Ставрикиј (; п. ) — византиски бил цар од 26 јули до 2 октомври 811 година, го наследил неговиот татко, Никифор I, кој загинал во Битката кај Плиска. Неговото владеење било кусо и прекинато поради сериозната рана здобиена во истата битка и бил приморан да се повлече во манастир на неговиот шура, Михаил I Рангаве, каде умрел набрзо потоа.
Живот
Синот на царот Никифор I, Ставрикиј бил крунисан како негов помошник во декември 803 година.Kazhdan, pg. 1945 Хроничарот Теофан Исповедникот изјавил дека тој бил целосно неспремен да стане негов помошникChronographia, 480:14-15 и тврдел дека Ставрикиј бил виновен за силување,Kazhdan, pg. 1945 тврдење можеби под влијание на неговата омраза кон Никифор I.Whittow, pg. 12 На 20 декември 807 година, Атињанката Теофано, роднина на симнатата царица Ирена,Kazhdan, pg. 1946 била избрана од Никифор за жена на Ставрикиј од друштво на млади девојки, собрани од целото Царство. Двајцата се венчале истиот ден.Bury, pg. 15 Во текот на владеењето на татко му имал команда со елитната единица Хиканатои.Whittow, pg. 169
Ставрикиј учествувал во експедицијата на татко му против Крум од Бугарија во 811 годинаNorwich, pg. 8 и одвај се спасил од ужасната Битка кај Плиска, каде неговиот татко бил убиен.Treadgold, pg. 428-9; Vasiliev, pg. 271 Меѓутоа, Ставрикиј бил парализиран од повредата со меч близу неговиот врат,Treadgold, pg. 429 и бил спасен од царски стражар кој го спасил од битката и го донел во Адријанопол.Kazhdan, pg. 1946; Finlay, pg. 127 Бегајќи со него бил и неговиот шура, Михаил Рангаве, командантот Стефан и магистрантот Теоктистос.Bury, pg. 16 Собрани околу кревето на Ставрикиј, тие расправале за наследството. Поради непознатата состојба, бил забрзано прогласен за цар од Стефан, кој ја имал поддршката на војската.Kazhdan, pg. 1946; Treadgold, pg. 429; Finlay, pg. 127 Ова било првпат цар на Источното Царство да биде крунисан надвор од Цариград.
Меѓутоа во исто време, Теоктистос го притискал Михаил Рангаве да го преземе царскиот престол за себе — поради повредите на Ставрикиј и поради тоа што бил зет на Никифор, Теоктистос верувал дека тој бил најдобар избор за справување со бугарската закана. Меѓутоа, Михаил продолжил да го поддржува неговиот шура.Bury, pg. 17 Во меѓувреме, за да го обезбеди своето продолжение на престолот, Ставрикиј се појавил пред остатокот на царската војска во Адријанопол и имал некои критики кон сега починатиот негов татко, што наишло на нивна поддршка.Bury, pg. 16 Ставрикиј бил набрзо пренесен со носилка од Адријанопол во Цариград.
Поради раната, парализата на нозете и постојаната болка, набрзо се увидело дека Ставрикиј нема да може да ја извршува власта.Treadgold, pg. 429; Norwich, pg. 9 Како што се влошувала неговата состојба, дворот бил поделен помеѓу фракциите на неговата жена Теофано и неговата сестра Прокопија, која се надевала дека нејзиниот маж, Михаил Рангаве, ќе биде избран како наследник на царот.Treadgold, pg. 429; Bury, pg. 17 Бидејќи немал негови деца за да го наследат, набрзо станало познато дека Ставрикиј сака да ја назначи Теофано како негов наследник.Kazhdan, pg. 1946; Norwich, pg. 9 Под влијание на жена му, започнал да ги запира командантот Стефан и магистрантот ТеоктистосBury, pg. 17 и да ја префрли моќта, се обидел да го ослепи Михаил на 1 октомври 811 година. Ова дело било поттикнато од дејствата на Стефан.Treadgold, pg. 429; Kazhdan, pg. 1946; Bury, pg. 19 Имало и популарно озборување дека Ставрикиј планирал да го укина Царството и да ја основа како република.Bury, pg. 18 Поддржувачите на Михаил, кои сега ги вклучувале Стефан и Теоктистос, како и патријархот Никифор I, кој бил запознаен со плановите на Ставрикиј да го предаде престолот на Теофано,Bury, pg. 19 го приморале царот да абдицира на 2 октомври.Norwich, pg. 10 Пред да биде испратен од дворецот бил посетен од неговата сестра Прокопија, шурата Михаил и патријархот, сите ги оправдувале неговите дејства со фактот за тешките повреди, додека Ставрикиј ги прекорил сите, особено патријархот.Bury, pg. 20
Ставрикиј се повлекол во манастирTreadgold, pg. 429; Finlay, pg. 128 каде починал од раните на 11 јануари 812 година.Dumbarton Oaks, Catalogue of the Byzantine Coins in the Dumbarton Oaks Collection and in the Whittemore Collection: Leo III to Nicephorus III, 717-1081 (1973), pg. 362 Михаил Рангаве станал цар како Михаил I.Kazhdan, pg. 1362; Whittow, pg. 150
Извори Основни извори
Теофан Исповедник, Chronographia.
Споредни извори Warren Treadgold, A History of the Byzantine State and Society (Stanford University Press, 1997) ISBN 0-8047-2630-2 Whittow, Mark, The Making of Byzantium, 600-1025 (University of California Press, 1996) ISBN 0-520-20497-2
Vasiliev, A. A., History of the Byzantine Empire, 1952 Bury, J. B., A History of the Eastern Roman Empire, from the Fall of Irene to the Accession of Basil I, 1912 George Finlay, History of the Byzantine Empire from 716 – 1057, William Blackwood & Sons, 1853
Наводи
Надворешни врски
Категорија:Византиски цареви од 9 век Категорија:Никифорска династија Категорија:Православни монаси Категорија:Починати во 812 година Категорија:Православни монарси Категорија:Родени во непозната година