Kalendarium XV wiek po 1401, a przed 1430 – książę litewski Witold nadzoruje budowę Wielkiej Drogi Litewskiej z Gródka do Choroszczy (w dzisiejszym Białymstoku przebiega ona ulicami: Piasta, Kilińskiego, Rynek Kościuszki, Sosnową i Marczukowską) 1426 – książę litewski Witold nadaje wieś Bielszczany Stok Maciejowi z Tykocina (bardzo prawdopodobne, że nie jest to współczesny Białystok) między 1437 a 1440 – Michał Bolesław Zygmuntowicz nadaje osadę Białystok Jakubowi Raczko Tabutowiczowi (lub między 1444 a 1447 dokonał tego Kazimierz Jagiellończyk) między 1440 a 1444 – na teren dzisiejszego Białegostoku przybywają pierwsi osadnicy z ziemi kolneńskiej (nazywają oni rzekę i osadę Białym Stokiem), natomiast dzisiejsze Dojlidy zostają zasiedlone osadnikami z powiatu lidzkiego lub BałtamiBiałystok subiektywnie. 1447–1450 – za sprawą Jakuba Raczko Tabutowicza powstają dwa dwory: w dobrach Białystok, na wzgórzu, nazwany Białym Stokiem oraz w dobrach Dojlidy. 1447–1450 – powstaje kościół i parafia pod wezwaniem Wniebowstąpienia Pańskiego w Białymstoku (prawdopodobnie za sprawą późniejszego biskupa łuckiego Wacława Raczkowicza – jednego z synów Jakuba Raczko Tabutowicza)Maroszek J., „Kościół katolicki na Podlasiu. Zbiór dokumentów erekcyjnych i funduszowych.”, Wyd. Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego w Białymstoku, Białystok 1999. 1450 – podział ojcowizny pomiędzy synów Jakuba: Jundziłł – tereny u źródeł Białej przy dzisiejszej drodze do Zabłudowa, biskup Wacław – dwór w miejscu dzisiejszego Pałacu Branickich, Mikołaj (Michno) – dwór w miejscu dzisiejszego Rynku Kościuszki oraz tereny dzisiejszych dzielnic Antoniuk, Białostoczek, Wysoki Stoczek, Bacieczki, Fasty, Zawady i Bojary oraz wsi Ogrodniczki, Porosły i Krupniki; Jan – Dojlidy przed 1462 – Mikołaj zabija Jana. Król Kazimierz Jagiellończyk zabiera tereny Mikołaja i Jana 1462 – śmierć biskupa Wacława (jego tereny przejmuje Mikołaj) przed 1500 – Kazimierz Jagiellończyk nadaje Fasty synowi Mikołaja – Mikołajowi vel Michnie (bojarowi zamku suraskiego Bokinie) ok. 1500 – monaster supraski zakupił tereny dzisiejszych Zawad, Szelachowskich i Supraśla

