Francesco Totti (ur. 27 września 1976 w Rzymie) – włoski piłkarz, który występował na pozycji napastnika, przez całą karierę związany z AS Roma. Wychowanek i wieloletni kapitan tego klubu. W latach 1998–2006 reprezentant Włoch, mistrz świata z 2006 roku i wicemistrz Europy z 2000 roku.
Totti trafił do Romy w 1989 roku. Od 1992 roku występował w pierwszej drużynie tego klubu. Z zespołem Giallorossich zdobył mistrzostwo Włoch, 2 Puchary Włoch i 2 Superpuchary Włoch. Jest najlepszym strzelcem i zawodnikiem z największą liczbą występów w historii tego klubu. Popularnie nazywany Kapitanem, Gladiatorem czy też Królem Rzymu. Uznawany za jedną z największych legend klubu, Serie A i światowej piłki, a także za jeden z największych przykładów wierności klubowi, i przywiązania do klubowych barw. Z 250 zdobytymi bramkami jest najlepszym strzelcem spośród wszystkich aktywnych piłkarzy ligi włoskiej, a drugim w klasyfikacji wszech czasów. W 2014 r. został najstarszym zdobywcą gola w Lidze Mistrzów w historii. 28 maja 2017, w wieku 40 lat, rozegrał swój ostatni mecz w barwach Romy. Uznawany jest za jednego z najlepszych piłkarzy w historii włoskiej piłki i jednego z najlepszych piłkarzy swojego pokolenia na świecie.
W latach 1998–2006 występował w reprezentacji Włoch. W kadrze rozegrał łącznie 58 spotkań, w których zdobył 9 bramek. W 2000 roku zdobył z drużyną Azzurrich srebrny medal Mistrzostw Europy, natomiast w 2006 roku mistrzostwo świata.
Kariera W 1989 Totti został piłkarzem juniorskiej drużyny AS Roma. W profesjonalnym składzie Romy Totti zadebiutował w wieku 16 lat, 28 marca 1993. Wraz z kolegami pokonał Brescia Calcio 2:0. W sezonie 1994/95 zdobył 4 gole w 21 występach, aby już w kolejnych latach zostać podstawowym graczem Romy. W latach 2000 i 2003 został we Włoszech wybrany Graczem Roku. Natomiast w sezonie 2000/01, zdobywając 13 goli, Totti pomógł swojemu klubowi zdobyć mistrzostwo kraju (pierwsze od sezonu 1982/83). Kolejny sezon Roma zakończyła na 2. pozycji w tabeli Serie A, ustępując miejsca Juventusowi. W sezonie 2003/04 Totti zdobył 20 goli; jednak Roma ustąpiła miejsca w tabeli Milanowi. W sezonie 2004/05 Roma była zmuszona czterokrotnie zmienić trenera. Mimo problemów Totti zdobył jednak 12 goli, a dzięki jego licznym asystom Vincenzo Montella strzelił w tym sezonie 21 bramek. 19 grudnia 2004 w meczu z Parmą Totti, strzelając 107. gola w barwach Romy pobił dotychczasowy rekord strzelecki ustanowiony przez Roberto Pruzzo. Podczas meczu z Empoli, 19 lutego 2006 roku, kapitan Romy doznał poważnej kontuzji – złamania lewej kości strzałkowej. Został wykluczony z gry na ponad trzy miesiące. W meczu Pucharu Włoch, 11 maja, pojawił się na boisku jako zmiennik; rzymski klub uległ jednak Interowi Mediolan 3:1. Podobnie, jak w sezonie 2004/05, Roma przegrała walkę o Puchar Włoch, a zwycięzcą ponownie został Inter. Sezon klub zakończył na 5. pozycji w tabeli, a występy w Lidze Mistrzów zagwarantowały mu werdykty w związku z aferą Calciopoli, które pozbawiły Juventus i Fiorentinę tej możliwości. Roma ostatecznie awansowała na 2. miejsce.
