Charles Bare Gatewood (ur. 6 kwietnia 1853 w Woodstock w stanie Wirginia, zm. 20 maja 1896 w w stanie Wirginia) – amerykański oficer kawalerii, uczestnik , znany przede wszystkim z doprowadzenia w 1886 roku do poddania się Geronima i wodza przed nim samym oraz generałem Nelsonem A. Milesem. Dokonał tego nie siłą ognia, lecz dzięki negocjacjom. Mimo kluczowej roli w zakończeniu ostatniej wojny z Apaczami, był pomijany przy awansach, a jego wniosek o Medal Honoru został odrzucony.

Gatewood był najstarszym synem redaktora prasowego Johna Gatewooda i jego żony Emily. Dzieciństwo spędził w Wirginii; po wojnie secesyjnej rodzina przeniosła się do Harrisonburga, gdzie ojciec prowadził drukarnię i lokalną gazetę „Commonwealth”. Charles ukończył tam edukację, krótko pracował jako nauczyciel, a w 1873 roku, z rekomendacji kongresmena Johna T. Harrisa, otrzymał nominację do Akademii Wojskowej Stanów Zjednoczonych w West Point. Ukończył ją 14 czerwca 1877 roku jako 23. wśród 76 absolwentów i został mianowany podporucznikiem 6. Pułku Kawalerii. Choć wielu oficerów z jego rocznika doszło do wysokich stopni, on sam przez całą służbę pozostawał na niższych szczeblach hierarchii.

Od przybycia na pogranicze w styczniu 1878 roku Gatewood niemal nieprzerwanie dowodził oddziałami zwiadowców złożonych z Apaczów i uczestniczył w działaniach przeciwko ich wodzom, m.in. przeciw w latach 1879–1880. Dzięki znajomości terenu, języka i zwyczajów Apaczów zyskał opinię jednego z najlepszych „apache men” w armii. W 1882 roku generał George Crook powierzył mu funkcję wojskowego komendanta rezerwatu , z siedzibą w Fort Apache w Arizonie.

Decydujący epizod jego kariery rozegrał się w 1886 roku, po kolejnym ucieczce Geronima i Naiche z rezerwatu i ich rajdach z terytorium Meksyku. Po nieudanych próbach ujęcia zbrojnego oddziału, nowy dowódca, generał Nelson A. Miles, rozkazał Gatewoodowi odnaleźć wodzów i zażądać ich bezwarunkowej kapitulacji. 25 sierpnia 1886 roku w górach, nad rzeką Gatewood, ciężko schorowany i z niewielką eskortą, wszedł do obozu kilkudziesięciu uzbrojonych Chiricahua. Rozbroił się, poczęstował Apaczów tytoniem, a następnie w bezpośredniej rozmowie z Geronimem i Naiche, prowadzoną w mieszanym języku z udziałem tłumaczy, przedstawił ultimatum Milesa: bezwarunkowe poddanie i wywiezienie do Florydy, gdzie o ich losie miał zadecydować prezydent Grover Cleveland. Mimo wybuchów gniewu i groźnej atmosfery potrafił utrzymać spokój, zaryzykować taktyczne kłamstwo co do losu innych Apaczów w Arizonie i ostatecznie doprowadzić do zgody wodzów na kapitulację i powrót do Stanów Zjednoczonych. Sam jednak za ten czyn nie został odznaczony – wniosek o Medal Honoru, poparty m.in. przez Milesa, odrzucono w 1895 roku z powodu braku bezpośredniego ostrzału przeciwnika, a Gatewood zmarł w następnym roku, w wieku 43 lat, jako najstarszy stopniem porucznik swojego pułku, pochowany z funduszy armii na cmentarzu w Arlington.

Charles Gatewood w kulturze W filmie Geronimo: amerykańska legenda (1993) rolę Gatewooda odtworzył Jason Patric.

Przypisy

Kategoria:Amerykańscy oficerowie Kategoria:Urodzeni w 1853 Kategoria:Zmarli w 1896