XVI wiek mały|200px|Pałac Branickich 20 października 1504 – Aleksander Jagiellończyk nadał Mikołajowi Jundziłłowiczowi wieś Kożany i dobra Dojlidy 1509 – Zygmunt Stary nadaje Mikołajowi Michnowiczowi (Bakałarzowi) dobra, które w 1500 roku nabył monaster supraski między 1509 a 1514 – Mikołaj Michnowicz (Bakałarz) nie mogąc zwrócić pieniędzy monasterowi supraskiemu za dobra nabyte w 1509 roku, zamyka przejazd Wielką Drogą Litewską, która z publicznej staje się prywatną 1510 – najstarszy zachowany dokument wymieniający nazwę rzeki Biała, 1514 – najstarszy zachowany zapis o dobrach Białegostoku, 4 grudnia 1514 – zwrot pieniędzy monasterowi supraskiemu, mnisi mogą przejeżdżać przez Białystok 1520 – umiera pierwszy właściciel osady – Mikołaj Michnowicz Raczkowicz, Białymstokiem do 1534 roku zarządza wdowa Hanna ze Świrskich w imieniu małoletnich dzieci 1528 – Dojlidy zostają sprzedane Aleksandrowi Chodkiewiczowi 1534–1541 – właścicielem Białegostoku jest Mikołaj Mikołajewicz – syn Mikołaja Michnowicza 1541–1547 – dobra białostockie w rękach wdowy po Mikołaju Mikołajewiczu – Katarzyna z Wołłowiczów 1547 – dobra Białostockie przechodzą w ręce Wiesiołowskich herbu Ogończyk, w wyniku małżeństwa wdowy po Mikołaju Raczkowiczu z Piotrem Wiesiołowskim, 1556 – śmierć Piotra Wiesiołowskiego barona na Białymstoku 1569 – przejście na mocy Unii Lubelskiej Podlasia z Białymstokiem z Litwy do Korony, Chodkiewiczowie odmawiają złożenia przysięgi wierności Koronie Polskiej – Dojlidy pozostają w Wielkim Księstwie Litewskim. między 1581 a 1584 – budowa nowego drewnianego kościoła pod wezwaniem Trójcy Świętej, ufundowanego przez Piotra WiesiołowskiegoArchidiecezja białostocka. Parafia pw. Wniebowzięcia NMP (Katedra). mały|200px|Ratusz w Białymstoku

XVII wiek 1617 – spalenie się białostockiego kościoła i rozpoczęcie budowy nowej murowanej świątyni 1626 – ukończenie budowy murowanego Kościoła pw. Wniebowzięcia NMP, powstanie samodzielnej parafii w Białymstoku 1637 – po bezdzietnej śmierci Krzysztofa Wiesiołowskiego ziemie białostockie przechodzą na rzecz państwa 1658 – pierwsza wzmianka archiwalna o Żydach białostockich 4 kwietnia 1660 – w zamian za zasługi wojenne Białystok został przyznany hetmanowi polnemu Stefanowi Czarnieckiemu 21 września 1689 – rodzi się Jan Klemens Branicki

1692 – początek budowy pałacu przez Stefana Branickiego thumb|200px|Mural upamiętniający nadanie praw miejskich

XVIII wiek 1711 – budowa drewnianej Synagogi Nomer Tamid ufundowanej nowo powstającej gminie Żydowskiej przez Jana Klemensa Branickiego 1727 – budowa unickiej cerkwi św. Mikołaja 1745 – założenie Wojskowej Szkoły Budownictwa i Inżynierii 1 lutego 1749 – Białystok otrzymał od króla Augusta III magdeburskie prawa miejskie 1753 – wielki pożar, który paradoksalnie przyczynił się do rozwoju infrastruktury miejskiej 1758 – budowa kaplicy św. Marii Magdaleny, jest ona najstarszym prawosławnym obiektem sakralnym zachowanym do dziś 1761 – koniec budowy ratusza 1764 – budowa tzw. Starej Synagogi 1767 – wystawienie w Białymstoku opery Il cavaliere per amore Niccolò Piccinniego 1769 – ustawa cechowa umożliwiająca pracę każdemu rzemieślnikowi bez względu na pochodzenie 13 lipca 1769 – bitwa pod Białymstokiem (zw. także bitwą pod Olmontami) pomiędzy konfederatami barskimi, a wojskami rosyjskimi 9 października 1771 – umarł Jan Klemens Branicki 1784 – wizyta króla Stanisława Augusta Poniatowskiego w dniu imienin Izabeli Branickiej (wdowy po Janie Klemensie) 1789 – epidemia ospy, zmarło wówczas 22 dzieci 1792 – pierwsze wykonanie Pieśni o Narodzeniu Pańskim Franciszka Karpińskiego (kolędy Bóg się rodzi), które odbyło się w Starym Kościele Farnym w Białymstoku czerwiec 1794 – w czasie insurekcji kościuszkowskiej przez miasto przeszła dywizja gen. Andrzeja Karwowskiego