Drużyna wygrała 11 kolejnych meczów, wyrównując w ten sposób rekord AC Milan z sezonu 1989/90. Trener Luciano Spalletti zmienił taktykę zespołu z defensywnej na atakującą, mimo że nie miał do dyspozycji wszystkich napastników, w tym także Tottiego, przez znaczną część sezonu. W rezultacie AS Roma z pozycji 15. nadrobiła straty, kończąc sezon na 5. miejscu. Totti strzelił 15 goli grając jako pomocnik lub wysunięty napastnik.
W sezonie 2006/2007 zdobył Złotego Buta strzelając 26 bramek w lidze.
5 maja 2010 w finale Pucharu Włoch przegranym 0:1 z Interem Mediolan w końcowych minutach drugiej połowy otrzymał czerwoną kartkę za kopnięcie Mario Balotellego i został oskarżony przez Balotellego o rasistowskie i wulgarne zachowanie, w efekcie został zawieszony na cztery mecze Pucharu Włoch.
Z 250 strzelonymi bramkami w Serie A jest drugim najlepszym strzelcem w historii ligi włoskiej. Lepszy od niego jest tylko Silvio Piola (274). 7 czerwca 2016 przedłużył kontrakt z Romą do 2017, a w maju 2017 roku AS Roma potwierdziła zakończenie kariery Włocha po sezonie 2016/2017. Ostatni mecz w klubie z Rzymu Totti rozegrał 28 maja 2017 przeciwko Genoa CFC. Był to również ostatni mecz ligowy w sezonie 2016/2017. AS Roma wygrała wówczas 3:2 i zdobyła wicemistrzostwo Włoch.
Reprezentacja Jako utalentowany nastolatek, Francesco zdobył gola w finałowym meczu Mistrzostw Europy U-18 w lipcu 1995 przeciwko Hiszpanii. Reprezentacja Włoch przegrała wówczas 1:4. Rok później, w finale Mistrzostw Europy U-21, dzięki jego golowi mecz przeciwko Hiszpanii zakończył się remisem 1:1. Italia świętowała triumf po serii rzutów karnych.
W dorosłej kadrze Squadra Azzurra zadebiutował 10 października 1998 w zwycięskim meczu kwalifikacyjnym do Euro 2000 przeciwko Szwajcarii. W ćwierćfinale turnieju finałowego zdobył gola w wygranym 2:0 meczu przeciwko Rumunii; następnie w półfinale przeciwko Holandii strzelił jednego z trzech karnych. W finale lepsi okazali się Francuzi.
Rozczarowanie nastąpiło podczas Mistrzostw Świata w Korei i Japonii w 2002. Podczas meczu drugiej rundy przeciwko Korei Południowej Totti dostał czerwoną kartkę, a Włosi przegrali 1:2.
Podczas Mistrzostw Europy 2004 14 czerwca w pierwszym meczu fazy grupowej po remisie 0:0 z Danią, duńska telewizja pokazała, że Christian Poulsen został opluty przez włoskiego rozgrywającego Tottiego. Totti otrzymał zakaz trzech meczów i udzielił „pełnych publicznych przeprosin”, po tym, jak zawiódł w swoim twierdzeniu, że został sprowokowany przez Poulsena. Włochy zostały następnie wyeliminowane z turnieju w fazie grupowej i zajęły 3. miejsce w grupie.
Mistrzostwa Świata 2006 Występ Tottiego na Mundialu 2006 stanął pod znakiem zapytania z powodu kontuzji kostki, jakiej doznał kilka miesięcy przed mistrzostwami. Mimo że nie odzyskał w pełni swojej formy, powrócił do narodowej drużyny.
