mini|Andor Lilienthal ved sjakkolympiada i Torino 2006 Andor (Andre, Andrea) Arnoldovitsj Lilienthal (), var ein ungarsk stormeister i sjakk.
I den lange karrieren han hadde, spelte han mot 10 verdsmeistrar i sjakk, og slo 6 av dei, verdsmeistrane Emanuel Lasker, José Raúl Capablanca, Alexander Alekhine, Max Euwe, Mikhail Botvinnik og Vasilij Smyslov.
Lilienthal, som døydde 3 dagar etter at han fylte 99 år, er den stormeisteren i sjakk som har levt lengst. Han var aktiv og ved god helse i svært høg alder, køyrde bil då han var 94, og skreiv artiklar for sjakktidsskrift.
Sjakkarriere Lilienthal vart fødd i Moskva av ungarsk jødiske foreldre, og flytta til Ungarn då han var to år gamal. Han spelte for Ungarn i tre sjakkolympiadar (lag-VM i sjakk) i 1933, 1935 og 1937. Han emigrerte til Sovjetunionen i 1935, og vart sovjetisk statsborgar i 1939. Lilienthal spelte i Sovjetmeisterskapen i sjakk åtte gongar, det beste resultatet var ein førsteplass delt med Igor Bondarevskij i 1940. Han kvalifiserte seg for Kandidatturneringa ein gong, i 1948.
Lilienthal vart tildelt tittelen stormeister i sjakk i 1950, og var dermed blant dei første 27 sjakkspelarane som vart stormeister då Verdssjakkforbundet begynte å dele ut denne tittelen.
Frå 1951 til 1960 var han trenar for Tigran Petrosjan. Lilienthal vart venn med Vasilij Smyslov i 1938, og var Smyslov sin sekundant i tvekampane om verdsmeisterskapen i sjakk mot Mikhail Botvinnik i 1954, 1957 og 1958. Han avslutta si aktive karriere som turneringsspelar i 1965 og flytta tilbake til Ungarn i 1976.
Eit minneverdig parti Lilienthal er ein av dei få spelarane som har lik skår med Capablanca. Her er vinsten mot Capablanca i Hastings i 1935.Lilienthal-Capablanca, Hastings 1935, Nimzoindisk, Sämisch-varianten, 26 trekk, 1-0. Lilienthal overraskar Capablanca med eit fantastisk dronningoffer som avgjer partiet: 1.d4 Sf6 2.c4 e6 3.Sc3 Lb4 4.a3 Lxc3+ 5.bxc3 b6 6.f3 d5 7.Lg5 h6 8.Lh4 La6 9.e4 Lxc4 10.Lxc4 dxc4 11.Da4+ Dd7 12.Dxc4 Dc6 13.Dd3 Sbd7 14.Se2 Td8 15.O-O a5 16.Dc2 Dc4 17.f4 Tc8 18.f5 e5 19.dxe5 Dxe4 20.exf6!! Dxc2 21.fxg7 Tg8 22.Sd4 De4 23.Tae1 Sc5 24.Txe4+ Sxe4 25.Te1 Txg7 26.Txe4+ Kd7 1-0
Kjelder
Bakgrunnsstoff Andor Lilienthal sine parti hos www.chessgames.com Gorodin, Dmitri (2002). Andor Lilienthal and His Contribution to the History of Modern Chess. Chesscafe.com. Adzic, Slobodan, He Has Beaten Lasker, Capablanca, Alekhine as well as Old Age!, ChessBase News (30. mai 2005) Anzikeev, Valdimir. The Last of the Chess Mohicans, 64, mai 2006 Minneord i Chessbase.com
Kategori:Stormeistrar i sjakk Kategori:Ungarske sjakkspelarar Kategori:Sovjetiske sjakkspelarar Kategori:Jødiske sjakkspelarar Kategori:Sovjetmeistrar i sjakk