mały|Aleksander Bobrownicki mały|Grobowiec rodziny Bobrownickich na Starych Powązkach w Warszawie Aleksander Marcjan Teofil Bobrownicki (ur. 7 lipca 1828 w Byszowie, zm. 22 stycznia 1902 Warszawie) – inżynier cywilny, przemysłowiec i wynalazca, powstaniec styczniowy.
Życiorys Syn Andrzeja Kazimierza Samuela Bobrownickiego, herbu Doliwa – żołnierza napoleońskiegoOjciec służył w armii francuskiej w latach 1798–1815 m.in. w Neapolu, był ranny w Gdańsku, co odnotowano w Archives Nationales - Paris. i dziedzica dóbr Byszów koło SandomierzaOjciec został zapisany do Księgi Szlachty Guberni Radomskiej oddział Sandomierz w 1842 roku jako dziedzic dóbr Byszów z przyległościami, co potwierdza publikacja Szlachta guberni augustowskiej, lubelskiej i radomskiej wylegitymowana w Królestwie Polskim w latach 1836–1861, Warszawa 2018, str.39 oraz Ludwiki z Różyckich. W 1854 roku ożenił się z Olimpią z Siennickich z którą miał syna Aleksandra (1859–1917). Dziadek kpt. Mieczysława Bobrownickiego - Libchen. Od 1861 roku do 1865 roku właściciel pałacyku przy Alejach Ujazdowskich 13 w WarszawieW 1865 roku pałacyk został kupiony przez hr. Ludwika Krasińskiego i w tym samym roku odsprzedany Emilii z Łubieńskich Sobańskiej, o czym pisze w książce Księga Pałaców Warszawy Tadeusz S. Jaroszewski, str. 145.
Przemysłowiec i wynalazca
Dyrektor Rządowej Fabryki Machin na SolcuWedług danych z nekrologu zamieszczonego w Tygodniku Ilustrowanym Nr 5 z 1902 roku na str.98 był także jej właścicielem, kierował wytwarzaniem maszyn rolniczych, m.in. wialni własnego pomysłu. Na początku lat sześćdziesiątych XIX wieku zorganizował w Ząbkach jedną z najnowocześniejszych cegielni w Królestwie Polskim, z piecami rumfordzkimi opalanymi węglem o wydajności 140 tys. sztuk cegieł z jednego wsadu. W cegielni produkował też dachówki i dreny, stosował konne mieszarki gliny oraz prasę parową. Według ustaleń naukowych "... był [...] wybitnym przemysłowcem działającym w Królestwie Polskim, szczególnie zasłużonym dla agrotechniki krajowej"Opinia została zamieszczona w artykule Bolesława Orłowskiego w Kwartalniku Historii Nauki i Techniki Nr 34/3 z 1989 roku na str.542.
W Królestwie Polskim opatentował ulepszony sposób wyrabiania z gliny suchej cegły palonej, prasowanej i dętej, gładkiej lub chropawej wszelkich wymiarów na jednej i tej samej machinie (8.I.1860).
Twórca silnika "Pogoń" – uzyskał patent w Anglii i Francji, a także w Austrii (1867) oraz we Włoszech na okres do 30.IX.1880 r. za "system uzyskiwania i stosowania napędu mechanicznego".
We Francji uzyskał patenty na: domowy sposób wytwarzania węgla drzewnego (6.III.1869), metodę przetwarzania ludzkiego kału na opał przemysłowy i domowy (23.XI.1869 oraz dodatki 24.XII.1869 i 18.I.1871), palne gałki węglowodorowe (13.IV.1869) i sposób wzbogacania (zagęszczania) za pomocą odwodnionej krzemionki (9.XII.1871), wytłaczarkę przedmiotów z substancji plastycznych (18.XI.1869) i sposób fabrykacji węgla z sadzy (13.VI.1870) wspólnie z wicehrabią de Choisy.
Działacz polityczny
Uczestnik powstania styczniowego, posiadał zaświadczenie o udziale wydane przez Lubomira Gadona. Był zaangażowany w uwłaszczenie chłopów. W wyniku zagrożenia aresztowaniem, opuścił Królestwo Polskie i od 1863 roku przebywał na wygnaniu we Francji. Przebywał też w Wielkiej Brytanii, głównie w Manchesterze i Londynie. Jako emigrant był inwigilowany przez Cesarsko - Królewską Policję w Krakowie, która określiła go w aktach z lat 1868 - 1879 jako podejrzanego o przynależność do soc - rewolucjonistówArchiwum Narodowe w Krakowie, zespół akt C.K. Dyrekcji Policji w Krakowie, sygnatura 29/247/0/-/1206. C.K. Policja zamieściła w swoich aktach następującą jego charakterystykę:
Od 1.II.1892 roku przebywał w Zakładzie Św. Kazimierza w ParyżuZnajduje się na listach weteranów mieszkających w Zakładzie pod nr. 105 o czym pisze Jerzy Szczepański w książce Weterani powstań narodowych w Zakładzie św. Kazimierza w Paryżu, str.224, skąd 17.VII.1900 roku powrócił do Warszawy. Pochowany na Starych Powązkach w Warszawie.
Przypisy
Bibliografia Archives Nationales - Paris, Secours aux etrangers refugies F15 42 Szczepański Jerzy, Weterani powstań narodowych w Zakładzie św. Kazimierza w Paryżu, Warszawa 2011 Jaroszewski Tadeusz S., Księga Pałaców Warszawy, Warszawa 1985 Kwartalnik Historii Nauki i Techniki, Nr 34/3, Brytyjskie patenty Polaków w okresie Wielkiej Emigracji (1832 – 1870), Orłowski Bolesław Tygodnik Ilustrowany, Nr 5, 1902 rok Szlachta guberni augustowskiej, lubelskiej i radomskiej wylegitymowana w Królestwie Polskim w latach 1836 - 1861, oprac. Sęczys Elżbieta, Warszawa 2018
Kategoria:Urodzeni w 1828 Kategoria:Zmarli w 1902 Kategoria:Polscy inżynierowie Kategoria:Polscy przemysłowcy