Zagrał w meczu 1/8 finału z Australią, który odbył się 26 czerwca. Wchodząc w 75. minucie za Del Piero Totti zapewnił swojej drużynie dalszą walkę o puchar. Tuż przed końcem meczu, w 95. minucie, wykorzystał podyktowany za faul na Fabio Grosso rzut karny. W meczu z Ukrainą Squadra Azzurra wygrała 3:0, a Totti miał swój udział w zdobyciu drugiej bramki – podał piłkę do Luca Toniego. Po 120 minutach półfinału Italia odniosła zwycięstwo 2:0 nad gospodarzami mistrzostw, a Totti zagrał od pierwszej minuty. 9 lipca Włosi pokonali Francję w konkursie rzutów karnych 5:3 (wynik po dogrywce 1:1).
Po Mistrzostwach Świata Totti zawiesił swoją karierę reprezentacyjną. 20 lipca 2007 roku oficjalnie ogłosił rezygnację z gry w narodowej koszulce.
Statystyki kariery mały|Charakterystyczna sylwetka Tottiego po zdobyciu gola, przedstawiona w formie graffiti Aktualne na 4 czerwca 2017. KlubSezonSerie ACoppa ItaliaUEFASupercoppa ItalianaSumaMeczeGoleAsystyMeczeGoleRozgrMeczeGoleMeczeGoleMeczeGoleAS Roma1992/199320-00——201993/199480-20——1001994/1995214-43——2571995/1996282-10PU72—3641996/1997265-10PU30—3051997/19983013-61——36141998/199931121131PU83—42161999/20002771120PU51—3482000/20013013721PU32—35162001/2002248700LM1131136122002/20032414553LM63—35202003/20043120900PU10—32202004/200529121173LM41—40162005/200624151020PU32—29172006/200735261052LM941050322007/20082514533LM611035182008/20092413400LM721032152009/20102314620LE611—31252010/20113215900LM821040172011/2012278720LE20—3182012/201334121230——37122013/20142681030——2982014/2015278620LM, LE72—36102015/2016135400LM20—1552016/2017182341LE60—283Łącznie w karierze61925014759181033951775305 mały|Po zakończeniu kariery przez Tottiego, jego numer został zastrzeżony przez włodarzy AS Romy
Sukcesy Roma Mistrzostwo Włoch: 2000/01 Puchar Włoch: 2006/07, 2007/08 Superpuchar Włoch: 2001, 2007
Włochy Mistrzostwo Świata: 2006 Wicemistrzostwo Europy: 2000 Igrzyska Śródziemnomorskie: 1997 Mistrzostwo Europy do lat 21: 1996 Wicemistrzostwo Europy do lat 19: 1995 Wicemistrzostwo Europy do lat 16: 1993
Indywidualne Złoty Guerin: 1997/98, 2003/04 Oscar del Calcio: 11 Najlepszy piłkarz Serie A: 1999/00, 2002/03Wraz z P. Nedvedem. Najlepszy włoski piłkarz Serie A: 1999/00, 2000/01, 2002/03, 2003/04, 2006/07 Najlepszy młody piłkarz Serie A: 1998/99 Najlepszy strzelec Serie A: 2006/07 Gol sezonu Serie A: 2004/05, 2005/06 Drużyna gwiazd Mistrzostw Europy: 2000 MVP finału ME Francja-Włochy: 2000 Drużyna roku ESM: 2000/01, 2003/04, 2006/07 FIFA 100: 2004 Drużyna gwiazd Mistrzostw Świata: 2006 Król strzelców Serie A: 2006/07 (26 goli) Złoty But: 2006/07 Golden Foot All time: 2010 Krajowa Nagroda Gaetano Scirey za całokształt kariery: 2014 Międzynarodowa Nagroda Giacinto Facchettiego: 2014 Drużyna wszech czasów do lat 21: 2015
Rekordy UEFA Najstarszy strzelec gola w historii Ligi Mistrzów; CSKA Moskwa-AS Roma z dnia 25 listopada 2014 (38 lat i 59 dni)
Serie A Piłkarz z największą liczbą bramek dla jednego klubu w Serie A (250 dla Romy) Piłkarz z największą liczbą dubletów bramkowych w Serie A: (46) Piłkarz z największą liczbą strzelonych rzutów karnych z rzędu w Serie A (71) Piłkarz, który zdobył co najmniej jednego gola w kolejnych sezonach Serie A z rzędu (23) Jedyny piłkarz w historii Serie A, który strzelał dwucyfrową liczbę bramek dla jednego klubu, przez 9 kolejnych sezonów. Jedyny piłkarz w historii Serie A, który strzelał dwucyfrową liczbę bramek dla jednego klubu, przez 13 sezonów. Najstarszy piłkarz, który zdobył dwie bramki w jednym meczu Serie A. Piłkarz, z największą liczbą rozegranych sezonów dla jednego klubu w Serie A (25 dla Romy)Wraz z Paolo Maldinim, który rozegrał 25 sezonów, w barwach Milanu.
