mały|Manuskrypt Walc a-moll (fr. Valse en la mineur) – walc przypisywany Fryderykowi Chopinowi, odnaleziony w zbiorach Morgan Library & Museum i ogłoszony publicznie przez The New York Times 27 października 2024 roku. Datowany na lata 1830–1835, po potwierdzeniu autentyczności stanowiłby pierwsze odkrycie nieznanego dotąd utworu Chopina od końca lat 30. XX wieku. Dyrektor Narodowego Instytutu Fryderyka Chopina, Artur Szklener, wyraża jednak wątpliwości, czy rękopis przedstawia ukończone dzieło, i w związku z tym nie zalicza go do walców Chopina.
Autentyczność Rękopis o wymiarach 130 × 102 mm został odnaleziony przez pracowników muzeum w 2019 roku podczas katalogowania zapisu testamentowego Arthura Satza, który zakupił go od żony amatorskiego pianisty i byłego dyrektora New York School of Interior Design, Augustusa Sherrilla Whitona Jr. Zapisany brązowym atramentem żelazowo-galusowym na papierze czerpanym o żółtawym odcieniu i grubszej fakturze niż późniejsze druki nutowe, odpowiada on papierom używanym przez Chopina. W szczególności różni się on od warszawskich partytur kompozytora, które miały „zielonkawy odcień”, a odpowiada raczej tym z jego wczesnych lat paryskich. Charakter pisma odpowiada pismu Chopina, w tym małym rozmiarom nut i nietypowemu kluczowi basowemu, choć podobny sposób zapisu stosował również jego przyjaciel Julian Fontana, co w przeszłości prowadziło do pomyłek w atrybucji rękopisów. Dotyczy to również napisu „Valse” na górze strony, przy czym nazwisko „Chopin” dopisane jest inną ręką. Według Szklenera grafologia zapisu nutowego nie jest tak ściśle ustandaryzowana jak pisma listowego.
Muzykolog Jeffrey Kallberg wspierał proces autentykacji od strony muzykologicznej, analizując, czy partytura została rzeczywiście napisana przez Chopina, a nie tylko przez niego przepisana. Szklener zauważył „cechy stylu brillant”, charakterystyczne dla twórczości Chopina z pierwszej połowy lat 30. XIX wieku, i podkreślił, że staranność rękopisu wyklucza jego powstanie podczas lekcji ze studentem. Zwrócił również uwagę na brak dedykacji i podpisu, typowych dla podarunkowych rękopisów tego rodzaju. Uważa, że rękopis stanowi raczej „szkic pierwszej myśli muzycznej”, „ślad aktywności Chopina w środowisku pianistycznym”, niż pełnoprawny utwór, i nie zalicza go do kanonu dwudziestu walców kompozytora, choć przyznaje, że ornamentyka melodii oraz „zmienne sekundy” w akompaniamencie są charakterystyczne dla Chopina.
Opis Rękopis obejmuje dwadzieścia cztery takty z powtórzeniem. Nietypowo krótki – w wykonaniu trwa około jednej minuty do osiemdziesięciu sekund. Utrzymany w tonacji a-moll i metrum 3/4, zawiera oznaczenia palcowania oraz rzadkie dynamiki, m.in. fortississimo (potrójne forte; fff) na początku i przed wejściem tematu, co pianista Lang Lang opisał jako przywołujące zimowy pejzaż polskiej wsi.
Dyskografia The Waltz in A minor “Found in New York”, wyk. Lang Lang, wyd. Deutsche Grammophon (singel cyfrowy, 8 listopada 2024). Chopin: New Waltz & Mazurkas, wyk. Piotr Anderszewski, wyd. Warner Classics (album cyfrowy, 5 listopada 2024).
Przypisy
Kategoria:Walce Fryderyka Chopina