Białystok pod zaborami (1795–1918) 1795 – w wyniku III rozbioru Polski ziemie białostockie zostają przyłączone do Prus Wschodnich 1795 – Białystok staje się siedzibą nowo utworzonej prowincji Prus Nowowschodnich 26 stycznia 1796 – administracja Pruska przejmuje władzę nad miastem, formalnie pozostaje ono jednak własnością Izabeli Branickiej 1796 – powstanie gminy ewangelicko-augsburskiej 1798 – wydanie pierwszego periodyku„Gazeta Uwiadamiająca Prus Nowowschodnich dla pożyteczney Wygody Publiczności z tekstami urzędowymi, wiadomościami o licytacjach, ogłoszeniami drobnymi itp. w języku niemieckim i polskimmały|200px|Pałacyk gościnny Branickich 1799 – wydanie zachowanego do dzisiaj dokładnego planu miasta przez Beckera 1 marca 1802 – podpisanie umowy pomiędzy Izabelą Branicką a Nowowshodnią Pruską Wojenno-Ekonomiczną Kamerą. Prusowie zobowiązali się do przestrzegania praworządności w mieście 2 kwietnia 1802 – Izabela Branicka sprzedaje Białystok władzom pruskim za sumę ponad 270 tys. talarów 29 września 1802 – otwarcie w mieście gimnazjum typu wyższego 1806 – oficjalne otwarcie loży masońskiej zum golden Ring 7 lipca 1807 – w wyniku Traktatu tylżyckiego Białystok znalazł się w granicach Imperium rosyjskiego 14 lutego 1808 – umiera Izabela Branicka 3 lipca 1812 – wkroczenie wojsk napoleońskich do miasta 13 lipca 1812 – deklaracja mieszkańców miasta o łączności z Rzecząpospolitą 4 sierpnia 1812 – wkroczenie wojsk rosyjskich do miasta 8 sierpnia 1812 – nadanie nowego herbu miastu przez cara Aleksandra I 13 grudnia 1830 – ogłoszenie stanu wojennego przez władze rosyjskie w związku z wybuchem powstania listopadowego, 1831 – zniesienie unii celnej pomiędzy Królestwem Polskim a Cesarstwem Rosyjskim, początek rozkwitu przemysłu bawełnianego w mieście 1 lutego 1831 – utworzenie w mieście kwatery głównodowodzącego wojsk rosyjskich, feldmarszałka Iwana Dybicza, którego zadaniem było stłumienie powstania, 1834 – zakaz nauczania w szkołach w języku polskim mały|200px|Pałac Lubomirskich 1842 – likwidacja powiatu białostockiego i włączenie miasta do guberni grodzieńskiej 15 grudnia 1859 – urodził się Ludwik Zamenhof – twórca międzynarodowego języka esperanto 13 czerwca 1860 – początek manifestacji patriotycznych pod hasłami jedności narodowej i walki z zaborcą 9 czerwca 1861 – przyjazd do miasta przedstawiciela obozu Białych Andrzeja Zamoyskiego 1862 – Otwarcie linii kolejowej Warszawa – Petersburg 24 kwietnia 1863 – początek walk związanych z powstaniem styczniowym na ziemi białostockiej mały|200px|Pałac Hasbacha

