U-556

U-556 – niemiecki okręt podwodny typu VIIC z okresu II wojny światowej. Okręt wypierał 769 ton w położeniu nawodnym i 871 ton pod wodą, a jego główną bronią było 14 torped kalibru 533 mm wystrzeliwanych z pięciu wewnętrznych wyrzutni. Jednostka rozwijała na powierzchni prędkość ponad 17 węzłów, osiągając zasięg 8500 Mm przy prędkości 10 węzłów.

Zwodowany 7 grudnia 1940 roku w stoczni Blohm & Voss w Hamburgu, został wcielony do służby w Kriegsmarine 6 lutego 1941 roku. W czasie służby operacyjnej w składzie 1. Flotylli U-Bootów okręt odbył dwa patrole bojowe, podczas których zatopił sześć statków o łącznej pojemności  BRT oraz uszkodził statek o pojemności  BRT. U-556 został zatopiony bombami głębinowymi 27 czerwca 1941 roku na południowy zachód od Islandii przez brytyjskie korwety , i .

Projekt i budowa

Jednostki typu VIIC były kolejnym ewolucyjnym ulepszeniem najliczniej budowanych w Niemczech okrętów typu VII. Poprzednik – typ VIIB – miał zbyt mały zasięg i za mało miejsca pod pokładem, by móc zainstalować sonar. Opracowany w 1938 roku projekt nowego okrętu różnił się od poprzedniej wersji m.in. zwiększoną grubością blach kadłuba sztywnego (z 16 do 18,5 mm, co zwiększyło maksymalną głębokość zanurzenia z 200 metrów do 250–280 metrów), przedłużeniem kadłuba o 60 cm i kiosku o 30 cm oraz powiększeniem zbiorników paliwa o 5,4 m³, co poprawiło zasięg. Powiększone rozmiary pozwoliły na instalację aktywnego sonaru , uzupełniając pasywny Gruppenhorchgerät (GHG). Do zakończenia wojny do służby weszło 568 okrętów typu VIIC.

U-556 zamówiono 25 września 1939 roku. Został zbudowany w stoczni Blohm & Voss w Hamburgu jako jeden z 171 okrętów typu VIIC zamówionych w tej wytwórni. U-556 otrzymał numer stoczniowy 532 (Werk 532). Stępkę okrętu położono 2 stycznia 1940 roku, a zwodowany został 7 grudnia 1940 roku.

Dane taktyczno-techniczne U-556 był średniej wielkości okrętem podwodnym o konstrukcji dwukadłubowej. Długość całkowita wynosiła 67,1 metra, szerokość 6,2 metra i zanurzenie 4,74 metra. Wysokość (od stępki do szczytu kiosku) wynosiła 9,6 metra. Wykonany ze stali pancernej CM 351 o grubości 18,5 mm kadłub sztywny miał 50,5 metra długości i 4,7 metra szerokości. Podzielony był grodziami na sześć przedziałów wodoszczelnych: (od dziobu): I – przedział torpedowy ze sterami głębokości oraz GHG, II – przedział akumulatorów wraz z pomieszczeniami załogi, magazynem amunicji i toaletą, III – centrala z pomieszczeniem wielofunkcyjnym (mieszczącym drugą baterię akumulatorów, pomieszczenia załogi i kambuz), IV – przedział silników spalinowych, V – przedział silników elektrycznych, VI – rufowy przedział torpedowy ze sterami kierunku i głębokości. Kadłub ciśnieniowy otoczony był kadłubem lekkim wykonanym z blach o grubości 4–8 mm. Wyporność w położeniu nawodnym wynosiła 769 ton, a w zanurzeniu 871 ton.

