Roalhan o Raualhan (Roaillan en francés) es ua comuna gascona de Vasadés administrada pr'eu departament de Gironda de la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Geografia vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Perimètre deu territòri
Toponimia Las fòrmas ancianas han fauta. Roalhan vendré d'un nom gallés d'òme Rotalus dab lo sufixe -(i)anum, per Dauzat e Rostaing, que citan Dottin (aqueth nom Rotalus es absent de las listas hornidas per Xavier Delamarre, que donan egau noms aparentats foneticament) Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 569Xavier Delamarre, Noms de lieux celtiques de l'Europe ancienne, ed. Errance, 2012, p. 305. Negre, citat per B. Bénédicte Boyrie-Fénié, causís lo nom latin d'òme Rubellius, dab lo sufixe -anum, solucion acceptada per la medisha, qu'obsèrva que Rubellius + -anu(m) dona regularament *Roelhan, mès l'atraccion de la comuna vesina de Noalhan a poscut jogar. La prononciacion actuala es [rawa'jã] (cf. nawa'jã] per Noalhan) Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes, Gironde, ed. CAIRN e Institut Occitan, Pau, 2008, p. 262.
Per comprene aqueras prononciacions (que devèvan èste respectivament [rawa'ʎan] e [nawa'ʎan] avant la francizacion de la prononciacion), l'exemple de Noalhac, a 25 km, a una certana utilitat. Noalhac a gardat una prononciacion en tres sillabas : [nua'ʎak] (e pas [nwa'ʎak]). Per Roalhan, l'evolucion pòt èste atau : [rua'ʎan] > [ruwa'ʎan] (introduccion d'una consonanta per evitar l'iatus, qu'es una varianta consonantica de [u]) > [rawa'ʎan]. Fau interpretar la darrèra evolucion au còp com una dissimilacion de u, perqué l'articulacion [-uw-] es mauagida, e com una assimilacion a las vocalas de las autas sillabas; la dissimilacion es a la basa e l'assimilacion es un mejan. La grafia pòt adméter Raualhan, mès pas *Ravalhan : la consonanta intèrna a una foncion anti-iatica, es pas lo resultat deu b de Rubellius. Medish rasonament per Noalhan.
Istòria
Administracion thumb|center|270px|L'ostau de comuna, l'ostau comunau (« la meria »)
Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton de Lengon; es adara deu canton de Le Sud-Gironde (en francés), donc deu Sud Gironda.
Demografia
Lòcs e monuments
Personalitats ligadas dab la comuna
Véser tanben Comunas de Gironda
Ligams extèrnes
Nòtas
Categoria:Comuna de Vasadés Categoria:Comuna de Gironda Categoria:Comuna de Gasconha Categoria:Comuna d'Aquitània (Occitània)