Leopold Stanisław Kiersznowski, ps. „Pobóg”, „Staszek”, „Kierski” (ur. 24 września 1920 w Warszawie, zm. 28 listopada 1998 tamże) – polski żołnierz ruchu oporu w okresie II wojny światowej, major Wojska Polskiego, kapitan pożarnictwa, uczestnik kampanii wrześniowej i powstania warszawskiego. Kawaler Orderu Virtuti Militari.
Życiorys Syn Jana i Stanisławy z d. Nowak. Absolwent Gimnazjum i Liceum Ogólnokształcącego im. Wojciecha Górskiego w Warszawie. W czasie okupacji kontynuował naukę w ramach tajnych kompletów Politechniki Warszawskiej, z których jednak zrezygnował w związku z pracą zawodową w straży pożarnej. W 1942 ukończył Centralną Szkołę Pożarniczą w Warszawie oraz konspiracyjną szkołę podchorążych.
We wrześniu 1939 zgłosił się ochotniczo do śródmiejskich oddziałów obrony przeciwlotniczej, w których pełnił służbę do czasu kapitulacji Warszawy. Później wstąpił do Wojskowego Korpusu Służby Bezpieczeństwa (WKSB). Pod konspiracyjnym nazwiskiem Stanisław Kierski pseudonim „Staszek” działał w Strażackim Ruchu Oporu „Skała”, a następnie w Wojskowym Korpusie Służby Bezpieczeństwa (WKSB). Podczas podróży do Nowego Sącza w 1943, samochodami pożarniczymi przewoził broń i żywność dla oddziałów leśnych w kieleckim i krakowskim oraz prowadził działalność wywiadowczą. Uczestniczył również w organizacji oddziałów partyzanckich na terenie ziemi kieleckiej. Aresztowany przez Gestapo w Radomiu po dwóch miesiącach tortur wykupiony przez organizację i po krótkiej rekonwalescencji skierowany do Oddziału Leśnego kpt. Marzana w rejonie Nowego Sącza. Po rozbiciu oddziału przez Niemców powrócił do Warszawy do pracy konspiracyjnej w Inspektoracie Szkolenia Organizacji Wojskowej Korpusu Bezpieczeństwa. Był uczestnikiem akcji likwidacji agenta Gestapo Jana Wolańskiego, który doprowadził do aresztowania wielu działaczy OW KB w Krakowie i w Warszawie.
Na krótko przed wybuchem powstania warszawskiego jako podporucznik otrzymał awans na stopień porucznika. W powstaniu przeszedł szlak bojowy Wola – Stare Miasto – kanały – Śródmieście. Jako żołnierz Armii Krajowej działał w grupie „Północ” – odcinek „Kuba” – „Sosna” – Korpus Bezpieczeństwa (KB) – 1. batalion szturmowy KB „Nałęcz” – 1. kompania; w Śródmieściu w batalionie „Piorun”. 4 sierpnia 1944 z rozkazu Komendy Głównej OW KB Leopold został skierowany do oddziału por. Stefana Kaniewskiego ps. „Nałęcz”, z którym współpracował przed powstaniem. W oddziale objął funkcję zastępcy dowódcy i przeszedł z batalionem cały jego szlak bojowy (Muranów – Stare Miasto – Śródmieście). Następnie w warszawskim korpusie AK od 20.09.1944 r. – 8. Dywizja Piechoty AK im. Romualda Traugutta – 21. pułk piechoty im. Dzieci Warszawy.
W czasie najcięższych walk na Starym Mieście, żołnierze „Nałęcza” stosowali zazwyczaj taktykę działania niewielkimi grupami szturmowymi, którymi por. „Pobóg” wielokrotnie dowodził, prowadząc je do akcji i dając osobisty przykład męstwa. Szczególnie wyróżniał się w walkach o gmach Centrali Telefonów przy ul. Tłomackie 10 (tzw. Reduta „Nałęcza”), w natarciu na Szpital Maltański i w boju o pałac Radziwiłłów na Bielańskiej, gdzie został ranny. Brał także udział w obronie Reduty „Matki Boskiej”, Hotelu Polskim na Długiej 29. Po upadku Starówki zdziesiątkowane kompanie I Batalionu Szturmowego KB „Nałęcz” przeszły kanałami do Śródmieścia i po krótkim odpoczynku weszły ponownie do walki. Kompania kpt. „Poboga” została skierowana na wzmocnienie Batalionu AK „Zaręba – Piorun” (odcinek „Topór”) i obsadziła pozycje obronne w rejonie ulic Emilii Plater, Hożej oraz Ogrodu Pomologicznego, utrzymując je do ostatnich dni powstania.
Za odwagę i umiejętność dowodzenia w trudnych sytuacjach odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari i awansowany do stopnia kapitana. Za wybitną dzielność i poświęcenie w obronie pałacu Jabłonowskich na pl. Teatralnym oraz obronę klasztoru Panien Kanoniczek odznaczony Krzyżem Walecznych.
Po powstaniu trafił do oflagu X-C Lubeka, a po wojnie, według relacji rodziny, przez komunistyczne władze został na kilka miesięcy osadzony w więzieniu mokotowskim. Z czasem awansowany do stopnia majora Wojska Polskiego w stanie spoczynku i odznaczony m.in. Orderem Krzyża Grunwaldu III klasy oraz Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski.
Jego akta jako funkcjonariusza Milicji Obywatelskiej w latach 1945–1946 znajdują się w Oddziałowym Archiwum Instytutu Pamięci Narodowej w Gdańsku, pod sygnaturą IPN Gd 210/1152.
W późniejszych latach pracował zarobkowo jako taksówkarz. Był członkiem ZBoWiD oraz Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej.
Pochowany w kwaterze powstańczej cmentarza wojskowego na Powązkach w Warszawie.
Życie prywatne Jego żoną była Wanda (z d. Banaszewska; 1926–2009), która pracowała jako referentka w wydziale spraw lokalowych Urzędu Miasta Stołecznego Warszawy i wydziale kultury Stołecznej Rady Narodowej, a w czasie II wojny światowej jako łączniczka nosiła meldunki do majora Zygmunta Szendzielarza „Łupaszki”. Ich synem był aktor Krzysztof Kiersznowski.
Odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari (1944) Order Krzyża Grunwaldu III klasy Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1990) Krzyż Walecznych (1944) Krzyż Partyzancki (1960) Krzyż Armii Krajowej (1985)
Przypisy
Kategoria:Członkowie Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej (kombatanci) Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie Kategoria:Funkcjonariusze Straży Pożarnej (II Rzeczpospolita) Kategoria:Majorowie Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych Kategoria:Odznaczeni Orderem Krzyża Grunwaldu III klasy Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Partyzanckim Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Armii Krajowej Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Dowódcy w powstaniu warszawskim Kategoria:Jeńcy polscy w niewoli niemieckiej (powstanie warszawskie) Kategoria:Członkowie Strażackiego Ruchu Oporu „Skała” Kategoria:Członkowie Związku Walki Zbrojnej Kategoria:Oficerowie Armii Krajowej Kategoria:Żołnierze Korpusu Bezpieczeństwa Kategoria:Funkcjonariusze Milicji Obywatelskiej Kategoria:Polscy taksówkarze Kategoria:Członkowie ZBoWiD Kategoria:Więźniowie więzienia mokotowskiego (Polska Ludowa) Kategoria:Pochowani na Powązkach-Cmentarzu Wojskowym w Warszawie Kategoria:Urodzeni w 1920 Kategoria:Zmarli w 1998 Kategoria:Żołnierze Wojskowego Korpusu Służby Bezpieczeństwa