Las lengas occitanomanicas, de còps designadas l'occitanoromanic, son una branca de las lengas romanicas qu'agropan l'occitan e lo catalan. Mai recentament, d'unes lingüistas s'atardan sus la classificacion de l'aragonés e prepausan de l'inclure tanplan. Foguèt probablament Loís Alibèrt qu'introduiguèt lo primièr aqueste nom"Mas se confrontam los parlars naturals de Catalonha e d'Occitania, i a pas cap de dobte, sèm en preséncia de parlars d'una meteissa familha linguistica, la qu'ai qualificada d'occitano-romana, plaçada a egala distància entre lo francés e l'espanhòl." Loís Alibèrt, Òc, n°7 (01/1950), p. 26 dins sa Gramatica occitana. La denominacion venguèt popularizada puèi pel lingüista, e escrivan, gascon Pèire Bèc durant los ans 1960.
Classificacion
De linguïstas occitans coma Pèire Bèc e Domergue Sumien an propausadas de classificacions supradialectalas de l'ensems occitanoromanic.
Comparason lexicala
Las chifras en diferentas varietats occitanoromanicas son: {|class=wikitable style=text-align:center; |- ! rowspan=2| ! colspan=2| Occitan septentrional ! Occitan occid. ! colspan=2| Occitan central e oriental ! colspan=2| Catalan ! colspan=3 |Aragonés |- ! Auvernhat !! Lemosin ! Gascon ! Lengadocian !! Provençal ! Oriental !! Occidental !Oriental (Benasqués) !Oriental (Ribagorçan) !Central (Belsetan) |- | '1' || yn / yna /ynɔ un, una || yⁿ / ynɔun / una | y / yɔun / ua | yn / ynɔun / una|| yŋ / ynɔ/ynaun / una | un / unəun / una || un / unaun / una |un / una un / una |un / una un / una |un / una un / una |- | '2' || du / duados, doàs || du / duados / doas | dys / dyɔsdus / duas | dus / duɔsdos / doas|| dus / duasdos / doas | dos / duəsdos / dues || dos / dues (val. dos)*dos / dues (val. dos) |dos dos |dos dos |dos
dos |- | '3' || tre / tri tres | tɾejtres | trestres | trestres || tʀestres | trɛs (bal. trəs)tres || trestres |tres tres |tres tres |tres
tres |- | '4' || katʀəquatre || katrequatre | kwatəquatre | katrequatre || katʀequatre | kwatrəquatre || kwatrequatre |kwatrequatre |kwatrequatre|kwatrequatre |kwatrequatre |- | '5' || ʃiⁿ cinc | ʃiⁿcinc | siŋkcinc | siŋkcinc || siⁿ/siŋkcinc | siŋ / siŋkcinc || siŋ / siŋkcinc |siŋkcinc |θiŋkcinc|θiŋkcinc |θiŋko/θiŋgocinco |- | '6' || sej seis | sejsieis | ʃeissheis | sjɛjssièis|| sjejsieis | sissis || sissis |sejs/sis seis/sis |sejs/sis seis/sis |sejs
seis |- | '7' || setə sete | sesèt | sɛtsèt | sɛtsèt || sɛsèt | sɛtset || sɛtset |sɛt set |sɛt set |siet siete(e)* |- | '8' || œ / œj eut / uèit | œj / œiuech / ueit | wɛitueit | ɥeʧuèch || ɥɛ/ɥɛʧvuech | bujt (bal. vujt)vuit || bujt (val. wit)vuit (val. huit) |wejt ueit |bujt vuit |wejto ueito (ocho)* |- | '9' || nɔwnòu|| nɔwnòu | nɔwnau | nɔwnòu|| nɔwnòu | nɔunou || nɔunou |nɔunou |nɔunou |nueu (nueve)* nueu |- | '10' || de detz | diɛ~dedietz | dɛʦdètz | dɛʦdètz || dɛsdètz | dɛudeu || dɛudeu |dɛudeu |dɛudeu |djeθ diez |} Las chifras '1' e '2' prenon de formas masculinas e femeninas.
Las formas aragonesas marcadas d'una esteleta * son castelhanizadas; pro recentament, las formas utilizadas dins los escrits de l'Edat Mejana son estadas restablidas per de neolocutors.
Veire tanben Catalan Occitan Aragonés
Referéncias
Categoria:Lenga romanica