Dekanat Buczacz – jeden z dawnych dekanatów rzymskokatolickich w archidiecezji lwowskiej (obecnie na Ukrainie). Dekanat został utworzony w 1765 z siedzibą w Buczaczu. Obecnie parafie, którzy wchodziły w skład dekanatu, znajdują się na terenach dekanatu Czortków.
Historia Dekanat Buczacz został utworzony w 1765. Siedzibą nowego dekanatu został BuczaczJan K. Ostrowski: Kościół parafialny p. w. Wniebowzięcia Najświętszej Panny Marii w Buczaczu. W: Materiały do dziejów sztuki sakralnej na ziemiach wschodnich dawnej Rzeczypospolitej. Cz. I : Kościoły i klasztory rzymskokatolickie dawnego województwa ruskiego. T. 1. Kraków: Secesja, 1993, 364 il., s. 15. .. Przez pewien czas został skasowany (m.in. nie istniał w latach 1814, 1838, 1841W tych latach parafia w Buczaczu wchodziła w skład dekanatu Stanisławów; zob.: Schematismus… Archi Diaeceseos Metropol. Leopol. Rit. Lat. 1814, s. 30–31; Schematismus… Archi Diaeceseos Metropol. Leopol. Rit. Lat. 1838, s. 66–67; Schematismus… Archi Diaeceseos Metropol. Leopol. Rit. Lat. 1841, s. 64–65.). Dekanat został odnowiony w wyniku reorganizacji terytorialnej archidiecezji lwowskiej w 1843Jan K. Ostrowski: Kościół parafialny p.w. Wniebowzięcia Najświętszej Panny Marii w Monasterzyskach. [W:] Materiały do dziejów sztuki sakralnej na ziemiach wschodnich dawnej Rzeczypospolitej. Cz. I : Kościoły i klasztory rzymskokatolickie dawnego województwa ruskiego. T. 4. Kraków: Międzynarodowe Centrum Kultury, Drukarnia narodowa, 1996, 402 il., s. 83 (przyp.). ..
W skład dekanatu wchodziły: parafie Barysz, Buczacz, Koropiec, Mariampol, Monasterzyska, Potok, Uście w latach 1848Catalogus Universi Venerabilis Cleri Saecularis & Regularis Archidioeceseos Leopolitanae, R. L. Sede Archiepiscopale vacante pro Anno Domini MDCCCXLVIII. Leopoli : Typis Petri Piller, 1848, s. 54–56. , 1853Catalogus Universi Venerabilis Cleri Saecularis et Regularis Archidioeceseos Leopolitanae, R. L. pro Anno Domini MDCCCLIII. Leopoli : Typis Petri Piller, 1853, s. 51–53. , 1857Catalogus… Archidioeceseos Leopolitanae. R. L.… MDCCCLVII. Leopoli, 1857, s. 59–62. parafie Barysz, Buczacz, Koropiec, Mariampol, Monasterzyska, Potok, Uście i expozytura Kowalówka w latach 1871Catalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCLXXI. Leopoli, 1871, s. 70–72. , 1875Catalogus Universi Venerabilis Cleri Saecularis et Regularis Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini pro Anno Domini MDCCCLXXV. Leopoli : Typis Instituti Ossolinsciani, 1875, s. 74–77. , 1878Catalogus Universi Venerabilis Cleri Saecularis et Regularis Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini pro Anno Domini MDCCCLXXVIII. Leopoli : Typis Instituti Ossolinsciani, 1878, s. 78–81. , 1881Catalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCLXXXI. Leopoli, 1881, s. 82–86. , 1883Catalogus… Archidioecesis Leopoliensis ritus latini… MDCCCLXXXIII. Leopoli, 1883, s. 86–90. , 1885Catalogus… Archidioecesis Leopoliensis rit. lat.… MDCCCLXXXV. Leopoli, 1885, s. 86–90. , 1890Catalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCXC. Leopoli, 1890, s. 44–47. , 1891Catalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCXCI. Leopoli, 1891, s. 44–47. parafie Barysz, Buczacz, Koropiec, Mariampol, Monasterzyska, Potok (Złoty), Uście (Zielone), Kowalówka w latach 1896Catalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCXCVI. Leopoli, 1890, s. 45–49. , 1899Catalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCXCIX. Leopoli, 1899, s. 48–53. parafie Barysz, Buczacz, Koropiec, Mariampol, Monasterzyska, Petlikowce Stare, Potok Złoty, Uście Zielone, Kowalówka w 1901Catalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MCMI. Leopoli, 1901, s. 49–54. , 1903Catalogus… Archidioecesis Leopoliensis rit. lat.