Sistema Antërnassional ëd Misure (SI, dal fransèis Système International d'Unités) a l'é l'ansem d'unità ëd mzura ofissialment arconossù a livel mondial për garantì uniformità ant le mzure sientìfiche, comersiaj e industriaj. Creà dël 1960, a l'é l'evolussion dël Sistema Métrich e a comprend 7 unità base e na serie d'unità derivà, tutë colegà a costante fìsiche universaj.
Stòria 1795: La Fransa rivolussionaria a introduv ël Sistema Métrich, basà su méter e kilogram. 1875: 17 nassion a firmo ël Tratà dël Méter, fondand ël BIPM për gestì jë standard. 1960: La 11ª CGPM a definiss ufissialment l'SI. 2019: Tute j'unità a son ridefinìe an basandse su costante naturaj (es. costanta ëd Planck, càrica elementar).
Unità base Unità Sìmbol Grandëssa Definission (dal 2019) Méter m Longhëssa Distansa përcorùa da la lus ant ël veuid an ëd second. Kilogram kg Massa Definì con la costanta ëd Planck. Second s Temp Durà ëd 9.192.631.770 period ëd radiaçon d'àtom ëd cesi-133. Ampère A Corent elétrica Corent ch'a corispond a càriche elementar për second. Kelvin K Temperadura Definì con la costanta ëd Boltzmann . Mole mol Quantità ëd sostansa 1 mol a l'ha partissele (nùmer ëd Avogadro). Candela cd Antensità luminosa Antensità luminosa an na diression d'un surs ch'a emet radiaçon a con potensa ëd për steradian.
Unità derivà Newton (N): Joule (J): Pascal (Pa): Watt (W): Volt (V):
Prefiss SI Ij prefiss SI a përmëtto ëd esprime multipl o frassion dle unità: kilo- (k): (es. 1 km = 1000 m) centi- (c): (es. 1 cm = 0.01 m) micro- (μ): (es. 1 μg = 0.000001 g)
Aplicassion Siensa: Base për j'esperiment an fìsica e chìmica. Industria: Standard global për produssion e qualità. Comersi: Garantiss transassion giuste ant ël mond.
Conclusion L'SI a l'é la base ëd la cooperassion global ant la siensa e la tecnologìa. Soa precision a l'é vital për ël progrèss uman, e soa gestión ant ël Piemont a arflet n'angagg d'eccellensa.
Categorìa:Fìsica Categorìa:Tecnologìa Categorìa:Artìcoj scrivù con l'AI