Maulid an-Nabi w Sudanie – odbywające się w Sudanie w miesiącu rabi al-awwal (trzecim miesiącu kalendarza muzułmańskiego) obchody islamskiego święta urodzin proroka Mahometa (Maulid an-Nabi).
W 2023 roku podczas odbywającej się w Kasane, w Botswanie 18. sesji Międzyrządowego Komitetu ds. Ochrony Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego procesję i obchody urodzin proroka Mahometa w Sudanie wpisano na listę reprezentatywną niematerialnego dziedzictwa kulturowego UNESCO. Nazwa wpisu w języku angielskim to Procession and celebrations of Prophet Mohammed’s birthday in Sudan, zaś w języku arabskim – (trb. Zafat wa-ihtifalat al-Maulid an-Nabawi asz-Szarif fi as-Sudan).
Charakterystyka thumb|left|Obchody w Kusti organizowane przez bractwo (2023) Uroczyste obchody święta zaczynają się dwanaście dni przed Urodzinami Proroka, wraz z początkiem miesiąca rabi al-awwal, który jest trzecim miesiącem kalendarza muzułmańskiego. Uroczystości rozpoczyna procesja (arab. Zafat al-Maulid), w której udział biorą setki tysięcy ludzi – mężczyźni, kobiety i dzieci w różnym wieku, a także członkowie mistycznych bractw (zakonów) sufickich zwanych tarika, przywódcy lokalnych społeczności, przedstawiciele władz państwowych i religijnych, wojskowi oraz funkcjonariusze policji i innych służb. Podczas pochodu wykonywane są rytualne tańce oraz mistyczne i religijne pieśni, odprawiane są też sufickie modlitwy. Uczestnicy święta wierzą, że udział w procesji przyniesie im szczęście.
Kulminacją uroczystości jest dzień urodzin proroka Mahometa, kiedy to wszyscy uczestnicy święta gromadzą się na głównym placu miasta, który jest udekorowany chorągwiami i świetlnymi iluminacjami oraz wyłożony dywanami modlitewnymi. Po przybyciu tłumu wiernych na wysokim maszcie wieszana jest flaga, a oficjalne przemowy rozpoczynają świętowanie. Uczestnicy biorą udział we wspólnych modłach, zwanych zikr. Jest to specyficzna forma modlitwy, rozpowszechniona wśród sufitów, łącząca inkantacje z ekstatycznym tańcem i grą na wielkich bębnach. Oprócz tego widzowie podziwiają występy taneczne, a rodziny kupują swym dzieciom tradycyjne słodkie przysmaki oraz drobne prezenty, np. zabawki. Plac służy też jako miejsce spotkań i rozmów, a podczas święta serwowane są potrawy , np. . Zbierane są również datki dla ubogich. Świętowanie Urodzin Proroka kończy się o północy.
thumb|Członkowie sufickiego zakonu świętujący Maulid an-Nabi w Omdurmanie (2016) Urodziny Proroka Mahometa świętowane są w niemal całym Sudanie i we wszystkich większych miastach w poszczególnych prowincjach. We współczesnej formie obchody Maulid an-Nabi zostały po raz pierwszy zorganizowane w 1915 roku w Omdurmanie, największym pod względem liczby ludności mieście w kraju. Główne uroczystości wciąż organizuje pochodzące z tego miasta bractwo . Pozostałe zakony sufickie najczęściej świętują Maulid an-Nabi we własnych siedzibach, zaś niektóre ludy, takie jak np. Nubijczycy z Kordofanu czy Bedża zamieszkujący wschodni Sudan, celebrują ten dzień bądź to w swoich wioskach, bądź też pokonują setki kilometrów, by świętować wraz z bractwami sufickimi w swoich okolicach.
W organizację festiwalu oprócz bractw sufickich zaangażowane są także inne stowarzyszenia religijne i społeczne, partie polityczne, lokalni rzemieślnicy, a także szkoły koraniczne – nazywane w Sudanie () – oraz ich uczniowie. Wiedza o tradycji przekazywana jest z pokolenia na pokolenie przede wszystkim w rodzinach – poprzez coroczne uczestnictwo w uroczystościach, w grupach tanecznych – poprzez przygotowania do występów oraz w ramach edukacji szkolnej i przez mass media.
Przypisy
Kategoria:Islam w Sudanie Kategoria:Obiekty z listy niematerialnego dziedzictwa UNESCO