Warao er eit språk mest brukt i Orinocodeltaet i delstatane Delta Amacuro og Monagas i Venezuela. Somme brukarar finst også i delstaten Sucre og i Guyana og Surinam. I 1993 var det ca. 23 000 brukarar av språket.Warao ved Ehtnologue. Summer Institute of Lingustics reknar språket som eit isolert språk.
Dialektar Innanfor waraokulturen kjenner ein fire dialekter, namna på desse er: Kokuina eller manamo, Hoanarao (mariusa, winikina, arawabisi) Arawao (merejina, sakupana) Wasay (ibaruma, arature, amakuro)
Ein kan dele dialektane etter geografiske område som Øvre delta (kokuina, manamo, makareo), Sentrale delta (mariusa winikina, arawabisi) og Nedre delta (merejina, sakupana, ibaruma, arature, amakuro). I Nedre delta har lokalsamfunn nær Det karibiske havet blitt direkte påverka av språk i Trinidad og Tobago og i Guyana.
Skildring Fonologi Omfanget av konsonantar i warao er relativt avgrensa: LabialAlveolarPalatalVelarLabio-velarGlotal Lukkelyd Frikativ Aproksimant Nasal Det finst fem opne vokalar // og fem nasalerte vokalar //.
Eksempel på ord i warao Ordet på spansk i parentes bitter: ajera (amargo) blome: tokoyo (flor) boble: koba (burbuja) bok: karata (libro) by: janokosebeida (ciudad) daggry: yakari (amanecer) dotter: natororani (nuera) dukk: kobo (zambullirse) dyr: domu (animal) elske: amar (amar) ete: najoro (comer) far: dima (padre) feit: toi (grasa) finger: mohi (dedo) fisk: jomakaba (pez) flåte: diri (balsa) fridom: koyobo (libertad) gamle: nobo (viejo) glas: botoro (vidrio) god morgon: yakerara (buenos días) gråte: koita (grito) gul: simosimo (amarillo) himmelen: najamutu (cielo) hjarte: kobe (corazón) hjelpe: saneta (ayudar) hovud: kua (cabeza) i dag: ama (hoy) iguan: yoana (iguana) instrument: koina (instrumento) keivhendt: mojokabaya (zurdo) klitoris: dobahi (clítoris) krig: dariha (guerra) kvinne: tida (mujer) kvit: joko (blanco) latter: eno, mare (risa) lese: teribú (leer) lytte: noko (escuchar) lære: namina (aprender) lære godt: naminabu (aprender bien) lågare: nanaka (bajar) lås: itaro (cerrar) mann: nibo (hombre) midje: kabe (cintura) mor: dani (madre) munn: doko (boca) mygg: kojoboto (zancudo (especie de mosquito)) mørk: imajana (obscuridad) no: ama (ahora) olboge: obaka (codo) orm: kimi (gusano) raud: simo (rojo) rev: kebiji (zorro) rørsle: diko (movimiento) sameine: majá (unir) seng: yajinoko (cama) sko: omunamu (zapatos) skumring: ana (anochecer) slange: juba (culebra) snakke: wará (hablar) stor: ida (grande) summe: zeneneee (zumbido) søkje: najobu (buscar) tal: nowara (cifra) tenkje: obojona (pensar) teppe: simara (cobija) tjukkfallen: toi (obeso) tjuveri: erijisa (hurto) tom: kojo (hueco) trøytt: basa (cansado) under: joaika (abajo) varme: iji (calor) vatn: jo (agua) år: joida (año) ås, høgd: jota (cerro)
Nokre uttrykk ¿Katuketi?: korleis står det til? Moglege svar: Bajukaya: Har god helse Bajuka sabuka: Middels Yana Ajuka: Har det ikkje bra Asida: Dårleg Yakera: Bra Yakera sabuka: Middels Omi: Farvel Yakera ermet: Bra Wamma: Landet vårt Ekey Yan: Mykje moro, med styrke, kraft. Yariana: Glad, utan sinne
Studiar av warao språket Ein av dei første som studerte språket var den katolske misjonæren Basilio María de Barral. På sekstitalet gjennomførte den amerikanske lingvisten Henry Osborn formelle studiar av morfologi og fonologi i språket.
Warao språk er del av pensum på skolene i Delta Amacuro.
Publikasjonar på warao Barral, Basilio María (1979): Diccionario warao-castellano, castellano-warao. Universidad Católica Andres Bello Osborn, Henry (1966a): Warao I: Phonology and Morphophonemics. International Journal of American Linguistics 32:108-123. Osborn, Henry (1966b): Warao II: Nouns, Relationale, and Demonstratives. International Journal of American Linguistics 32:253-261. Vaquero, P. Antonio (1965): Idioma Warao. Morfología, sintaxis, literatura (Warao language. Morphology, syntax, literature). Estudios Venezolanos Indígenas.
Andre Publikasjonar Det nye testamentet på warao, 1974. Cartilla de Alfabetización “Karata Awaro Teribukitane” 2002.
Kjelder Denne artikkelen bygger på «Idioma warao» frå , den 29. januar 2013.
kategori:innfødde amerikanske språk kategori:språk i Guyana kategori:språk i Surinam kategori:språk i Venezuela Kategori:Einskildspråk Kategori:Isolerte språk