Białystok – główna i największa węzłowa stacja kolejowa w Białymstoku, w województwie podlaskim w Polsce. Dworzec kolejowy zlokalizowany jest przy ulicy Kolejowej 11 na osiedlu Młodych.
Według klasyfikacji PKP ma kategorię dworca wojewódzkiegohttps://www.pkp.pl/documents/udost-stac/Wykaz-stacji-pasazerskich.pdf.
Ruch pasażerski Rok Wymianaroczna Wymianapasażerskana dobę Miejscew Polsce 2017 2 370 000 6500 37. 2018 2 480 000 6800 33. 2019 2 660 000 7300 42. 2020 1 610 000 4400 47. 2021 1 790 000 4900 56. 2022 2 372 500 6500 51. 2023 2 628 000 7200 53. 2024 3 037 800 8300 45.
Charakterystyka Jest głównym węzłem kolejowym województwa podlaskiego. Przez stację przebiega międzynarodowa linia kolejowa Warszawa – Białystok – Wilno – Petersburg, która jest częścią tzw. Rail Baltica.
Stacja posiada budynek dworcowy, kasy biletowe i biletomat, cztery zadaszone perony (hala peronowa i wiata), dwa przejścia podziemne i wieżę wodną, a dawniej także górkę rozrządową. Łączna długość torów stacji Białystok wynosi 42 km. Była największą stacją kolejową w Polsce z sygnalizacją kształtową. Ruch kolejowy na stacji prowadzony jest przez nastawnię dysponującą "Bł", w której funkcjonuje lokalne centrum sterowania.
Historia left|thumb|Wizyta Naczelnika Państwa w Białymstoku w 1921 Budynek dworca powstał podczas budowy linii warszawsko–petersburskiej w 1861 roku. Pierwszy pociąg osobowy, przemierzający całą trasę z Warszawy do Petersburga, przyjechał do Białegostoku we wrześniu 1862 roku. Zwiększająca się pod koniec XIX w. liczba przewozów sprawiła, że dworzec rozbudowano. Podczas I wojny światowej budynek został spalony przez wycofujące się wojska rosyjskie. Po zakończeniu działań wojennych dworzec odbudowano.
Podczas II wojny światowej dworzec został zbombardowany. Nie odzyskał już dawnej świetności mimo powojennej odbudowy i późniejszych remontów.
W tutejszej parowozowni w sierpniu 1977 stacjonowały lokomotywy serii OKl27, Ol49, Ty2, Ty45 i Pt47Stalowe Szlaki nr 2/2018.
W 1989 roku PKP rozpoczęły prace modernizacyjne dworca, które trwały 14 lat. Odnowiony budynek dworca został oficjalnie otwarty 28 listopada 2003. Według rankingu Gazety Wyborczej z 2008 r. dworzec PKP w Białymstoku został uznany za najpiękniejszy dworzec w Polsce, wyprzedzając obiekty w Lublinie i w Częstochowie; białostocki budynek otrzymał 71 punktów na 100 możliwych.
8 listopada 2010 roku na stacji doszło do poważnego wypadku kolejowego.
22 października 2018 PKP podpisały z Budimexem umowę na kompleksową przebudowę dworca kolejowego wraz z placem przydworcowym. Na początku listopada rozpoczęły się prace budowlane, a 4 stycznia uruchomiono kontenerowy dworzec tymczasowy. Dworzec po remoncie oddano do użytku 1 października 2020 roku.
28 lipca 2021 roku dworzec otrzymał imię Danuty Siedzikówny „Inki”.
Linie kolejowe thumb|Dworzec w trakcie niemieckiej okupacji, zniszczony w 1944 wskutek sowieckiego bombardowania Zielonka – Białystok – Kuźnica Białostocka, długość: 224,163 km; otwarcie linii: 18 maja 1862 (jednotorowa linia szerokotorowa o prześwicie 1524 mm); zmiana szlaku na normalnotorowy: 1918; elektryfikacja: 23 marca 1952 – 10 września 1986 Czeremcha – Białystok, długość: 76,345 km; otwarcie linii: styczeń 1874 (2-torowa tylko do zakończenia II wojny światowej); niezelektryfikowana Białystok – Zubki Białostockie, długość: 52,582 km; otwarcie linii: 5 grudnia 1886 (1-torowa na całej linii); niezelektryfikowana; sezonowy ruch pasażerski na odcinku Białystok – Waliły reaktywowany 2 lipca 2016 roku, ruch towarowy wyłącznie na odcinku Białystok – Białystok Fabryczny, do 10 grudnia 2012 roku również na odcinku Białystok Fabryczny – Waliły. Białystok – Ełk – Korsze – Głomno, długość: 241,534 km; budowa: 1866-1872; otwarcie linii: styczeń 1873; (2-torowa na 103 km odcinku Białystok – Ełk tylko do początku 1945), odcinek do Ełku zelektryfikowany w grudniu 1990; od czerwca 2002 przewozy pasażerskie odbywają się tylko na 202 km odcinku Białystok – Korsze Białystok – Białystok Starosielce, długość: 1,950 km; czynna w ruchu pasażerskim i towarowym Białystok R7 - Białystok Starosielce, długość 1,546; nieczynna w ruchu pasażerskim i towarowym Białystok R602 – Białystok R41, linia czynna w ruchu towarowym Białystok R23 – Białystok R197, częściowo używana do jazd manewrowych w stacji, obsługi grupy torów 21-31 oraz dojazdu do punktów PKP Cargo i POLREGIO Białystok R32 – Białystok R126, linia czynna w ruchu towarowym
Perony Na stacji Białystok znajdują się 4 perony: Peron 1 (częściowo wyspowy) – czynny; Peron 2 (wyspowy) – czynny; Peron 3 (wyspowy) – czynny; Peron 4 (jednokrawędziowy) – czynny.
Otoczenie W pobliżu dworca kolejowego znajduje się dworzec autobusowy, urząd pocztowy, przystanki komunikacji miejskiej i regionalnej, bazar „Madro” oraz sklepy spożywcze i kioski.
Od 1995 roku do 17 kwietnia 2018 roku przed budynkiem dworca stał wąskotorowy parowóz Borsig Brigadelok Tx201 (HF) o numerze fabrycznym 10312 wraz z wagonem na tor o szerokości 600 mm. W wagonie istniał "Bar Ciuchcia". Tabor został przewieziony i ustawiony w Prostkach.
Dojazd do dworca autobusami komunikacji miejskiej: 1, 2, 4, 10, 11, 14, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 27, 29, 100, 103, 107, 142. rowerem miejskim Białostockiej Komunikacji Rowerowej BikeR – stacja 8517 Kolejowa/PKP
Galeria
thumb|600px|center|Panorama dworca
Zobacz też Transport kolejowy w Białymstoku Dworzec autobusowy w Białymstoku
Przypisy
Linki zewnętrzne
Wczoraj i dziś dworca kolejowego w Białymstoku
Dworzec kolejowy fotopolska.eu
Stacja kolejowa Kategoria:Stacje i przystanki kolejowe w Białymstoku Kategoria:Zabytki nieruchome w Białymstoku Kategoria:Stacje i przystanki kolejowe w Polsce oddane do użytku w 1861