Tiramisu – dramat autorstwa polskiej dramatopisarki Joanny Owsianko. Sztuka Tiramisu przedstawia portrety siedmiu młodych kobiet pracujących w agencji reklamowej, które radzą sobie z życiem zawodowym, ale mają problemy w sferze osobistej i emocjonalnej. Strukturalnie dramat Tiramisu opiera się na monologach bohaterek, przeplatanych scenami zbiorowymi, ukazującymi kontrast między sukcesem zawodowym a wewnętrznymi trudnościami.
Charakterystyka dramatu Tiramisu jest dramatem (często określanym jako komediodramat lub dramat obyczajowy) poświęconym współczesnym kobietom funkcjonującym w świecie korporacyjnym i świecie agencji reklamowych. Utwór przedstawia siedem bohaterek, pracownic agencji reklamowej, które – mimo zawodowego sukcesu, niezależności i sprawnego poruszania się w języku marketingu – zmagają się z samotnością, niespełnieniem emocjonalnym i trudnościami w relacjach prywatnych.
Struktura sztuki opiera się w dużej mierze na monologach postaci, uzupełnionymi o sceny zbiorowe. Krytycy i opisy repertuarowe wskazują na kontrast pomiędzy wizerunkiem zewnętrznym a wewnętrzną kruchością bohaterek, a także na demaskację języka reklamy jako narzędzia maskowania realnych emocji.
Dramat bywa interpretowany jako gorzki portret klasy kreatywnej oraz kobieca perspektywa na mechanizmy sukcesu, presji i autoinscenizacji we współczesnym świecie pracy. W niektórych omówieniach zestawiany jest z popularnymi tekstami o relacjach międzyludzkich (np. Testosteron Andrzeja Saramonowicza), jako ich kobiecy odpowiednik.
Publikacje Tekst Tiramisu został opublikowany drukiem jako część antologii Made in Poland. Dziewięć sztuk teatralnych z Polski, zestawionej przez Romana Pawłowskiego i kojarzonej z nurtem współczesnej dramaturgii polskiej. Kolejną publikacją była wersja wydana drukiem przez Teatr na Woli im. Tadeusza Łomnickiego w Warszawie z 2010 roku.
Znaczenie i odbiór Tiramisu zajmuje trwałe miejsce w historii polskiego teatru początku XXI wieku jako jeden z częściej wystawianych i komentowanych dramatów o współczesnych kobietach, pracy i emocjonalnych kosztach sukcesu. Realizacje tego spektaklu przyczyniły się do promocji Laboratorium Dramatu jako miejsca wspierającego nowe utwory teatralne.
Inscenizacje i realizacje Polska
Premiera: 4 marca 2005 Miejsce: Studio Buffo, Warszawa Reżyseria: Aldona Figura Produkcja: Laboratorium Dramatu Obsada: m.in. Roma Gąsiorowska, Magdalena Boczarska, Magdalena Różczka
Spektakl był jedną z ważnych realizacji powstałych w ramach działalności Laboratorium Dramatu instytucji zajmującej się rozwojem i promocją współczesnej dramaturgii polskiej. Tiramisu zostało wymienione w podsumowaniach sezonu teatralnego 2004/2005 jako jedna z istotnych sztuk wywodzących się z Laboratorium.
Przedstawienie cieszyło się dużą popularnością repertuarową – w 2011 roku odbyło się 200. przedstawienie sztuki w Teatrze na Woli w Warszawie. Po spektaklu miało miejsce spotkanie z aktorkami. Spektakl był wystawiany na różnych scenach w różnych latach – np. w 2008 roku w Teatrze Dramatycznym na Scenie Przodownik w Warszawie, z obsadą i realizacją zgodną z oryginalną reżyserią i koncepcją sceniczną, w Teatrze Graciarnia w Krakowie (jako No właśnie! oraz w wersji anglojęzycznej But exactly! – inscenizacja z 2010 roku), czy w Szkole Aktorskiej Haliny i Jana Machulskich w Warszawie - interpretacja w reżyserii Grzegorza Mrówczyńskiego (premiera 23 stycznia 2010 roku).
Zagranica Estonia
Premiera: 31 października 2009 Teatr: , Parnawa Reżyseria: Tłumaczenie: Margus Alver
Estońska realizacja Tiramisu potwierdziła zainteresowanie zagranicznych scen polskim dramatem współczesnym. Spektakl był prezentowany w repertuarze Endla Teater jako dramat obyczajowy.
Bułgaria
Tiramisu to jedna z polskich sztuk prezentowanych w wielu bułgarskich teatrach, m.in. w Teatrze Sofia oraz w ramach prezentacji związanych z Narodową Akademią Teatralną i Filmową im. Krystjo Sarafowa. Spektakl został także zaprezentowany w ramach Międzynarodowego Festiwalu Teatralnego Varna Summer.
Węgry
Na Węgrzech sztukę Joanny Owsianko w przekładzie Patricii Pászt wystawił reżyser Bence Kalo. W rolach głównych wystąpiły m.in. Orsolya Fodor, Boglárka Fodor i Réka Kókai.
Rosja
W Rosji sztukę wystawiono w Teatrze w Omsku w reżyserii Rusłana Szaporina oraz w Jekaterynburgu w Teatrze Młodego Widza podczas przeglądu polskiej dramaturgii w 2010 roku.
Adaptacje W 2008 roku na podstawie tekstu Owsianko w Teatrze Radia TOK FM powstało słuchowisko radiowe Tiramisu w reżyserii Aldony Figury z Romą Gąsiorowską, Anną Gajewską i Magdą Czerwińską w rolach głównych.
Przypisy
Linki zewnętrzne Treść dramatu Tiramisu z komenatrzem Ireneusza Krzemińskiego w archiwach Teatru na Woli
Kategoria:Polskie utwory dramatyczne Kategoria:Utwory literackie z 2005