Miodojad wyspowy (Meliphaga vicina) – gatunek małego ptaka z rodziny miodojadów (Meliphagidae). Występuje endemicznie na wyspach Tagula i Junet (Panatinani) w archipelagu Luizjadów. Nie jest zagrożony wyginięciem.
Taksonomia Po raz pierwszy gatunek opisali Walter Rothschild i Ernst Hartert w 1912. Holotyp, dorosły samiec odłowiony 8 kwietnia 1898, pochodził z wyspy Tagula, lecz nie podano dokładnej lokalizacji jego pozyskania. Pochodził z kolekcji Alberta S. Meeka. Trafił do Muzeum Historii Naturalnej w Tring. Autorzy nadali nowemu gatunkowi nazwę Ptilotis analoga vicina, tym samym uznając go za podgatunek miodojada długodziobego (M. analoga). Dawniej bywał też łączony z miodojadem cienkodziobym (M. gracilis). Obecnie (2025) autorzy Kompletnej listy ptaków świata umieszczają miodojada wyspowego w rodzaju Meliphaga. Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny i autorzy HBW Alive klasyfikują go w obrębie Microptilotis, nie wyróżniają podgatunków. Epitet gatunkowy vicina oznacza z łaciny „bliski”. W 2016 brakowało badań genetycznych pozwalających na ustalenie, czy miodojad wyspowy powinien być uznany za podgatunek miodojada długodziobego.
Morfologia Długość ciała wynosi 16,5–18 cm. Miodojad wyspowy jest stosunkowo duży na tle innych przedstawicieli rodzaju. Wymiary szczegółowe podane w milimetrach przedstawia poniższa tabela (nie określono liczby zbadanych osobników): +PłećDługość skrzydłaDługość górnejkrawędzi dziobaDługość ogonaDługość skokuSamce88–9618–2072–7923Samice83–8615,5–1668–71– Dziób jest długi i smukły. Od jego kącika ciągnie się jasny, żółtawy pasek. Na pokrywach usznych znajduje się mała plama o intensywnie żółtej barwie. Na spodzie ciała brak pasków. Występuje jedynie oliwkowożółty nalot. Spód skrzydła kremowy z ochrowym nalotem. Tęczówka ma barwę od szarej po ciemnobrązową, dziób – czarną lub czarniawą.
Zasięg występowania, ekologia i zachowanie Miodojad wyspowy występuje na wyspach Tagula (około 866 km²) oraz sąsiedniej Junet (zwanej też Panatinani, 77 km²) w archipelagu Luizjadów, u południowo-wschodnich wybrzeży Nowej Gwinei. Jest jedynym przedstawicielem rodziny na Luizjadach. Miodojady wyspowe występują we wszelkich terenach leśnych od poziomu morza do 800 m n.p.m. Przebywają głównie w piętrze koron i podszycie. Według Pratta i Beehlera (2014) miodojady wyspowe najczęściej odzywają się w parach lub trójkach głosem cheerie! ... cheerie! (transkrypcja anglojęzyczna). Autorzy HBW podają sprzeczną informację, jakoby głos tego gatunku był dotychczas nieopisany (choć jednocześnie wzmiankują, że różni się od głosu miodojadów: długodziobego i cienkodziobego). W skład jego diety wchodzą owady, nektar i owoce. Brak informacji o lęgach.
Status zagrożenia IUCN nadaje miodojadowi wyspowemu status najmniejszej troski (LC – Least Concern) od 2020. Wcześniej, od 1994 miał status gatunku niedostateczne rozpoznanego (DD – Data Deficient). BirdLife International uważa populację za bardzo dużą (około 33–57 tysięcy dorosłych osobników), a jej trend wydaje się stabilny. Być może zagrożeniem dla miodojadów wyspowych jest wycinka; na początku lat 90. XX wieku objęta wycinką i zniszczona była ponad połowa lasów na wyspie Tagula. Blisko spokrewniony z wyspowym miodojad długodzioby dość dobrze adaptuje się do życia w lasach poddanych wycince czy innej formie degradacji.
Przypisy Nazewnictwo polskie za:
Kategoria:Miodojady Kategoria:Ptaki Oceanii Kategoria:Fauna endemiczna Papui-Nowej Gwinei Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1912 roku Kategoria:Taksony opisane przez Waltera Rothschilda Kategoria:Taksony opisane przez Ernsta Harterta