Gryczak janowski – regionalna potrawa kuchni polskiej w powiecie janowskim. Przypomina ciasto lub nadziewany chleb farszem z kaszy gryczanej, sera białego i mleka.
Historia W wykazie statystycznym ludności w kluczu janowskim z roku 1843 widnieje zapis, iż pożywienie chłopów składało się z przetworów zbóż oraz jarzyn. Oprócz kasz powoli rozpowszechniał się chleb żytni (…). Wzmianki historyczne podawania potraw z kaszy gryczanej na terenie Ziemi Janowskiej odnajdujemy też w opisach Oskara Kolberga
Istnieje kilka rodzajów gryczaka – słodki i wytrawny, na spodzie i bez spodu, bez dodatków lub z miętą, żurawiną czy czarnymi jagodami.
Składniki Na ciasto Mąka pszenna, masło, całe jajka, żółtka, drożdże, cukier, śmietana.
Na farsz Kasza gryczana, mleko, masło, ser biały, kwaśna śmietana, jajka, sól, suszona mięta.
Wykonanie Do zagotowanego mleka z masłem, zostaje wsypana kasza gryczana i uprażona. Do tak przygotowanej kaszy zostają dodane pozostałe składniki farszu i wyrobione. Z drożdży, cukru i śmietany jest zrobiony zaczyn i pozostawiony do wyrośnięcia. Po wyrośnięciu zostaje dodana reszta składników i zagniecione ciasto. Ciasto zostaje podzielone na dwie połowy bez czekania na pełne wyrośnięcie. Każda część zostaje rozwałkowana na wielkość dużej blaszki do pieczenia. Dno i boki formy zostają wyklejone ciastem i nałożony farsz. Całość zostaje przykryta drugą częścią ciasta, posmarowana roztrzepanym jajkiem i pieczona około 1–1,5 godz. w temperaturze 170 – 180 stopni Celsjusza. Podaje się go zarówno na ciepło, jak i na zimno.
Produkt wpisany na listę produktów tradycyjnych Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi w dniu 5 września 2007 w kategorii wyroby piekarnicze i cukiernicze w woj. lubelskim.
Przypisy
Bibliografia Oskar Kolberg Dzieła wszystkie. Lubelskie, Tom 16, część I. Polskie Towarzystwo Ludoznawcze Wrocław.
Kategoria:Potrawy z kasz Kategoria:Kuchnia lubelska Kategoria:Kuchnia polska