mały|Władysław Zaremba Władysław Zaremba (ur. 30 lipca 1902 w Orzechówce, zm. 25 sierpnia 1972 w Boguchwałowie) – polski polityk, działacz ruchu ludowego, w latach 1943–1945 wiceprzewodniczący Rady Narodowej RP na uchodźstwie, w latach 1946–1947 poseł do KRN.
Życiorys Ukończył zaledwie dwie klasy szkoły powszechnej, zaś wszelkie braki w wykształceniu nadrabiał otwartością i ogólną ciekawością świata.
Uczestnik wojny polsko-bolszewicką w szeregach 38. Pułku Piechoty Strzelców Lwowskich. Następnie zakupił niewielkie gospodarstwo we wsi koło powiatu Podhajce w województwie tarnopolskim. Był pionierem nowinek w rolnictwie w swoim regionie, zachęcając do modernizacji innych chłopów. Propagował czytelnictwo prasy ludowej, uświadamiał politycznie chłopów, a także wskazywał na konieczność stosowania nowych technik uprawy i nowych narzędzi celem podniesienia efektywności roli. Obok pracy na roli działał w ruchu ludowym, m.in. jako prezes Zarządu Powiatowego SL w Podhajcach. W 1922 r. członek rady gminy Halicz, a od 1934 r. wójt gminy Halicz.
Po przewrocie majowym w 1926 r. prześladowany przez władze sanacyjne jako działacz ludowy i zdecydowany krytyk rządów Józefa Piłsudskiego.
Wielokrotnie aresztowany, osadzony także w więzieniu u Brygidek we Lwowie. Od 1931 r. wiceprezes Zarządu Wojewódzkiego SL we Lwowie, od 1937 r. członek Rady Naczelnej SL. Osobiście kierował przygotowaniami do strajku chłopskiego w 1937 w powiecie podhajeckim. Zatrzymany 25 sierpnia 1937 r. przebywał w areszcie do rozprawy sądowej, która odbyła się 18 stycznia 1938 r. Skazany na 9 miesięcy więzienia.
Uczestnik kampanii wrześniowej 1939. Deportowany wraz z rodziną 10 lutego 1940 r. do przysiółka Zimowoja Teja nad rzeką Jenisej, a następnie do Taszkentu. W 1942 r. nawiązał kontakt z ambasadorem RP w Moskwie Stanisławem Kotem, dzięki któremu rodzina Zarembów wydostała się z ZSRR. W marcu 1942 r. Władysław Zaremba dotarł do Londynu. W grudniu 1943 r. został wiceprzewodniczącym Rady Narodowej RP na uchodźstwie.
W lipcu 1945 r. Władysław Zaremba przyjechał do Polski, gdzie w powiecie głubczyckim przejął 44 ha poniemieckie gospodarstwo. Od 1946 poseł do Krajowej Rady Narodowej. Członek Rady Naczelnej, a następnie Naczelnego Komitetu Wykonawczego Polskiego Stronnictwa Ludowego. Współorganizował struktury PSL na Śląsku i Opolszczyźnie. W latach 1945–1948 prezes Zarządu Powiatowego PSL w Głubczycach, wiceprezes Zarządu Wojewódzkiego PSL w Katowicach.
Aresztowany przez funkcjonariuszy PUBP w Głubczycach 25 października 1947 jako podejrzany o współudział w ucieczce Stanisława Mikołajczyka. Od 30 października 1947 do 3 czerwca 1948 przebywał w więzieniu MBP przy ul. Koszykowej w Warszawie. Po zwolnieniu z więzienia był inwigilowany przez funkcjonariuszy UB. Pod koniec grudnia 1948 uciekł ze Szczecina do Niemiec, a następnie osiadł w USA.
Wszedł w skład Naczelnego Komitetu Wykonawczego PSL na emigracji, był wiceprezesem Związku Przyjaciół Wsi Polskiej w USA. W 1954 r. w trakcie rozłamu w szeregach emigracyjnego PSL opowiedział się przeciwko Stanisławowi Mikołajczykowi i współtworzył PSL-NKW, był redaktorem i wydawcą „Biuletynu Informacyjnego PSL-NKW”.
W listopadzie 1967 na pokładzie MS „Romer” powrócił do Polski i zamieszkał w Boguchwałowie. Pochowany na cmentarzu we wsi Boguchwałów.
Bibliografia F. Gryciuk, Władysław Zaremba, [w:] Represje wobec wsi i ruchu ludowego (1944–1989), t. 4: Między apologią a negacją, red. J. Gmitruk, E. Leniart, Warszawa 2010, s. 197–216 () K. Maler, D. Misiejuk, 65 lat Polskiego Stronnictwa Ludowego na Ziemi Głubczyckiej, Głubczyce 2011 () D. Misiejuk, Nieznane wspomnienia zapomnianego działacza ludowego, „Wrocławski Rocznik Historii Mówionej” 1, 2011, s. 105–120 (ISSN 2084-0578) W. Zaremba, Moje wspomnienia, Warszawa 2012 ()
Kategoria:Urodzeni w 1902 Kategoria:Zmarli w 1972