18-иот век,особено Албан Батлер,авторот на „Батлеровите животи на светците“ кои се изведувани дури од почитувани модерни научници.Најзначајно,„идејата дека обичаите на Денот на вљубените се изведуваат од оние кои од Римската Луперкалија е прифатена некритично и повторувана во различни форми,се до ден денеска“.
Средновековниот период и Англиската ренесанса
Користејќи го јазикот на правните судови за ритуалите на искрената љубов,Високиот суд на љубовта е воведен во Париз на Денот на вљубените во 1400 година.Судот располага со љубовни договори,предавства и насилство врз жените.Судиите се избираат од жени врз основа на поетско читање.Најраниот преживеан вљубеник е од 15 век,рондо напишано од Чарлс,Војводата од Орлеанс за неговата жена кој започнува вака:
Јас сум воодушевен од љубовта, Моја трипати слатка љубов... —Чарлс Орлеанс,рондо VI,ред 1-2
Во тоа време,војводата беше задржен во кулата во Лондон по неговото апсење на Битката во Агникурт,1415 година.
Денот на вљубените се споменува покајнички од Офелија во Хамлет(1600-1601)
„Утре е денот Свети Валентин Сите наутро во тоа време И јас девица под твојот прозор за да бидам твоја сакана. Потоа тој стана и ја облече својата облека, И ја затвори вратата од визбата пушти ја внатре девицата,девицата која е надвор И Никогаш повеќе разделени.“ -Вилијам Шекспир,Хамлет,акт IV,сцена 5
Џон Дон ја употреби легендата за бракот на птиците како почетна точка за неговиот епиталам прославувајќи го бракот на Елизабета, ќерката на англискиот крал Џејмс I ,и изборниот кнез Фридрих V на Денот на вљубените:
Те поздравувам епископ Валентин чиј ден е ова Целиот воздух ти е епархија И сите чврчорења И други птици се наеднаш парохијани Кои се мажат секоја година Квартот на чучулигата,и големото шепотење на гулабот На врабец дека го занемарува својот живот за љубов, Домашната птица со црвениот стомак, ќе забрзеш како црната птица, Како што му прилега на трнарчето или на халконот Мажот како пушка излегува и наскоро граби И ја среќава неговата сопруга кој го носи нејзиниот кревет од пердув Овој ден повесело отсекогаш сјае Овој ден,што би можеле да се разгорат јас и ти,стариот Валентин. —Џон Дон,епиталам од грофот Фредерик Конт Палатин и лејди Елизабет мажени на Свети Валентин
Верзијата„Розите се црвени“ одеци кои може да се следат уште како во епот на Едмунд Спенсер во „Приказни за кралицата“(1590):
Таа се бањаше со црвени рози и темјанушки сини, И сите слатки цвеќиња,кои растат в шума.
Модерното клише на поемите за Денот на вљубените можат да се најдат во колекцијата на англискиот расадник на рими на Гамер Гартон Гарланд(1784): Розите се црвени,темјанушките сини Медот е сладок а исто така и ти Ти си мојата љубов и јас сум твоја Привлечен од тебе мојот Валентин Ждребката се фрли и тогаш јас нацртав И судбината рече дека треба да си ти.
Модерни времиња
Во 1797,Британскиот издавач го издаде „Младиот писател Валентин“, којшто содржи резултати од предложените чувствителни верзии за младиот љубовник кој не е во состојба да ги создава самостојно.Печатачите веќе почнаа да произведуваат ограничен број на картички со различни верзии и скици,наречени „механички љубовни картички“, и намалување на поштенско ниво во следниот век усвоени во помалку лично но лесно практично на испраќање љубовни картички.Тоа,за возврат,за првпат стана можно анонимно да се разменуваат картички кои се земени за причина за случајното појавување на колоритната верзија во ера која е поинаку скромна на Викторијанството.
Хартиените љубовни картички станааа славни во Англија во раниот 19 век кои се произведуваа во фабрики.Фенси љубовните картички се направени од вистинска тантела и лента со хартиена тантела воведена во средината на 19 век.Во Обединетото Кралство,само половина од населението потрошиле пари за нивните љубовни картички од околу 1.3 милјарди фунти се потрошиле годишно на љубовни картички,цвеќиња,чоколади и други подароци со проценка од 25 милиони испратени картички.Повторното пронаоѓање на Денот на Свети Валентин во 1840 година се постави од Леих Ерик Шмит.Како писател во „Грахамовиот Американски месец“ одржан во 1849год,„Денот Свети Валентин...станувајќи,не стана,национален празник“.Во Америка,првото масовно производство на љубовни картички од врежана хартиена тантела се произведени и продадени кратко после 1847 година од Естер Хауланд(1828-1904) од Вустер,Масачусетс.
Нејзиниот татко управува со големи резервации во слаткарска продавница,но Хауланд ја зеде нејзината инспирација од англиско љубовна картичка кој таа ја прими од бизнис соработник на нејзиниот татко.Заинтригиран со идејата на правење слични љубовни картички,Хауланд го започна нејзиниот бизнис со увоз на хартиена тантела и цветни декорации од Англија.Англиската практика на праќање љубовни картички се воспостави доволно функционална како средство за завера во „Исповедите на г-дин Харисон“(1851) од Елизабет Гаскел:„Пукнав со моите објаснувања:“„За љубовта за којашто не знам ништо.“„Тоа е во твојот ракопис,“ рече тој ладно.Од 2001 година,Асоцијацијата за поздравни картички доделуваа годишна „Награда Естер Хауланд за визија на поздравни картички“.
Од 19 век,рачно пишуваните белешки дадоа преголемо производство за мноштво произведени поздравни картички.Во средината на 19 век размената на Денот на вљубените е предзнак со следење на понатамошни комерцијализирани празници во Америка.