1877 – poszerzenie granic miasta: włączono dworzec kolejowy, wieś Piaski oraz Las Zwierzyniecki 1886 – uruchomienie linii kolejowej Białystok – Wołkowysk – Baranowicze 1891 – uruchomienie pierwszej centrali telefonicznej 1895 – uruchomienie trzech linii tramwaju konnego 1898 – utworzenie Ochotniczej Straży Ogniowej 1898 – budowa nowej cerkwi przy dzisiejszej ulicy Sienkiewicza, niestety w późniejszym czasie zburzonej 1900–1905 – budowa kościoła Farnego, jako dobudówki do starej świątyni 30 stycznia 1905 – początek strajku, w którym wzięło udział około 80% robotników białostockich, lipiec/sierpień 1905 - pogrom antyżydowski w mieścieAndrzej Friszke „Państwo czy rewolucja. Polsce komuniści a odbudowanie państwa polskiego 1892 – 1920“ Wydawnictwo Krytyki Politycznej 2020, ISBN 978-83-66586-19-2, str. 99, 14–16 czerwca 1906 – władze rosyjskie przeprowadzają pogrom Żydów, 1909–1912 – budowa nowego zboru protestanckiego, obecnie budynek zajmuje kościół św. Wojciecha 1909–1913 – wzniesienie Wielkiej Synagogi przy ulicy Suraskiej, 1 listopada 1910 – uruchomienie elektrowni, w której znajdowały się 2 maszyny parowe o mocy 600 KM z generatorami 329 kW, 1 lipca 1913 – uroczyste otwarcie hotelu Ritz 20 kwietnia 1915 – zbombardowanie miasta przez samoloty i sterowce niemieckie, zginęło 13 mieszkańców, 34 odniosło rany 9 sierpnia 1915 – wysadzenie przez Rosjan wieży ciśnień i wiaduktu kolejowego 13 sierpnia – zakończenie trwających od 1807 roku rządów rosyjskich, Białystok zajmują wojska niemieckie i pozostają w nim do lutego 1919 roku 1916 – zawiązanie miejscowej komendy Polskiej Organizacji Wojskowej 14 kwietnia 1917 – zmarł Ludwik Zamenhof

Dwudziestolecie międzywojenne mały|200px|Herb województwa białostockiego mały|200px|Wręczenie przez Józefa Piłsudskiego sztandaru 42 Pułkowi Piechoty, 1921 r.

30 grudnia 1918 – sformowanie 10 Pułku Ułanów Litewskich, który od 1922 stacjonował w Białymstoku 14 lutego 1919 – pierwsze potyczki Wojska Polskiego z siłami rosyjskimi 19 lutego 1919 – po wycofaniu się wojsk niemieckich nastąpiło wkroczenie Wojska Polskiego do Białegostoku, miasto zostaje włączone w skład państwa polskiego 10 maja 1919 – powiększenie obszaru miasta, dołączenie wsi: Antoniuk, Białostoczek, Dojlidy, Dziesięciny, Marczuk, Ogrodniczki, Pieczurki, Skorupy, Starosielce, Słobodę, Wygodę, Wysoki Stoczek i Zacisze 2 sierpnia 1919 – utworzenie województwa białostockiego wrzesień 1919 – pierwsze wybory do Rady Miejskiej październik 1919 – założenie w mieście Towarzystwa Gimnastycznego Sokół 19 listopada 1919 – nadanie tytułu honorowego obywatela miasta Białegostoku Józefowi Piłsudskiemu 28 lipca 1920 – wkroczenie wojsk sowieckich do Białegostoku, utworzenie Tymczasowego Komitetu Rewolucyjnego Polski na czele z Julianem Marchlewskim i Feliksem Dzierżyńskim 20 sierpnia 1920 – zamordowanie 16 obywateli miasta przez cofającą się Armię Czerwoną 22 sierpnia 1920 – Bitwa białostocka, wygnanie bolszewików przez 1 Pułk Piechoty Legionów 21 sierpnia 1921 – wręczenie przez Józefa Piłsudskiego sztandaru 42 Pułkowi Piechoty, który stacjonował w koszarach przy ul. Traugutta 1923 – proces o zdradę stanu w Białymstoku, przeciwko 45 oskarżonym 1925 – rejestracja zboru Badaczy Pisma Świętego (późniejszych Świadków Jehowy) w Białymstoku 1927 – rozpoczęcie budowy kościoła św. Rocha