… MCMIII. Leopoli, 1903, s. 55–60. parafie Barysz, Buczacz, Koropiec, Kowalówka, Mariampol, Monasterzyska, Potok Złoty, Uście Zielone, expozytury par. Buczacz – Słobódka dżuryńska, par. Kowalówka – Szwejków, par. Barysz – Porchowa, Pużniki, par. Monasterzyska – Korościatyn, Delejów – par. Mariampol w 1911Catalogus… Archidioecesis Leopoliensis rit. lat. pro Anno Domini MCMXII. Leopoli, 1911, s. 67–74. parafie Barysz, Buczacz, Koropiec, Kowalówka, Mariampol, Monasterzyska, Potok Złoty, Uście Zielone, expozytury par. Buczacz – Nowostawce, Słobódka dżuryńska, par. Kowalówka – Szwejków, par. Barysz – Porchowa, Pużniki, par. Monasterzyska – Korościatyn, Delejów – par. Mariampol w 1912Catalogus… Archidioecesis Leopoliensis rit. lat. pro Anno Domini MCMXII. Leopoli, 1912, s. 65–72. parafie Barysz, Buczacz, Koropiec, Kowalówka, Monasterzyska, Potok Złoty, Uście Zielone, expozytury par. Buczacz – Nowostawce, Słobódka dżuryńska, par. Kowalówka – Szwejków, par. Barysz – Porchowa, Pużniki, par. Monasterzyska – Korościatyn, w latach 1913Catalogus… Archidioecesis Leopoliensis rit. lat.… MCMXIII. Leopoli, 1913, s. 64–70. , 1914Schematismus Archidioecesis Leopoliensis ritus latini. MCMXIV. Leopoli, 1914, s. 58–63., 1918Elenchus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCCXVIII. Leopoli, s. 30–32.; w 1922 – expozytura DelawaElenchus… Archidioecesis Leopoliensis rit. lat.… 1922. Leopoli, 1922, s. 33–36. parafie Barysz, Buczacz, Monasterzyska, Delawa, Huta nowa, Koropiec, Korościatyn, Kowalówka, Nowostawce, Porchowa, Potok Złoty, Pużniki, Słobódka dżuryńska, Szwejków, Trybuchowce, Uście Zielone, Werbkaw latach 1938Schematismus… Archi Diaeceseos Metropol. Leopol. Rit. Lat. 1938, s. 44–47., 1939.
Ludzie Dziekani Michał DąbrowskiSadok Barącz: Pamiątki buczackie. Lwów : Drukarnia «Gazety narodowej», 1882, s. 104—105. Jakób Kaczorowski (ur. 1793Catalogus Universi Venerabilis Cleri Saecularis et Regularis Archidioeceseos Leopolitanae R. L. pro Anno Domini MCCCXXXVII. Leopoli, 1837, s. 69. ), proboszcz w Koropcu, dziekan m.in. w latach 1861Catalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCLXI. Leopoli, 1861, s. 11–12. , 1862Catalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCLXII. Leopoli, 1862, s. 11–12. , 1864Catalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCLXIV. Leopoli, 1862, s. 12. , 1865Catalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCLXV. Leopoli, 1862, s. 12. , 1866Catalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCLXVI. Leopoli, 1866, s. 12. , 1867Catalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCLXVII. Leopoli, 1867, s. 12. ; w latach 1848Schematismus… Archi Diaeceseos Metropol. Leopol. Rit. Lat. 1848, s. 13., 1853Schematismus Universi Saecularis et Regularis Cleri Archi Diaeceseos Metropol. Leopol. Rit. Lat. MDCCCLIII. Leopoli, 1853, s. 10–11. , 1857 dziekan tymczasowyCatalogus… Archidioeceseos Leopolitanae. R. L.