David Adetayo Olusoga, OBE (ur. styczeń 1970) – brytyjski historyk, pisarz, prezenter i twórca filmowy. Jest profesorem historii publicznej na Uniwersytecie Manchesterskim. Prowadził historyczne programy dokumentalne w BBC, współpracował przy programie informacyjnym The One Show i dzienniku The Guardian.
Wczesne lata i edukacja Urodził się w Lagos w Nigerii; jego ojciec jest Nigeryjczykiem, a matka BrytyjkąDavid Olusoga's Biography at biogs.com.. W wieku pięciu lat wyemigrował z nią do Wielkiej Brytanii i dorastał w Gateshead w hrabstwie Tyne and Wear. Był jedną z niewielu osób na swoim osiedlu o rasie innej niż europejska. Przed ukończeniem 14. roku życia doświadczył z tego powodu licznych ataków członków faszystowskiego Frontu Narodowego na swój dom. Otrzymał wraz z rodziną ochronę policyjną. Ostatecznie na skutek prześladowań został zmuszony do opuszczenia swojego dotychczasowego miejsca zamieszkania. Po kilku latach rozpoczął studia historii niewolnictwa na Uniwersytecie Liverpoolskim, a w 1994 uzyskał tytuł licencjata (BA; z wyróżnieniem) z dziedziny historii. Potem odbył kurs podyplomowy o dziennikarstwie telewizyjnym na Leeds Trinity University.
Kariera Olusoga rozpoczął karierę telewizyjną jako researcher w produkcji BBC Western Front (1999). Po studiach został producentem programów historycznych, pracując od 2005 roku nad takimi tytułami jak Namibia: Genocide and the Second Reich, The Lost Pictures of Eugene Smith czy Abraham Lincoln: Saint or Sinner?
W 2014 r. rozpoczął pracę prezentera telewizyjnego od The World’s War: Forgotten Soldiers of Empire – produkcji o żołnierzach indyjskich, afrykańskich i azjatyckich walczących w pierwszej wojnie światowej. Potem występował w innych dokumentach i programie The One Show w telewizji BBC One. W 2015 roku podano, że wraz z historykami Mary Beard i Simonem Schamą będzie współprowadził Civilizations, kontynuację telewizyjnego serialu dokumentalnego Kennetha Clarka z 1969 roku o tym samym tytule. Kolejne tytuły to: Black and British: A Forgotten History, The World’s War, A House Through Time oraz nagrodzony nagrodą BAFTA Britain’s Forgotten Slave Owners (dosł. Zapomiani właściciele niewolników). W czasie tzw. lockown prowadził razem z pisarzem Stevenem Johnsonem program o odkryciach i zdarzeniach, które przyczyniły się do wzrostu średniej długości życia – Krótka kronika dłuższego życia (Extra Life: A Short History of Living Longer). W styczniu 2021 roku pojawił się w programie Desert Island Discs w BBC Radio 4.
Pod koniec 2020 r., w odpowiedzi na protesty ruchu Black Lives Matter po morderstwie George’a Floyda, ponownie wyemitowano programy prowadzone przez Olusogę: Black and British: A Forgotten History i Britain’s Forgotten Slave Owners.
13 listopada 2020 roku BBC ogłosiła, że zamówiła program Barack Obama Talks To David Olusoga, w którym Barack Obama omawia pierwszy tom swoich prezydenckich wspomnień „Ziemia Obiecana” (oryg. Prommised Land; pol. tł. D. Żukowski). Tytuł oryginalnie wyemitowano 19 stycznia 2021 r.
Olusoga jest autorem książek historycznych, w tym związanych z prowadzonymi seriami. Książka A Forgotten History (2016) otrzymała nagrody „Longman – History Today Trustees Award 2017” oraz „PEN Hessell-Tiltman Prize 2017”. Wydawnictwo The World’s War w 2015 r. zdobyło tytuł Książki roku o I wojnie światowej od Paddy Power. The Kaiser’s Holocaust: Germany’s Forgotten Genocide and the Colonial Roots of Nazism (2011) napisana wspólnie z Casperem Erichsenem, oraz Civilisations (2018) to pozostałe tytuły. Współpracował z Oxford Companion to Black British History i pisał dla The Observer, New Statesman, BBC History czy The Guardian"Profile: David Olusoga". London Review Bookshop. Retrieved 15 January 2021,. Od czerwca 2018 jest członkiem zarządu Scott Trust, wydawcy tego ostatniego.
