Заштићена природна добра у Републици Српској, према Закону о заштити природе, чине: заштићена подручја, заштићене врсте и заштићени минерали и фосили.

Република Српска има 26 заштићених подручја и површина под заштитом износи 32.106,80 хектара, што је процентуални удио од 1,3% територије Републике Српске. Заштићена су: два резервата природе (категорија Iа), три национална парка ( категорија II), 14 споменика природе (категорија III), два заштићена станишта (категорија IV), два парка природе (категорија V) и три подручја са одрживим коришћењем природних ресурса (категорија VI). Законом о заштити природе прописано је 7 категорија заштићених подручја усклађених са категоризацијом IUCN.

Строго заштићене и заштићене дивље врсте, утврђене су Уредбом о строго заштићеним и заштићеним дивљим врстама („Службени гласник РС“ бр. 65/20). Овом Уредбом, заштићено је укупно 1438 врста биљака, животиња и гљива. На прилогу 1 којом су издвојене строго заштићене врсте налази се 730 врста, од чега су 294 биљне врсте, 7 врста гљива, 1 врста пијавице, 4 врсте пужева, 4 врста ракова, 13 врста инсеката, 31 врста риба, 9 врста водоземаца, 10 врста гмизаваца, 314 врста птица и 43 врсте сисара. На прилогу 2 Уредбе налази се 708 заштићених врста од чега је 603 биљних врста, 11 врста гљива, 1 пуж, 5 инсеката, 20 врста риба, 4 врсте водоземца, 10 врста гмизаваца, 30 врста птица и 24 врсте сисара.

Република Српска још увијек нема ниједан заштићен минерал и фосил.

Попис заштићених подручја до октобра 2019. године БД Фотографија Назив и категорија Категорија IUCN Површина (ха) Општина (град) Управљач Врста заштите Координате Акт о заштити 103А 200п Строги природни резерват Прашума Јањ Iа 295 Шипово ШГ Горица Трајна заштита 44.270416, 17.096701 Одлука о заштити Строгог природног резервата Прашума Јањ (СГ РС бр. 123/12) 104А н/а Строги природни резерват Прашума Лом Iа 297,82 Петровац и Источни Дрвар ШГ Оштрељ- Дринић Трајна заштита 44.458555, 16.455428 Одлука о заштити Строгог природног резервата Прашума Лом (СГ РС бр. 39/13) 201 200пНационални парк Сутјеска II 16.052,34 Фоча, Гацко, Калиновик ЈУ „НП Сутјескаʺ Трајна заштита 43.337415, 18.684311 Закон о Националном парку Сутјеска (СГ РС бр. 121/12) 202200пНационални парк Козара II 3.907,54 Приједор, Градишка, Коз. Дубица ЈУ „НП Козараʺ Трајна заштита 45.008333, 16.891667 Закон о Националном парку Козара (СГ РС бр. 121/12) 203 200п Национални парк ДринаII 6.315,32 Сребреница ЈУ „НП Дрина“ Трајна заштита 44.001163, 19.303707 Закон о Националном парку Дрина (СГ РС бр. 63/17) 301 н/а Споменик природе Пећина Љубачево III 45,45 Бања Лука Град Бања Лука Трајна заштита 44.681281, 17.206006 Одлука о заштити Споменика природе пећина Љубачево (СГ РС бр. 36/08 ) 302200п Споменик природе Пећина Орловача III 27,01 Пале Културни центар Пале Трајна заштита 43.883262, 18.584270 Одлука о заштити Споменика природе пећина Орловача (СГ РС бр. 117/11 ) 303 200п Споменик природе Жута буква III 0,5 Котор Варош Еко-етно село Жута буква Трајна заштита 44.585559, 17.291770 Одлука о заштити Споменика природе Жута буква (СГ РС бр. 30/12) 304200п Споменик природе Пећина Растуша III 11,39 Теслић Општина Теслић Трајна заштита 44.698791, 17.786519 Одлука о заштити Споменика природе пећина Растуша (СГ РС бр. 87/12) 305 н/а Споменик природе Јама Ледана III 28,26 Рибник Општина Рибник Трајна заштита 44.504520, 16.779635 Одлука о заштити Споменика природе јама Ледана (СГ РС бр. 93/12) 306 н/а Споменик природе Ваганска пећина III 12 Шипово Општина Шипово Трајна заштита 44.204879, 17.247505 Одлука о заштити Споменика природе Ваганска пећина (СГ РС бр. 21/13) 307 н/а Споменик природе Пећина Ђатло III 43,42 Билећа, Гацко Општина Билећа и општина Гацко Трајна заштита 43.305946, 18.383677 Одлука о заштити Споменика природе Пећина Ђатло (СГ РС бр. 35/13) 308200п Споменик природе Павлова пећина III 13,4 Требиње Град Требиње Трајна заштита 42.711189, 18.342308 Одлука о заштити Споменика природе Павлова пећина (СГ РС бр. 50/13)309н/аСпоменик природе Гирска пећина IIIСоколацОпштина СоколацТрајна заштитаОдлука о заштити Споменика природе Пећина под липом (Сл. новине Града И. Сарајево бр. 12/15) 310200п Споменик природе Пећина под липом III 6,1 Соколац Општина Соколац Трајна заштита 44.001761, 18.736881 Одлука о заштити Споменика природе Пећина под липом (Сл. новине Града И. Сарајево бр. 12/15) 311н/а Споменик природе Пећина Ледењача III 19,2 Фоча Општина Фоча Трајна заштита 43.517084, 18.651352 Одлука о заштити Споменика природе Пећина Ледењача (СГ Општине Фоча бр. 7/15) 312 н/а Споменик природе Велика пећина III 820,9 Билећа Општина Билећа Трајна заштита 43.004002, 18.304381 -313н/аСпоменик природе Пећина КукIIIКалиновикТрајна заштита43.501203, 18.455722314н/аСпоменик природе Лијевчански кнез IIIГрадишкаТрајна заштита 401 н/а Заштићено станиште Громижељ IV 831,33 Бијељина Удр. грађана Громижељ Трајна заштита 44.885239, 19.344070 Одлука о проглашењу Заштићеног станишта Громижељ (СГ РС бр. 19/18)402н/аЗаштићено станиште ТишинаIVШамацОпштина ШамацТрајна заштита45.044075, 18.479347Одлука о проглашењу Заштићеног станишта Тишина (СГ РС бр. 83/19)501200пПарк природе УнаVКрупа на Уни, Кор. Дубица, Костајница, Нови ГрадТрајна заштита44.555546, 16.108939502н/аПарк природе ЦицељVЧајничеТрајна заштита601 н/а Споменик парковске архитектуре Универзитетски град VI 27,38 Бања Лука Институт за генетичке ресурсе Трајна заштита 44.452834, 16.970175 Одлука о проглашењу Споменика парковске архитектуре Универзитетски град (СГ Града Бања Лука бр. 39/16)602 н/а Парк шума Слатина VI 35,73 Лакташи Завод за физикалну медицину и рехабилитацију „Др М. Зотовић“ Трајна заштита 44.827198, 17.297944 Рјешење о заштити парк-шуме Слатина(СГ РС бр. 67/16)603н/аПарк шума Јелића брдо VI2,96ЛакташиОпштина ЛакташиТрајна заштита Мочварни комплекс Бардача заштићен je 2007. године на међународном нивоу као рамсарско подручје бр. 1658, на основу Рамсарске конвенције. Површина подручја износи 3500 хектара и налази се на територији општине Србац.