… MDCCCLVII…, s. 10–11. Adolf Strzelecki, m.in. w 1871, proboszcz w HaliczuCatalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCLXXI. Leopoli, 1871, s. 12, 70. ; w 1875 dziekan tymczasowyCatalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCLXXV. Leopoli, 1875, s. 12. Władysław Jachimowski, m.in. w latach 1885Catalogus… Archidioecesis Leopoliensis rit. lat.… MDCCCLXXXV. Leopoli, 1885, s. 86. , 1890Catalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCXC. Leopoli, 1890, s. 11. , 1896Catalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCXCVI. Leopoli, 1890, s. 11. , 1899Catalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCXCIX. Leopoli, 1899, s. 13. , w latach 1876Catalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCLXXVI. Leopoli, 1875, s. 12. , 1877Catalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCLXXVII. Leopoli, 1877, s. 12. , 1878Catalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCLXXVIII. Leopoli, 1878, s. 12. , 1879Catalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCLXXIX. Leopoli, 1879, s. 12. , 1881Catalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCLXXXI. Leopoli, 1881, s. 12. , 1883 dziekan tymczasowy; proboszcz w KoropcuCatalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCLXXXIII. Leopoli, 1883, s. 14. Stanisław GromnickiGromnicki Stanisław ks. na stronie eduteka.pl, m.in. w 1901Catalogus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MCMI. Leopoli, 1901, s. 13. , 1903Catalogus… Archidioecesis Leopoliensis rit. lat.… MCMIII. Leopoli, 1903, s. 20. , 1912Catalogus… Archidioecesis Leopoliensis rit. lat. pro Anno Domini MCMXII. Leopoli, 1912, s. 25, 65. , 1914Schematismus Archidioecesis Leopoliensis ritus latini. MCMXIV. Leopoli, 1914, s. 23. Ignacy Rakszyński, m.in. 1922 (proboszcz w Uściu Zielonym)Elenchus… Archidioecesis Leopoliensis ritus latini… 1922. Leopoli, 1922, s. 33., 1925Schematismus Archidioecesis Leopol. Rit. Lat. MCMXXV, s. 16., 1928Schematismus… Archi Diaeceseos Metropol. Leopol. Rit. Lat. 1928, s. 58., 1929Schematismus… Archi Diaeceseos Metropol. Leopol. Rit. Lat. 1929, s. 62. (ur. 1865, święcenia kapłańskie 1890Tam że, s. 35., zm. 6 czerwca 1943 w Żołyni) Jan Dziuban (ur. 1875Schematismus Archidioecesis Leopoliensis Ritus Latini MCMXXXIX. Leopoli, 1939, s. 44. ) – m.in. 1930Schematismus… Archi Diaeceseos Metropol. Leopol. Rit. Lat. 1930, s. 64., 1931Schematismus… Archi Diaeceseos Metropol. Leopol. Rit. Lat. 1931, s. 63., proboszcz parafii Barysz (1921–1944), b. wikariusz–ekspozyt parafii Jazłowiec w Beremianach (1907–1921), b. wikariusz parafii Jazłowiec (1905–1907), Kąkolniki (1901–1905)Jan DziubanSchematismus… Archi Diaeceseos Metropol. Leopol. Rit. Lat. 1938, s. 44. Antoni JoniecKs. Ludwik Rutyna w Buczaczu. 4:30—4:40.
Vice-dziekani Jan Dziuban, m.in. 1922, 1928, 1929 Adolf Sigmund, m.in. w latach 1911Catalogus… Archidioecesis Leopoliensis rit. lat. pro Anno Domini MCMXII. Leopoli, 1911, 67. , 1912Catalogus… Archidioecesis Leopoliensis rit. lat. pro Anno Domini MCMXII. Leopoli, 1912, s. 65. , 1914, 1918Elenchus… Archidioeceseos Leopolitanae ritus latini… MDCCCCXVIII. Leopoli, s. 30., proboszcz parafii św. Elżbiety we LwowieKsiądz Adolf Sigmund. „Cracovia Leopolis”. Michał Paprocki
Zobacz też Dekanat Jazłowiec Dekanat Stanisławów
Przypisy
Bibliografia Schematismus Universi Saecularis et Regularis Cleri Archi Diaeceseos Metropol. Leopol. Rit. Lat. Leopoli.
Buczacz Kategoria:Historia Buczacza Kategoria:Religia w Buczaczu