Таџичка азбука е термин кој ги опфаќа сите писма со кои се запишувал таџичкиот јазик. Првично, поради влијанието на Исламот, јазикот се запишувал со персиско-арапско писмо, кое подоцна за краток период било заменето со латиница. Латиница пак во времето на СССР била заменета со кирилица, која и денес е доминантно и официјално писмо за запишување на јазикот. Покрај овие три, јудејско-таџичкиот дијалект користел хебрејско писмо, но и овој дијалект денес сè повеќе користи кирилица.
Азбуки
Персиско-арапско писмо
ر ذ د خ ح چ ج ث ت پ ب ا ق ف غ ع ظ ط ض ص ش س ژ ز ی ه و ن م ل گ ک
Латиница Латиницата била воведена по Руската револуција во 1917 година за да се зголеми писменоста на населението.
A a B ʙ C c Ç ç D d E e F f G g H h I i Ī ī J j/Y y K k L l M m N n O o P p Q q R r S s Ş ş T t U u Ū ū V v X x Z z '
Кирилица Кирилицата била воведена за времето на СССР и ја заменила латиницата.
А а Б б В в Г г Д д Е е Ё ё Ж ж З з И и Й й К к Л л М м Н н О о П п Р р С с Т т У у Ф ф Х х Ч ч Ш ш Ъ ъ Э э Ю ю Я я Ғ ғ Қ қ Ҳ ҳ
Буквите ц, щ, and ы се користат за позајмени зборови.
Хебрејско писмо
ג״ ג׳ ג גּ בּ ב איֵ איִ אוּ אוׄ אָ אַ מ ם ל כּ ךּ כ ך י ט ח ז ז ו ה ד ת שׁ ר ק צ ץ פּ ףּ פ ף ע ס נ ן
Примери латиница кирилица персиско-арапско македонски Сите човечки суштествa се раѓaaт слободни и еднакви по достоинство и правa. Tиe се обдарени со разум и совест и требa да се однесувaaт еден кон друг во дуxот на општочовечкaтa припaдност.
Азбуките кирилица латиница персиско-арапско МФА примери А а A a َ, اَ санг= سنگ = سَنگ Б б B ʙ ﺏ барг = برگ = بَرگ В в V v و номвар = نامور = ناموَر Г г G g گ санг= سنگ = سَنگ Ғ ғ ﻍ ғор = غار, Бағдод = بغداد = بَغداد Д д D d ﺩ модар = مادر = مادَر, Бағдод = بغداد = بَغداد Е е E e ی шер = شیر, меравам = میروم = میرَوَم Ё ё Jo jo یا дарё = دریا, осиёб = آسیاب Ж ж ژ жола = ژاله, каждум = کژدم = کَژدُم З з Z z ﺽ ,ﻅ ,ﺫ ,ﺯ баъз = بعض, назар = نَظَر, заҳоб = ذَهاب, замин = زَمیِن И и I i اِ, ِ ихтиёр = اِختیار Ī ī ی зебоӣ = زیبائی Й й J j یْ, ی май = مَی К к K k ک кадом = کَدام Қ қ Q q ﻕ қадам = قَدَم Л л L l ﻝ лола = لاله М м M m ﻡ мурдагӣ = مُردَگیِ Н н N n ﻥ О о O o ا ,آ П п P p پ Р р R r ﺭ С с S s ﺙ ,ﺹ ,ﺱ Т т T t ﺕ ,ﻁ У у U u اُ, ُ Ū ū او ,و Ф ф F f ﻑ Х х X x ﺥ Ҳ ҳ H h ﺡ Ч ч C c چ Ç ç ﺝ Ш ш Ş ş ﺵ ъ ' ﻉ Э э E e ای Ю ю Ju ju یُ ,یو Я я Ja ja یه, یَ
Notes Schlyter, B. N. (2003) Sociolinguistic Changes in Transformed Central Asian Societies Keller, S. (2001) To Moscow, Not Mecca: The Soviet Campaign Against Islam in Central Asia, 1917-1941 Dickens, M. (1988) Soviet Language Policy in Central Asia Khudonazar, A. (2004) "The Other" in Berkeley Program in Soviet and Post-Soviet Studies, November 1, 2004. Perry, J. R. (2005) A Tajik Persian Reference Grammar (Boston : Brill) p. 34 Siddikzoda, S. "Tajik Language: Farsi or not Farsi?" in Media Insight Central Asia #27, August 2002 UNHCHR - Committee for the Elimination of Racial Discrimination - Summary Record of the 1659th Meeting : Tajikistan. 17 August 2004. CERD/C/SR.1659 Library of Congress Country Study - Tajikistan Perry, J. R. (2005) A Tajik Persian Reference Grammar (Boston : Brill) p. 35 Schlyter, B. N. (2003) Sociolinguistic Changes in Transformed Central Asian Societies Perry, J. R. (1996) "Tajik literature: Seventy years is longer than the millennium" in World Literature Today, Vol. 70 Issue 3, p. 571 Perry, J. R. (2005) A Tajik Persian Reference Grammar (Boston : Brill) p. 36 Судьба «русских букв» в таджикском алфавите будет решаться Ido, S. (2005) Tajik (München : Lincom GmbH) p. 8 Rzehak, L. (2001) Vom Persischen zum Tadschikischen. Sprachliches Handeln und Sprachplanung in Transoxanien zwischen Tradition, Moderne und Sowjetunion (1900-1956) (Wiesbaden : Reichert) IBM - International Components for Unicode - ICU Transform Demonstration
Наводи
Goodman, E. R. (1956) "The Soviet Design for a World Language." in Russian Review 15 (2): 85-99.
Поврзано Таџички јазик Персиска азбука Таџикистан
Надворешни врски Таџички на Омниглот Таџички интернет страни транскрибирани на латиница
Категорија:Кирилични азбуки Категорија:Латинични азбуки Категорија:Арапски азбуки Категорија:Таџички јазик