thumb|250x250px|Colonia grèga a Marselha per Puvis de Chavannes. thumb|Esculptura dins lo plafons de Palais de la bosa de Marselha celebrant la fondacion de la vila. thumb|Cartèl realizat par David Dellepiane en 1899 pel 25n centenari de la fondacion de Marselha. La legenda de Giptis e Pròtis es lo mite fondator de la vila que descriu la fondacion legendària de Marselha vèrs 600 AbC. Lo mite es basat a l'entorn del mariadatge de Giptis, filha del cap de la tribú celta e ligura dels Segobriges, amb Pròtis, marin focèu.
La legenda foguèt entre autre descricha par Aristòtel e utilizada per l'istorien roman Justin al sègle III ou IV dins son Abreujat de las Istòrias filipicas mas compta pauc d'elements autentificats pels arqueològs e los istorians. Los arqueològs pasmens podèron confirmar que lo site geografic de Marselha èra de segur abitat de temps abans los Grècs per de tribús liguras.
Mite dins La Constitucion de Marselha d'Aristòtel Segon La Constitucion de Marselha, d'Aristòtel:
Mite dins l'Abreujat de las istòrias filipicas de Tròc Pompèu de Justin Segon Justin, qu'utiliza Aristòtel:
Bibliografia Marius Dubois, Paul Gaffarel et J.-B. Samat, Histoire de Marseille, Librairie P. Ruat, Marseille, 1913, 221 p. François Herbaux, Nos ancêtres du Midi, Éditions Jeanne Laffitte, Marseille, 2005, 184 p., . Paul Mariéton, La Terre provençale : journal de route, Alphonse Lemerre, Paris, 1894, 566 p., .