Bezirk Jaroslau – dawny powiat (Bezirk) kraju koronnego Królestwo Galicji i Lodomerii, funkcjonujący w latach 1854–1867. Siedzibą starostwa było miasto Jaroslau (Jarosław).
Historia
Bezirk Jaroslau utworzono w ramach reformy uwłaszczeniowej z okresu Wiosny Ludów (1848–1849), która likwidowała jurysdykcję właściciela ziemskiego nad poddanymi. W Galicji, dominium – jako podstawowa jednostka administracyjna i filar systemu feudalnego straciło rację bytu. Konieczne stało się zatem wprowadzenie nowego systemu administracyjnego, którego zręby powstały w latach 1851–1855. Nowy trójstopniowy podział administracyjny objął 21 cyrkułów (niem. Kreise), 179 małych powiatów (niem. Bezirke) i ponad 6000 gmin (niem. Gemeinde).
Bezirk Jaroslau objął obszar o wielkości 5,1 mil², zamieszkany był przez 29.997 ludzi i podzielony na 45 gmin katastralnych, w tym jedno miasto (Jaroslau) i jedno miasteczko (Pruchnik). Wszedł w skład cyrkułu przemyskiego, jako jeden z jego dziewięciu powiatówAllgemeines Landes-Gesetz- und Regierungsblatt für das Kronland Galizien und Lodomerien mit den Herzogthümern Auschwitz und Zator und dem Großherzogthume Krakau. Jahrgang 1854, Lemberg 1855..
Po nadaniu Galicji autonomii oraz powołaniu samorządu gminnego i powiatowego w 1865 zlikwidowano cyrkuły (Kreise). Dotychczasowe małe powiaty (Bezirke) w liczbie 179, utrzymały się do 1867 roku, kiedy to w następstwie kolejnej reformy administracyjnej (23 stycznia 1867) zostały zastąpione przez 74 większych powiatów. Obszar zniesionego Bezirk Jaroslau wszedł wtedy w całości skład nowego powiatu jarosławskiegoVerordnung des Staatsministeriums vom 23 Jänner 1867 über die Reform des politischen Verwaltung in den Königreich Galizien und Lodomerien mit dem Großherzogtum Krakau und den Herzogtümern Auschwitz und Zator.
Podział administracyjny (1854) +Podział administracyjny Bezirk Jaroslau w 1854 rokuLp.Gmina jednostkowaPowierzchniaLudnośćPowiat w 1867 po zniesieniu 1Jaroslau (M)39938922jarosławski2Boratyn1125495jarosławski3Bystrowice711281jarosławski4Chłopice935384jarosławski5Cieszacin Mały1161206jarosławski6Cieszacin Wielki z Kisielowem1317617jarosławski7Hawłowice Górne790253jarosławski8Jodłówka1615622jarosławski9Hawłowice Dolne963390jarosławski10Rozbórz Okrągłyjarosławski11Świebodna804412jarosławski12Jankowice785217jarosławski13Kidałowice1159293jarosławski14Kramarzówka z Prosną3546910jarosławski15Łowce1888680jarosławski16Morawsko1048514jarosławski17Ożańsko672167jarosławski18Munina z Głęboką2280750jarosławski19Pawłosiów2158534jarosławski20Tywonia587128jarosławski21Cząstkowice733285jarosławski22Czudowice519188jarosławski23Łapajówka351216jarosławski24Pruchnik (m) ze Wsią2783W tym Pruchnik-Miasteczko 33 i Pruchnik-Wieś 2750.2190jarosławski25Pełnatycze1002402jarosławski26Rożniatów989365jarosławski27Wola Roźwienicka1406388jarosławski28Zarzecze1108446jarosławski29Rzeplin z Wólką1098403jarosławski30Rozbórz Długi975340jarosławski31Rączyna2138687jarosławski32Rudołowice z Mokrą1912405jarosławski33Rokietnica48351441jarosławski34Roźwienica995291jarosławski35Surochów2251993jarosławski36Koniaczów457189jarosławski37Sobiecin543458jarosławski38Szczytna–Spisano z Jarosławiem.–jarosławski39Tuczempy18351073jarosławski40Tuligłowy1150392jarosławski41Chorzów z Tyniowicami956428jarosławski42Węgierka3080580jarosławski43Wola Węgierska745473jarosławski44Więckowice515137jarosławski45Czelatyce1120452jarosławski Objaśnienie:
(M) = miasto; (m) = miasteczko
Przypisy
Bibliografia Handbuch des Lemberger Statthelterei-Gebietes in Galizien für das Jahr 1858. Lemberg, 1858. Szematyzm Królestwa Galicji i Lodomerii z Wielkim Księstwem Krakowskim.
Kategoria:Historia Jarosławia (Polska) Jaroslau