Okręt napędzany był na powierzchni przez dwa 6-cylindrowe, czterosuwowe silniki wysokoprężne Krupp-Germaniawerft F46 z doładowaniem o łącznej mocy 3200 KM przy 470-490 obr./min, a pod wodą poruszał się dzięki dwóm silnikom elektrycznym prądu stałego BBC GG UB720/8 o łącznej mocy 750 KM przy 295 obr./min. Dwa wały napędowe obracały dwie śruby, zapewniając maksymalną prędkość 17–17,6 węzła na powierzchni i 7,6 węzła w zanurzeniu. Zasięg wynosił 8500 Mm przy prędkości 10 węzłów w położeniu nawodnym (3250 Mm przy prędkości maksymalnej) oraz 80 Mm przy prędkości 4 węzłów pod wodą (130 Mm przy 2 węzłach). Zbiorniki mieściły 113,47 tony paliwa, a energia elektryczna magazynowana była w dwóch bateriach akumulatorów AFA 33 MAL 800 E po 62 ogniwa o łącznej pojemności 9160 Ah, masie 62 tony i czasie rozładowania 20 godzin. Dopuszczalna głębokość zanurzenia wynosiła 100 metrów, a głębokość zgniecenia 250–280 metrów.

Okręt wyposażony był w pięć wyrzutni torped kalibru 533 mm (cztery na dziobie i jedną rufową), z łącznym zapasem 14 torped (wymiennie okręt mógł przenosić 26 min typu TMA lub 39 min typu TMB). Uzbrojenie artyleryjskie stanowiło umieszczone przed kioskiem działo pokładowe kalibru 88 mm SK C/35 L/45, z zapasem amunicji wynoszącym 220–250 naboi oraz pojedyncze działko przeciwlotnicze kalibru 20 mm C/38 L/65. Jednostka wyposażona też była w pasywny sonar GHG i aktywny , a do obserwacji służyły dwa peryskopy Zeissa: bojowy i nocny.

Załoga okrętu składała się z czterech oficerów oraz 40 podoficerów i marynarzy.

Służba U-556 został wcielony do służby w Kriegsmarine 6 lutego 1941 roku. Dowództwo okrętu objął kpt. mar. (niem. Kapitänleutnant) , dowodzący uprzednio U-14 i U-137. U-Boot otrzymał numer poczty polowej M 36 839. Do 1 kwietnia 1941 roku załoga jednostki przechodziła szkolenie w składzie 1. Flotylli U-Bootów, operując z Kilonii.

Pierwszy rejs bojowy 1 kwietnia 1941 roku U-556 osiągnął gotowość bojową, pozostając nadal w składzie 1. Flotylli U-Bootów. 1 maja okręt wyszedł z Kilonii, udając się na swój pierwszy wojenny patrol. 6 maja w pobliżu Wysp Owczych U-Boot zatopił ogniem artyleryjskim zbudowany w 1931 roku farerski trawler „Emanuel” o pojemności 166 BRT, płynący z ładunkiem ryb z Islandii do Wielkiej Brytanii (na pozycji , na pokładzie śmierć poniosły trzy z liczącej osiem osób załogi). W dniach 10–20 maja okręt wchodził w skład wilczego stada „West”. 10 maja na południowy wschód od Grenlandii U-556 wziął udział w ataku stada na konwój , zatapiając dwa i uszkadzając jeden aliancki statek. O godzinie 04:42 okręt wystrzelił torpedy w kierunku dwóch statków, trafiając na pozycji zbudowany w 1938 roku brytyjski parowiec „Aelybryn” o pojemności 4986 BRT, przewożący 7935 ton drobnicy. Statek został uszkodzony i odholowany do Reykjavíku przez brytyjską korwetę , a w wyniku ataku zginęła jedna osoba. O 07:52 U-Boot storpedował zbudowany w 1919 roku brytyjski parowiec „Empire Caribou” (4861 BRT), przewożący 2020 ton kredy. Statek zatonął na pozycji , a w wyniku ataku zginęło 34 z liczącej 45 osób załogi (pozostałych uratował niszczyciel ). O godzinie 20:37 U-556 wystrzelił torpedę G7e w kierunku zbudowanego w 1919 roku belgijskiego parowca „Gand” o pojemności 5086 BRT, płynącego pod balastem, trafiając w prawą burtę przed mostkiem. Po opuszczeniu statku przez załogę o godzinie 21:20 U-Boot wypłynął na powierzchnię i rozpoczął ostrzał statku, aż ten zatonął około 40 minut później na pozycji (na pokładzie zginęła jedna osoba, a kilka zostało rannych; 43 rozbitków zostało podjętych później przez niszczyciel ).

