Kruchaweczka białoosłonowa (Psathyrella gordonii (Berk. & Broome) A. Pearson & Dennis) – gatunek grzybów należący do rodziny kruchaweczkowatych (Psathyrellaceae).
Systematyka i nazewnictwo Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Psathyrella, Psathyrellaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.
Po raz pierwszy takson ten opisali w 1861 r. Miles Joseph Berkeley i Christopher Edmund Broome, nadając mu nazwę Agaricus gordonii. Obecną, uznaną przez Index Fungorum nazwę nadali mu Richard William George Dennis i Arthur Anselm Pearson w 1947 r. Synonimy: Agaricus gordonii Berk. & Broome 1861 Agaricus gorteri Weinm. 1832 Leptonia gorteri (Weinm.) Sacc. 1887 Pilosace gordonii (Berk. & Broome) Kuntze 1898 Psathyra gordonii (Berk. & Broome) Gillet 1878 Psathyra gordonii f. minor J.E. Lange 1936 Polską nazwę zaproponował Władysław Wojewoda w 2003 r.
Morfologia Kapelusz Średnica 2–5 cm, początkowo półkulisty, potem wypukły z tępym lub ostrym garbem. Jest higrofaniczny, przy brzegu rowkowany z prześwitującymi blaszkami. Powierzchnia gładka, w stanie suchym brudnobiała z brązowawym środkiem, w stanie wilgotnym brązowawa i błyszcząca,. Brzeg ostry, u młodych widać nietrwałą, białą osłonę. Trzon Wysokość 3,5–11 cm, grubość 2–8 mm, z szerszą, prawie bulwiastą podstawą, cylindryczny, w środku pusty, kruchy. Powierzchnia górą biaława, dołem brązowawa, pokryta włóknistymi łuskami. Podstawa biała z wełnistą, białą grzybnią. Blaszki Początkowo białawe, później szaro-brązowe do purpurowo-brązowych, gęste, z międzyblaszkami, cienkie, szerokie. Ostrza biało-łuskowate. Miąższ Białawy do szarobrązowego, cienki, kruchy, o słabym zapachu i łagodnym smaku. Cechy mikroskopowe Zarodniki 9–12 × 5–6,5 µm, eliptyczne, gładkie. Wysyp zarodników fioletowo-czarny.
Występowanie i siedlisko Występuje w rozproszeniu w Europie i w nielicznych lokalizacjach w Azji i Afryce. Władysław Wojewoda w swoim zestawieniu grzybów wielkoowocnikowych Polski w 2003 r. podaje 5 jego stanowisk z uwagą, że rozprzestrzenienie tego gatunku w Polsce i stopień zagrożenia nie są znane. W późniejszych latach podano następne stanowiska.
Saprotrof. Występuje lasach iglastych i liściastych na pniach i częściach martwych drzew. Owocniki pojawiają się od wiosny do jesieni grupowo, rzadko pojedynczo.
Przypisy
Kategoria:Kruchaweczkowate Kategoria:Mykobiota Polski