Jan Pojda (ur. 27 stycznia 1890 w Pyskowicach, zm. 20 września 1942 w KL Dachau) – polski duchowny rzymskokatolicki, organizator i pierwszy proboszcz parafii Niepokalanego Serca Najświętszej Maryi Panny w Książenicach. Działacz plebiscytowy na Śląsku.
Życiorys W 1901 ukończył niemiecką szkołę powszechną w Rudzińcu. Po uzyskaniu egzaminu dojrzałości wstąpił na Wydział Teologiczny Uniwersytetu Wrocławskiego. Święcenia kapłańskie otrzymał 21 czerwca 1913 z rąk kardynała Jerzego Koppa. Następnie przez trzy lata pełnił posługę jako wikariusz w Berlinie. W 1917 został przeniesiony do Opola, a następnie pełnił posługę jako wikariusz w Mszanie i Mysłowicach.
1 października 1923 objął funkcję administratora (kuratusa) kościoła w Książenicach. W 1924, Administracja Apostolska Polskiego Śląska w Katowicach, w uznaniu pracy duszpasterskiej ks. Pojdy nadała mu tytuł proboszcza (proboszcz tytularny), a w 1925 objął funkcję proboszcza nowoerygnowanej samodzielnej parafii w Książenicach, wyłączonej z parafii rybnickiej. W Książenicach, Jan Pojda założył i prowadził amatorski zespół teatralny, a także Towarzystwo św. Barbary dla mężczyzn, Bractwo Matek Chrześcijańskich dla niewiast, Kongregację Mariańską dla panien oraz Stowarzyszenia Młodzieży Polskiej dla chłopców. Był również nauczycielem religii w miejscowej szkole.
W trakcie okupacji niemieckiej podczas II wojny światowej, został aresztowany przez gestapo w maju 1940. Więziony był w Ryniku oraz Katowicach. Następnie deportowany został do obozu koncentracyjnego KL Mauthausen-Gusen, skąd został deportowny do KL Dachau, gdzie zmarł 20 września 1942 rokuAndrzej Hanich – Martyrologium duchowieństwa Śląska Opolskiego w latach II wojny światowej (Instytut Śląski, Opole, 2019; ISBN 978-83-7126-352-1) s. 174. Jego symboliczny grób znajduje się na cmentarzu w Książenicach.
Upamiętnienie Jan Pojda jest patronem ulic w Książenicach i Rybniku.
Został wymieniony na tablicy upamiętniającej zamordowanych księży z diecezji katowickiej, która znajduje się wewnątrz archikatedry p.w. Chrystusa Króla w Katowicach.
Zobacz też Adolf Pojda
Przypisy
Linki zewnętrzne Pojda Jan (1890-1942), proboszcz w Książenicach w e-ncyklopedii (stan na 17.06.2024)
Kategoria:Ludzie związani z Rybnikiem Kategoria:Ofiary KL Dachau Kategoria:Duchowni archidiecezji katowickiej Kategoria:Duchowni archidiecezji wrocławskiej Kategoria:Polscy duchowni katoliccy Kategoria:Polscy duchowni katoliccy – ofiary represji Niemiec nazistowskich w Polsce 1939–1945 Kategoria:Polskie ofiary niemieckich obozów koncentracyjnych Kategoria:Więźniowie KL Mauthausen-Gusen Kategoria:Urodzeni w 1890 Kategoria:Zmarli w 1942