AS Roma Piłkarz Romy z największą liczbą występów w oficjalnych meczach (778) Piłkarz Romy z największą liczbą bramek w oficjalnych meczach (307) Piłkarz Romy z największą liczbą występów w Serie A (612) Piłkarz Romy z największą liczbą bramek w Serie A (250) Piłkarz Romy z największą liczbą występów w rozgrywkach UEFA (103) Piłkarz Romy z największa liczbą bramek w rozgrywkach UEFA (38) Piłkarz Romy z największą liczbą występów w Superpucharze Włoch (5) Piłkarz Romy z największą liczbą kolejnych sezonów rozegranych w I zespole (25) Piłkarz Romy z największa liczbą kolejnych sezonów rozegranych jako kapitan drużyny (19) Piłkarz Romy z największą liczbą tytułów zdobytych przez kapitana drużyny (5) Piłkarz Romy z największą liczbą goli zdobytych bezpośrednio z rzutu wolnego w Serie A (21)
Inne rekordy Drugi włoski zawodnik po Luca Tonim, który zdobył Złotego Buta. Piłkarz z największą liczbą bramek we wszystkich rozgrywkach dla włoskiego zespołu (307 dla Romy) Piłkarz z największą liczbą goli zdobytych we włoskich profesjonalnych ligach w latach 2001–2010 (145) Piłkarz z największą liczbą występów w Derbach Rzymu (42, w tym 36 w Serie A i sześciu w Pucharze Włoch) Piłkarz z największą liczbą strzelonych bramek w Derbach Rzymu w Serie A, (11)Wraz z Dino Da Costą. Piłkarz z największą liczbą zwycięstw w Derbach Rzymu (14) Piłkarz z największą liczbą nagród dla najlepszego włoskiego piłkarza – Oscar AIC (5)
Odznaczenia Order Zasługi Republiki Włoskiej III klasy (Komandor): 2022 Order Zasługi Republiki Włoskiej IV klasy (Oficer): 2006 Order Zasługi Republiki Włoskiej V klasy (Kawaler): 2000
Życie prywatne 20 czerwca 2005 Totti poślubił byłą włoską modelkę – Ilary Blasi. 6 listopada 2005 na świat przyszedł Cristian, 13 maja 2007 roku – córeczka Chanel, natomiast 10 marca 2016 – córeczka Isabel. Ilary jest dziennikarką telewizji MEDIASET.
Brat Tottiego, Riccardo, jest jego agentem.
Totti prowadzi szkółkę piłkarską nazwaną Numer Dziesięć. Posiada także zespół biorący udział w wyścigach motocyklowych – Totti Top Sport.
We wrześniu 2018 wydał swoją autobiografię zatytułowaną Un capitano (wyd. pol. Kapitan, Sine Qua Non, 2019), którą przygotował we współpracy z dziennikarzem sportowym Paolo Condò.
Film dokumentalny i miniserial o Tottim