mały|SOR C 10,5 (nr inw. 40201, rej. GND 04216) z PKS Elbląg, oddział w Pasłęk – autobus świeżo po oklejeniu nowym logotypem (rebranding 2025) Przedsiębiorstwo Komunikacji Samochodowej w Elblągu (skr. PKS Elbląg) – przedsiębiorstwo transportowe z siedzibą w Elblągu, świadczące usługi przewozu osób oraz (historycznie) towarów. Powstało w październiku 1945 roku jako Państwowa Komunikacja Samochodowa w Gdańsku, stacja nr 1 w Elblągu z siedzibą przy ul. Zielonej 1. Od 2000 roku funkcjonuje pod obecną nazwą – Przedsiębiorstwo Komunikacji Samochodowej w Elblągu.
Historia Początki działalności (1945–1959) Historia przedsiębiorstwa sięga października 1945 roku, kiedy powstała Państwowa Komunikacja Samochodowa w Gdańsku – Stacja nr 1 w Elblągu z siedzibą przy ul. Zielonej 1. Pierwsze przewozy pasażerskie realizowano na trasie Elbląg – Bydgoszcz przy użyciu samochodów ciężarowych.
W latach 1948–1949 jednostka działała w ramach przedsiębiorstwa C. Hartwig, posiadając 31 samochodów ciężarowych o łącznej ładowności 140 ton oraz placówki terenowe m.in. w Szczytnie, Braniewie i Ostródzie.
1 stycznia 1950 roku, na mocy uchwały KERM, powołano Ekspozyturę PKS w Elblągu z siedzibą przy Placu Grunwaldzkim 4/5, w skład której weszło przedsiębiorstwo C. Hartwig.
W 1954 roku rozwinięto sieć terenową o nowe placówki w Malborku, Kwidzynie, Nowym Dworze Gdańskim i Dzierzgoniu. Tabor liczył wówczas 145 samochodów ciężarowych, a zatrudnienie wynosiło 346 osób.
W 1957 roku dostarczono pierwsze 10 autobusów i uruchomiono przewozy pasażerskie na 14 liniach o łącznej długości 396 km.
W 1959 roku siedzibę przeniesiono na ul. Grunwaldzką 61, gdzie przedsiębiorstwo funkcjonuje do dziś.
Rozwój przedsiębiorstwa (1960–1985) W 1960 roku jednostka została przemianowana na Oddział PKS w Elblągu, dysponując 37 autobusami i 162 pojazdami ciężarowymi.
Do 1970 roku nastąpił znaczący rozwój – przedsiębiorstwo posiadało:
85 autobusów i 8 przyczep osobowych, 258 pojazdów ciężarowych i 93 przyczepy, zatrudniało 1114 pracowników.
W 1976 roku, w wyniku zmian administracyjnych, zmodyfikowano strukturę placówek terenowych – zlikwidowano niektóre oddziały (m.in. Dzierzgoń, Kwidzyn, Malbork), a utworzono nowe w Braniewie, Ornecie i Pasłęku.
1 maja 1977 roku oddano do użytku dworzec autobusowy w Elblągu.
W 1980 roku tabor liczył już 168 autobusów i 262 samochody ciężarowe, a zatrudnienie wynosiło 1267 osób. W 1985 roku przedsiębiorstwo posiadało 175 autobusów oraz 198 samochodów ciężarowych.
Transformacja ustrojowa (1986–2000) W latach 1986–1989, w związku ze zmianami gospodarczymi w Polsce (przejście z gospodarki planowanej do rynkowej), przeprowadzono restrukturyzację zatrudnienia oraz zmieniono profil działalności – z przewozów towarowo-osobowych na osobowo-towarowe.
7 czerwca 1990 roku, decyzją Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej, utworzono samodzielne przedsiębiorstwo państwowe PKS w Elblągu. Firma posiadała wtedy:
145 autobusów, 101 samochodów ciężarowych, 85 przyczep, 639 pracowników.
W 1993 roku uruchomiono nowoczesną Okręgową Stację Kontroli Pojazdów.
W 1994 roku zarządzanie przedsiębiorstwem objął Władysław Brachun, co zapoczątkowało proces prywatyzacji.
W 1995 roku oddano do użytku ekologiczną myjnię samochodową.
W 2000 roku przedsiębiorstwo rozpoczęło obsługę komunikacji miejskiej w Elblągu oraz przekształciło się w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością, której udziałowcami zostało 456 pracowników.
Prywatyzacja i współczesność (2001–obecnie) 25 maja 2001 roku podpisano umowę z Wojewodą Warmińsko-Mazurskim o oddanie przedsiębiorstwa do odpłatnego korzystania, co umożliwiło spółce przejęcie majątku i działalności dawnego przedsiębiorstwa państwowego.
W latach 2003–2004 wyburzono stary dworzec autobusowy i wybudowano nowy obiekt.
W maju 2011 roku spółka spłaciła ostatnie zobowiązania wobec Skarbu Państwa, stając się pełnoprawnym właścicielem przedsiębiorstwa.
Przypisy
Elbląg Kategoria:Przedsiębiorstwa w Elblągu