Castèthnau de Gupia (Castelnau-sur-Gupie en francés) es una comuna dau Vasadés istorichttps://web.archive.org/web/20161115015531/http://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b77101733/f1.item.zoom, situada dens lo departament d'Òut e Garona e la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Geografia
Geografia vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia Bénédicte Boyrie-Fénié dona atestacions ancianas : Castellinovi (parrochia ~), en latin, en 1274, Castelli Novi (bastide ~), en latin en 1276, Castello, en latin en 1307-1317, Castro Novo (de ~), en latin en 1307-1317, Castrum Novum (bastida de ~ prope Marmandam in Vasadesio, en latin en 1312 Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes, Lot-et-Garonne, ed. CAIRN e Institut Occitan, Pau, 2012, p. 84[comprene : Castethnau es en Vasadés, non pas Marmanda, qu'es en Agenés].
La prononciacion estut relevada e pas supausada per Bénédicte Boyrie-Fénié, perqué precisa que, a l'interior de Castèthnau, lo -è- dau mot castèth, normalament [ɛ], en venent pretonic, a passat a [e] [se pòt que lo fenomèn sia recent, coma per Bèthpug, ont bèth- a passat a beth-, pretonic, segon çò que ditz B. Boyrie-Fénié, dempui l'epòca de l'A.L.L.O.c, Atlàs Lingüistic del Lengadòc occidental, cap a 1970]. Aquera prononciacion es [kaste'naw de gy'pijə]. Mès precisa tanben (a l'article Lagupie) que la prononciacion dau segond element es [la'gypjə] (donc Lagúpia) en amont [çò qu'es sovent un critèri de conservatisme] e [lagy'pijə]] en aval (donc Lagupia). B. Boyrie-Fénié causís la grafia Gupia Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes, Lot-et-Garonne, ed. CAIRN e Institut Occitan, Pau, 2012, p. 146(la comuna deu estar dens la zòna de la prononciacion [lagy'pijə]], atau coma sa vesina Lagupia, e lo càmbiament d'accent deu estar ancian).
Lo sens de Castèthnau es simple: un castèth (castèl, castèu, chasteu, chastèl, castèlh...) qu'es nau (nòu, nueu, nuèu...)Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 154. Demòra a explicar Gupia (o Gúpia).
Dauzat e Rostaing, seguits de Negre segon Bénédicte Boyrie-Fénié, interprètan lo nom coma un resultat de Vippia (villa), dau nom latin d'òme VippiusAlbert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, a Lagupie, p. 378.
A l'article Lagupie, B. Boyrie-Fénié dona una atestacion de 1276, Gelagupia (par. de ~), que ni Dauzat ni Negre non devèvan conéisher. Lo nom dau riu es basat sus un tèma idronomic preceltic gela e un aute tèma, tanben idronomic, *gul-, present dens un riu bèlga, la Gulpe (< Gul-apia). Lagupia (riu) vendré donc de Gelagupia [que cau probablament lugir *Gelagúpia, evolucion d'una fòrma supausada *Gelagúlapia]. Pui lo nom coneishut l'aferèsi de la prumèira sillaba Ge-. Coma se pòt creire, an pas mancat d'interpretar lo nom dau riu coma la Gupia [e, anteriorament, la Gúpia].
Istòria thumb|center|Mapa de Cassini, sègle XVIII
Administracion
Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra dau canton de Sèishas; es adara dau canton daus Tuquets de Guiana, damb Duràs per burèu centralizator.
Demografia
En la populacion èra de abitants e la densitat èra de ab/km².
Lòcs e monuments
Personalitats ligadas damb la comuna
Veire tanben Comunas d'Òut e Garona
Ligams extèrnes
Nòtas
Categoria:Comuna de Guiana Categoria:Comuna d'Òlt e Garona Categoria:Comuna de Vasadés