thumb|240px|Dmitrij Ławrinienko, słynny radziecki czołgista wraz z załogą. 1 Gwardyjska Brygada Pancerna, październik 1941. 1 Gwardyjska Brygada Pancerna (ros. 1-я гвардейская танковая бригада) – jednostka pancerna Armii Czerwonej z okresu II wojny światowej, uczestniczyła w walkach przeciw najeźdźcom niemieckim m.in. na ziemiach polskich.
1 Gwardyjska Brygada Pancerna (1 BPancGw) została utworzona rozkazem z 11 listopada 1941 przez przemianowanie 4 Brygady Pancernej w jednostkę gwardyjską. Jej szlak bojowy w walce z niemieckim najeźdźcą prowadził z rejonu Pokrowskoje m.in. przez Wołokołamsk, Woroneż, Charków, Kijów, Zbaraż, Obertyn, Jarosław, Sandomierz, Puławy, Łódź, Konin, Poznań, Świebodzin, Wejherowo, Rumia, i Sulęcin, a zakończył się w rejonie Fürstenwalde.
W czasie ofensywy styczniowej brygada dowodzona przez płka Abrama Tiemnika o świcie 18 stycznia 1945 z marszu zajęła Aleksandrów Łódzki. Nie czekając na nadejście sił głównych kontynuowała natarcie co spowodowało, że Niemcy zajęli miasto ponownie. W tym czasie 1 BPancGw wchodziła w skład 8 Gwardyjskiego Korpusu Zmechanizowanego.
Pełniąca funkcję zastępcy dowódcy 1 batalionu w 1 Gwardyjskiej Brygadzie Pancernej Ukrainka A. Samysenko poległa w czasie bitwy o Białogard, była weteranką walk w obronie Republiki Hiszpańskiej. Udział dowódcy 2 batalionu kpt.Władimira Boczkowskiego w bitwie o Białogard doceniły w 1970 władze miasta nadając mu tytuł honorowego obywatela Białogardu.
Dowództwo brygady Dowódcy: płk Michaił Katukow (11.11.1941 - 02.04.1942) płk Nikołaj Czuchin (02.04.1942 - 18.09.1942) płk Władimir Gorełow (18.09.1942 - 05.07.1944) ppłk Władimir Mindlin (05.07.1944 - 24.08.1944) płk Aleksandr Borodin (24.08.1944 - 25.09.1944) płk Abram Tiemnik (25.09.1944 - 27.04.1945) płk Wasilij Ziemliakow (02.05.1945 - 10.06.1945). Szefowie sztabu: ppłk Paweł Kulbiński (01.11.1941 - 31.03.1942) płk Nikołaj Byliński (01.03.1942 - 31.07.1942) ppłk Nison Rabinowicz (01.07.1942 - 31.12.1942) ppłk Michaił Sołowiew (01.12.1942 - 31.08.1944) płk Jewdokim Kaszyrski (01.08.1944 - 10.06.1945).
Struktura organizacyjna 1 batalion czołgów, 2 batalion czołgów, 3 batalion czołgów. batalion piechoty zmotoryzowanej (Моторизованный батальон автоматчиков) i inne.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Historia Aleksandrowa Łódzkiego Kategoria:Radzieckie brygady pancerne Kategoria:Radzieckie jednostki pancerne utworzone w 1941 Kategoria:Radzieckie jednostki organizacyjne wojska rozwiązane w 1945 Kategoria:Jednostki wojskowe odznaczone Orderem Lenina Kategoria:Jednostki wojskowe odznaczone Orderem Czerwonego Sztandaru Kategoria:Jednostki wojskowe odznaczone Orderem Kutuzowa Kategoria:Jednostki wojskowe odznaczone Orderem Suworowa Kategoria:Jednostki wojskowe odznaczone Orderem Bohdana Chmielnickiego