Admiral Cowan (M 313), wcześniej HMS Sandown – brytyjski, następnie estoński niszczyciel min typu Sandown. Służył w brytyjskiej Royal Navy jako HMS „Sandown” (M 101) od 1989 do 2004 roku, po czym został sprzedany Estonii i w 2007 roku wszedł do służby w Estońskiej Marynarce Wojennej (Eesti Merevägi) pod nazwą „Admiral Cowan”. Nosi numer burtowy M 313.
Budowa Okręt był główną jednostką typu brytyjskich niszczycieli min Sandown, opracowanego na początku lat 80. XX wieku jako tańsza i mniejsza alternatywa dla niszczycieli min typu Hunt, pozbawiona możliwości trałowania min. Budowę prototypowego okrętu „Sandown” zamówiono w sierpniu 1985 roku w stoczni Vosper Thornycroft w Woolston (część Southampton), która opracowała projekt. Okręt wodowano 16 kwietnia 1988 roku. Budowę ukończono i okręt przekazano marynarce 9 czerwca 1989 roku.
Opis
Okręty typu Sandown miały kadłub zbudowany z plastiku wzmocnionego włóknem szklanym (GRP). Wyporność standardowa wynosiła 450 ts, a pełna 482 ts (457/492 ton metrycznych). Długość całkowita wynosiła 52,5 m, szerokość: 10,5 m, a zanurzenie: 2,3 m. Załoga liczyła 34 osoby, w tym pięciu oficerów, ponadto przewidziano rezerwowe koje dla sześciu osób.
Uzbrojenie służyło tylko do samoobrony i stanowiła je pierwotnie automatyczna armata przeciwlotnicza kalibru 30 mm DS 30B o długości lufy L/75 (75 kalibrów). W służbie estońskiej uzbrojenie stanowią dwa sprzężone działka przeciwlotnicze kalibru 23 mm L/87 fińskiej firmy (wersja pochodna ZU-23-2), uzupełnione przez trzy karabiny maszynowe kalibru 12,7 mm.
Napęd stanowiły dwa silniki wysokoprężne 6RP200E/M o mocy łącznej 1523 hp, napędzające pędniki cykloidalne Voith-Schneider, pozwalające na osiąganie prędkości maksymalnej 13 węzłów. Ponadto okręty miały pomocniczy napęd elektryczny, pozwalający na osiąganie prędkości do 6,5 węzła. Na dziobie znajdują się dwa stery strumieniowe . Zasięg wynosił 2500 mil morskich przy prędkości 12 w.
Wyposażenie nawigacyjne obejmowało radar nawigacyjny Type 1007 (pasmo I). Wyposażenie do poszukiwania min stanowił wielofunkcyjny sonar Marconi Type 2093 z pięcioma antenami. Ponadto nowsze źródła podają sonar obserwacji bocznej Klein 5000 z holowaną anteną. Okręty miały ponadto system informacji bojowej Nautis M. W 2018 roku sonar kadłubowy wymieniono na Thales typ 2193 i zamontowano nowy system dowodzenia i kierowania (C2) operacjami przeciwminowymi Thales M-CUBE.
Okręty przenosiły początkowo dwa zdalnie kierowane pojazdy podwodne do zwalczania min. W służbie estońskiej otrzymały pojazdy podwodne .
Służba thumb|„Admiral Cowan” z polskim okrętem dowodzenia ORP „Kadm. X. Czernicki” podczas ćwiczeń Steadfast Jazz w listopadzie 2013 W Wielkiej Brytanii HMS „Sandown” (numer burtowy M 101) został wcielony do służby w brytyjskiej Royal Navy 9 czerwca 1989 roku. Okres docierania i prób prototypowego okrętu, przydzielonego początkowo do 1 Dywizjonu Niszczycieli Min (MCM 1) w Rosyth, przeciągnął się co najmniej do połowy 1990 roku.
Wchodził następnie w skład 3 Dywizjonu Niszczycieli Min (MCM 3), bazując w Rosyth do zamknięcia tej bazy 7 listopada 1995 roku, po czym w Faslane (HMNB Clyde).
W 2004 roku marynarka brytyjska zdecydowała, w ramach programu oszczędności, wycofać okręt ze służby, wraz z bliźniaczymi HMS „Inverness” i „Bridport”.
W Estonii Pod koniec 2005 roku Estonia rozpoczęła rozmowy z Wielką Brytanią na temat sprzedaży jej trzech wycofanych w 2004 roku niszczycieli min typu Sandown, zakończone zawarciem umowy 14 września 2006 rokuWedług , umowę zawarto 14 sierpnia 2006 r. w Portsmouth na pokładzie HMS „Victory”.. Okręty przed przekazaniem poddano remontowi i modernizacji. Jako pierwszy został przekazany i podniósł banderę Estonii „Sandown” – 26 kwietnia 2007 roku w stoczni Babcock w Rosyth. Wszedł do służby Eesti Merevägi pod nazwą „Admiral Cowan”, upamiętniającą brytyjskiego admirała, walczącego m.in. na Bałtyku, Waltera Cowana, z numerem burtowym M 313. Dołączył w skład Dywizjonu Okrętów Przeciwminowych (Miinilaevade Divisjon).
Między innymi, w czerwcu 2010 roku wraz z zespołem estońskim miał wziąć udział w manewrach BALTOPS i odwiedzić Gdynię. W 2012 roku ponownie wziął udział w manewrach BALTOPS i przebywał w Gdyni 1–4 czerwca. W II połowie 2013 roku od sierpnia wchodził w skład Stałego Zespołu Przeciwminowego NATO SNMCMG-1, z polskim okrętem dowodzenia ORP „Kadm. X. Czernicki”.
Od lipca do grudnia 2018 roku przeprowadzono remont z modernizacją okrętu w stoczni Babcock w Rosyth. Objął on wymianę sonaru kadłubowego na typ 2193 i montaż nowych modułów nawigacji satelitarnej oraz systemu dowodzenia i kierowania operacjami przeciwminowymi Thales M-CUBE.
W drugiej połowie 2020 roku „Admiral Cowan” wchodził w skład stałego zespołu przeciwminowego , prowadząc 21–24 września działania usuwania min z II wojny światowej w cieśninie Kattegat.
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Estońskie okręty Kategoria:Okręty brytyjskie po 1945 Kategoria:Niszczyciele min typu Sandown