Rozpoznawalność Znalazł się na liście 100 najbardziej wpływowych Czarnych Brytyjczyków Powerlist w latach 2019 i 2020, a w 2021 – w pierwszej dziesiątce (8. miejsce).
Został mianowany oficerem Orderu Imperium Brytyjskiego (OBE), podczas wydarzenia 2019 New Year Honours, za zasługi dla historii i integracji społeczeństwa. Medal otrzymał od króla Karola III w lutym 2023 r. (przyp.)
Mianując go profesorem nadzwyczajnym w 2019 r., Uniwersytet w Manchesterze określił Olusogę jako eksperta w dziedzinie historii wojskowości, imperium, rasy i niewolnictwa oraz „jednego z czołowych historyków Wielkiej Brytanii”. Jego inauguracyjny wykład profesorski (maj 2019) miał tytuł „Tożsamości, brytyjskości i Windrush” („Identity, Britishness and the Windrush”).
W grudniu 2021 roku ogłoszono, że Olusoga został odznaczony President's Medal przez Akademię Brytyjską, jako 39-ty. Medal jest przyznawany od 2010 roku za zasługi w dzianinach nauk humanistycznych i społecznych. Wśród poprzednich laureatów znaleźli się Margaret Atwood, Jimmy Wales i Hilary Mantel.
Nagrody i odznaczenia 2015: Nagroda Królewskiego Towarzystwa Historycznego „Public History Prize for Broadcasting” za Britain’s Forgotten Slave Owners 2015: Książka roku o I wojnie światowej – „Political Book Awards” spółki Paddy Power za The World’s War 2016: Specjalista od faktów (Specialist Factual) BAFTA – „BAFTA TV Awards” za Britain’s Forgotten Slave Owners 2017: Honorowy tytuł Doktora literatury, Uniwersytet w Liverpoolu 2017: „Longman – History Today Trustees Award” za Black and British 2017: „PEN Hessell-Tiltman Prize” za Black and British 2018: Honorowy tytuł Doktora literatury, University of Leeds 2019: Order Imperium Brytyjskiego klasy IV za zasługi dla historii i integracji społeczeństwa 2019: Honorowy tytuł Doktora nauk prawnych, University of Leicester 2021: President's Medal Akademii Brytyjskiej za zasługi w dzianinach nauk humanistycznych i społecznych
Filmografia The World’s War: Forgotten Soldiers of Empire (2014) Fighting for King and Empire: Britain’s Caribbean Heroes (2015) The One Show (niektóre odcinki) Britain’s Forgotten Slave Owners (2015) Black and British: A Forgotten History (2016) Timewatch: "British Empire – Heroes and Villains" and "Dictators and Despots" (both 2017) Civilisations (dwa z dziewięciu odcinków – First Contact i The Cult of Progress) (2018) A House Through Time (2018–2021) The Unwanted: The Secret Windrush Files (2019) Krótka kronika dłuższego życia (Extra Life: A Short History of Living Longer) (emisja w Polsce: BBC Earth) (2021) Statue Wars: One Summer in Bristol (2021) Our NHS: A Hidden History (2021) Union with David Olusoga (2023)
Książki Zbrodnia Kajzera (Wielka Litera, 2012; tł. Piotr Tarczyński) (oryg. The Kaiser's Holocaust: Germany's Forgotten Genocide and the Colonial Roots of Nazism; Faber and Faber, 2011) (oraz Casper W. Erichsen); ISBN 978-0571231423 Black and British: A Forgotten History (Macmillan, 2016); ISBN 978-1447299745 Civilisations: First Contact/The Cult of Progress (Profile Books, 2018); ISBN 978-1781259979 The Black History Book: Big Ideas Simply Explained (DK, 2021); ISBN 978-0744042146
Przypisy
Linki zewnętrzne Akbar, Arifa „David Olusoga: ‘There’s a dark side to British history, and we saw a flash of it this summer” (wywiad), The Guardian, 4 listopada 2016 r.
Kategoria:Urodzeni w 1970 Kategoria:Brytyjscy historycy Kategoria:Brytyjscy pisarze XXI wieku Kategoria:Brytyjscy dziennikarze Kategoria:Brytyjczycy pochodzenia nigeryjskiego Kategoria:Odznaczeni Orderem Imperium Brytyjskiego Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu w Liverpoolu Kategoria:Nauczyciele akademiccy uczelni w Wielkiej Brytanii