mały|Kamienie Pamięci (Stolperstein) upamiętniające matkę (Nachę) oraz siostrę (Rajzlę) Leona Weintrauba wmurowane przy ostatnim miejscu ich zamieszkania (ul. Włókiennicza 2 w Łodzi). Leon Weintraub (ur. 1 stycznia 1926 w Łodzi) – polski lekarz pochodzenia żydowskiego, posiadający również obywatelstwo szwedzkie, zaangażowany w działania na rzecz pamięci o holokauście.
Życiorys
Wczesne lata Urodził się w żydowskiej rodzinie robotniczej przy ul. Solnej 12 w Łodzi. Jego matka prowadziła pralnię na rogu ulic Wschodniej i Kamiennej. Przed wybuchem II wojny światowej zdążył ukończyć 6 klas szkoły żydowskiej dla chłopców.
Okres II wojny światowej Na początku II wojny światowej wraz z rodziną został umieszczony w łódzkim getcie. W tym okresie początkowo pracował w resorcie metalowym i elektrycznym. Po jego likwidacji trafił do obozu koncentracyjnego Auschwitz II - Birkenau, skąd udało mi się przedostać do Gross Rosen. Pracował w Arbeitslager Riese przy realizacji niemieckiego projektu Riese jako elektryk. W 1945 r. przeżył ewakuację Gross Rosen i trzydniowy marsz śmierci. Trafił następnie do kolejnych obozów (m.in. Flossenbürg). W tym okresie przeszedł tyfus plamisty. Pod Donaueschingen doczekał wyzwolenia przez żołnierzy francuskich.
Okres powojenny W 1946 podjął studia medyczne w Getyndze, korzystając z puli miejsc przeznaczonych dla dipisów (mimo że nie miał wówczas zdanego egzaminu maturalnego). Ukończył je w Warszawie (1953). Pracował jako ginekolog w I Klinice Położnictwa i Chorób Kobiecych Akademii Medycznej w Warszawie w latach 1953-1966. W tym okresie został członkiem PZPR. W 1966 obronił doktorat na podstawie pracy pt. Przebieg ciąży i rozwój płodu po krwawieniach w pierwszym trymestrze ciąży. Następnie był ordynatorem oddziału ginekologiczno-położniczego w Szpitalu Powiatowym w Otwocku. Na skutek antysemickich wydarzeń marcowych utracił posadę w 1969 r. i zdecydował się na emigrację do Szwecji. Po kursie języka szwedzkiego został skierowany do pracy w szpitalu w Luleå. Otrzymał obywatelstwo Królestwa Szwecji. We wrześniu 1970 r. otrzymał posadę w szpitalu Södersjukhuset w Sztokholmie. Od 1974 r. do emerytury pracował w przychodniach w dzielnicy zamieszkanej przez imigrantów.
Działania na rzecz pamięci o holokauście Leon Weintraub był zaangażowany w działania na rzecz pamięci o holokauście udzielając licznych wykładów na ten temat w Polsce, Szwecji i Niemczech. W 2008 r. zainicjował odrestaurowanie cmentarza żydowskiego w Dobrej. Wielokrotnie uczestniczył w corocznych obchodach likwidacji Litzmannstadt Getto organizowanych w Łodzi. W 2024 r. uczestniczył w uroczystościach związanych z odsłonięciem kamieni pamięci przy ul. Włókienniczej w Łodzi.
W języku polskim ukazał się wywiad-rzeka, w którym Leon Weintraub dzieli się wspomnieniami z okresu II wojny światowej pt. Pojednanie ze złem : historia chłopca z łódzkiego getta (2021).
Życie prywatne Podczas studiów w Getyndze poślubił swoją pierwszą żonę, Käthe Hoff; miał z nią trzech synów: Michała, Roberta i Andrzeja. Käthe zmarła po wyjeździe do Sztokholmu. W 1976 wziął ślub z Evą Marie Loose; z tego małżeństwa pochodzi córka Emilia.
Wyróżnienia W 2024 otrzymał Krzyż Zasługi I Klasy Orderu Zasługi Republiki Federalnej Niemiec.
W 2025 został Honorowym Obywatelem Miasta Łodzi.
Przypisy
Linki zewnętrzne Leon Weintraub [w:] Centrum Dialogu im. Marka Edelmana w Łodzi (Biogramy ocalałych) Leon Weintraub w Centrum Dialogu i Modlitwy w Oświęcimiu Leon Weintraub w kolekcji historii mówionej Muzeum Polin
Kategoria:Urodzeni w 1926 Kategoria:Ludzie urodzeni w Łodzi Kategoria:Polacy pochodzenia żydowskiego Kategoria:Emigranci marcowi Kategoria:Żydowscy lekarze Kategoria:Mieszkańcy getta łódzkiego Kategoria:Uczestnicy marszów śmierci Kategoria:Więźniowie KL Auschwitz Kategoria:Więźniowie KL Gross-Rosen Kategoria:Absolwenci i studenci Uniwersytetu w Getyndze Kategoria:Absolwenci Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego Kategoria:Polscy ginekolodzy Kategoria:Polscy stulatkowie Kategoria:Ludzie związani z Otwockiem Kategoria:Członkowie Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej Kategoria:Ludzie związani ze Sztokholmem Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Zasługi Republiki Federalnej Niemiec Kategoria:Honorowi obywatele Łodzi Kategoria:Polscy Żydzi ocalali z Zagłady