20 maja lista wojennych osiągnięć U-Boota powiększyła się o płynące w konwoju trzy brytyjskie statki, zatopione torpedami wystrzelonymi o 14:48, 14:50 i 15:16. Na pozycji ze stratą 28 członków załogi zatonął zbudowany w 1936 roku motorowiec „Darlington Court” o pojemności 4974 BRT, przewożący ładunek pszenicy i samoloty o masie 8116 ton oraz pochodzący z 1919 roku parowiec „Cockaponset” o pojemności 5995 BRT, transportujący 2719 ton stali, 1924 tony sadzy, 250 ton trotylu, 1162 tony drobnicy i ciężarówki o masie 223 ton (uratowano całą załogę liczącą 41 osób). Trzecią ofiarą został zbudowany w 1937 roku motorowy zbiornikowiec „British Security” o pojemności 8470 BRT, przewożący 11 200 ton benzyny i nafty, który zatonął po trwającym trzy dni pożarze na pozycji (zginęła cała, licząca 53 osoby załoga statku).

Powracając do bazy U-556 otrzymał 24 maja rozkaz dołączenia do grupy U-Bootów tworzących w Zatoce Biskajskiej zasadzkę na brytyjskie okręty uczestniczące w operacji przeciw pancernikowi „Bismarck”. 26 maja o godzinie 20:00 U-Boot natknął się na krążownik liniowy HMS „Renown” i lotniskowiec HMS „Ark Royal”, jednak nie mógł ich zaatakować z powodu wystrzelenia wszystkich torped i jedynie wysłał meldunek o kontakcie; w nocy zbliżył się do „Bismarcka” na odległość umożliwiającą kontakt wzrokowy. Rankiem 27 maja okręt otrzymał rozkaz przejęcia dziennika pokładowego pancernika, jednak z powodu braku paliwa U-556 nie zdołał go wykonać. U-Boot dotarł do Lorient 30 maja, po 30 dniach pobytu w morzu.

Drugi rejs bojowy i utrata okrętu 19 czerwca U-Boot wyszedł z Lorient na swój drugi patrol na Atlantyku. 27 czerwca na południowy zachód od Islandii szykujący się do ataku na konwój U-556 został wykryty za pomocą ASDIC-a przez brytyjską korwetę , która zrzuciła w miejscu kontaktu 20 bomb głębinowych. Na miejsce przypłynęły kolejne korwety i , zrzucając odpowiednio 20 i 10 bomb. U-Boot doznał poważnych uszkodzeń i wynurzył się alarmowo, dostając się pod ogień dział kalibru 102 mm fregat, a jego dowódca wydał rozkaz opuszczenia okrętu, który zatonął na pozycji . Z liczącej w tym rejsie 46 osób załogi U-Boota zginęło pięciu marynarzy, a 41 zostało uratowanych.

Podsumowanie działalności bojowej U-556 odbył dwa patrole bojowe, spędzając w morzu 39 dni. W ich trakcie zatopił sześć statków o łącznej pojemności  BRT oraz uszkodził statek o pojemności  BRT. Na pokładach zatopionych i uszkodzonych jednostek zginęło co najmniej 120 osób, w tym 53 na brytyjskim zbiornikowcu „British Security”. Pełne zestawienie strat przedstawia poniższa tabela:

Data Nazwa Państwo Tonaż Los jednostki 6 maja 1941 „Emanuel” 166 zatopiony 10 maja 1941 „Aelybryn” 4986 uszkodzony 10 maja 1941 „Empire Caribou” 4861 zatopiony 10 maja 1941 „Gand” 5086 zatopiony 20 maja 1941 „Darlington Court” 4974 zatopiony 20 maja 1941 „Cockaponset” 5995 zatopiony 20 maja 1941 „British Security” 8470 zatopiony RAZEM zatopione: 6 uszkodzone: 1

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Nazwy okrętów niemieckich Kategoria:Niemieckie okręty podwodne typu VII zatopione podczas II wojny światowej Kategoria:Niemieckie okręty podwodne zatopione bombami głębinowymi Kategoria:Okręty podwodne typu VIIC Kategoria:Okręty zbudowane w Blohm + Voss Kategoria:Statki i okręty zatopione na Oceanie Atlantyckim Kategoria:Statki i okręty zatopione ogniem artylerii