X Krajowe Zawody Balonów Wolnych o Puchar im. płk. Aleksandra Wańkowicza – zawody balonowe zorganizowane w dniu 8 maja 1938 roku w Mościcach przez Mościcki Klub Balonowy.
Historia Organizatorem X Krajowych Zawodów Balonów Wolnych o Puchar im. płk. Aleksandra Wańkowicza był po raz pierwszy klub cywilny, a mianowicie Mościcki Klub Balonowy z dyrektorem Zakładów Azotowych inż. Romualdem Wowkonowiczem, prezesem klubu inż. Leszkiem Krzyszkowskim i inż. Mieczysławem Jaworkiem na czele.
Zawody poprzedził zjazd turystyczny samochodowo-motocyklowy w godzinach porannych dnia zawodów, a jego organizatorem był Mościcki Klub Motorowy Związku Strzeleckiego. W zjeździe wzięło udział 29 samochodów, 17 motocykli i motorowerów.
Do udziału w zawodach zgłoszono 12 balonów reprezentujących kluby i aerokluby: 2 Batalion Balonowy ( Katowice, Mazowsze), 1 Batalion Balonowy (Gryf, Pomorze), Aeroklub Warszawski (Hel, Syrena) i jego filia Koło Balonowe w Legionowie (Legionowo), Aeroklub Pomorski (Łódź, Mestwin), Klub „Guma” w Sanoku (Sanok), Mościcki Klub Balonowy (Mościce I, Poznań), Aeroklub łódzki (Łódź). Kluby wojskowe wystawiły tylko po 2 balony oddając pozostałe balony klubom cywilnym.
W przeddzień (sobotę 7 maja) odbyła się w kasynie Fabryki Zakładów Azotowych w Mościcach odprawa zawodników, a po niej losowanie kolejności startu poszczególnych balonów. Na miejsce startu wybrano boisko piłkarskie nad Białą. Balony napełniono wodorem i metanem. Wokół miejsca startu ustawiono 12 masztów, na których umieszczono flagi w barwach narodowych. Obok ustawiono trybunę i stację meteorologiczną. Start zaplanowano na godzinę 17–tą 8 maja 1938 roku. Kolejność startu balonów: Mościce I, Łódź, Syrena, Sanok, Katowice, Pomorze, Poznań, Mestwin, Legionowo, Mazowsze, Gryf i Hel.
Pomimo przenikliwego zimna i deszczu na starcie zgromadziło się około 10 000 osób. Przed odlotem orkiestry: wojskowa i fabryczna odegrały hymn narodowy. Wypuszczono baloniki i kilkaset gołębi.
Po rozpoczęciu zawodów pogoda się poprawiła, ale start utrudniał porywisty wiatr. Balon Syrena zawadził o maszt obok trybuny, lecz na szczęście nie uszkodził powłoki i mógł odlecieć. Balon Łódź przeleciał tuż nad trybuną wywołując popłoch wśród siedzących gości. Balon Poznań obsypał stojących obok trybuny piaskiem, a załoga o mało nie wpadła do pobliskiej rzeki.
We wtorek, 10 maja, do Mościc przyleciał gołąb wysłany przez załogę balonu Mościce I, ale zgubił meldunek. Balony Pomorze i Poznań wylądowały w Rumunii, a Mościce I w Czechosłowacji i zostały zgodnie z regulaminem zdyskwalifikowane.
Poczta balonowa Podczas zawodów uruchomiono pocztę balonową. Balony zabrały przesyłki pocztowe z urzędu pocztowego w Mościcach opatrzone datownikiem „X Krajowe zawody balonów wolnych – Mościce”.
Wyniki +Zajęte miejsceNazwa balonu, pojemnośćPilot, pomocnik pilotaOdległość w kmMiejsce lądowania1.Katowice, 1200 m³por. Stanisław Kotowski ppor. Kazimierz Siemaszkiewicz380Załucze2.Legionowo, 1200 m³pp. Zygmunt Paciorkowski pp. Feliks Paczkowski378,8Potocze3.Sanok, 1600 m³por. Bronisław Kobylański dyrektor inż. Władysław Kubica3754.Mazowsze, 900 m3kpt. Michał Ptasiński ppor. Czesław Wrzesień370Serafińce w pow. Horodenka5.Hel, 750 m³kpt. Antoni Stencel red. Jerzy Osiński355Matyjarce pod Kołomyją6.Łódź, 750 m³kpt. Stanisław Brenk Tadeusz Więckowski320Pochowy pod Mikuliczynem7.Syrena, 1200 m³Zbigniew Smólski Franciszek Derengowski230Wyżłów koło Łowcznego8.Mestwin, 1200 m³Witold Pietraszewski Czesław Grodzki85Wesoła pow. Brzozów9.Gryf, 1200 m³por. Czesław Dratwa por. Szubert75Kuciboj pod RzeszowemzdyskwalifikowanyPoznań, 750 m³Bronisław Kasprzak inż. Marian Łańcuckiw RumuniizdyskawlifikowanyPomorze, 900 m³Kazimierz Mensch por. Michał Zubw RumuniizdyskwalifikowanyMościce I, 750 m³inż. Leszek Krzyszkowski inż. Halina SzorcWerecki Niż w Czechosłowacji
Nagrody Zwyciężył balon Katowice. Najdłużej w powietrzu, bo 19 godzin, utrzymał się balon Hel. Nagrodę zespołową otrzymał Aeroklub Warszawski. 19 listopada 1938 w lokalu Aeroklubu Rzeczypospolitej Polskiej odbyła się uroczystość rozdania nagród. Z tej okazji wyświetlono film z zawodów.
Przypisy
Linki zewnętrzne Film ze startu balonów w Mościcach X Krajowe Zawody Balonów Wolnych o Puchar im. płk. Aleksandra Wańkowicza
Kategoria:Balony w Polsce Kategoria:1938 w sporcie lotniczym Kategoria:1938 w polskim sporcie