Reprezentacja Rosji w szachach – drużyna męska (w przypadku olimpiad drużyna open) reprezentująca Rosję w szachowych rozgrywkach międzynarodowych. Reprezentacja Rosji sześciokrotnie wygrała olimpiadę szachową, a pięciokrotnie zdobyła mistrzostwo świata oraz mistrzostwo Europy.
Historia W okresie ZSRR reprezentacja Rosyjskiej FSRR uczestniczyła w drużynowych mistrzostwach ZSRR. W reprezentacji tej nie mogli uczestniczyć zawodnicy z Moskwy i Leningradu. Rosyjska FSRR wygrała te mistrzostwa pięciokrotnie, w latach 1951, 1955, 1963, 1975 i 1985. Po rozpadzie ZSRR, w 1992 roku powstała rosyjska federacja szachowa, która wstąpiła następnie do FIDE. Także w 1992 roku reprezentacja Rosji zadebiutowała na olimpiadzie szachowej. Rosyjska drużyna wygrała wówczas turniej olimpijski, uzyskując cztery punkty przewagi nad drugim Uzbekistanem. Rosyjski zespół wygrał pięć kolejnych olimpiad, w latach 1994, 1996, 1998, 2000 i 2002. W latach 2004, 2010 i 2012 rosyjska drużyna zdobyła wicemistrzostwo olimpijskie, a w latach 2016 i 2018 zajęła trzecie miejsce. Rosję na olimpiadach reprezentowało 20 arcymistrzów: Jewgienij Bariejew, Aleksandr Chalifman, Siergiej Dołmatow, Aleksiej Driejew, Aleksandr Griszczuk, Dmitrij Jakowienko, Siergiej Kariakin, Garri Kasparow, Władimir Kramnik, Władimir Małachow, Aleksandr Moroziewicz, Jan Niepomniaszczi, Siergiej Rublewski, Konstantin Sakajew, Piotr Swidler, Siergiej Tiwiakow, Jewgienij Tomaszewski, Nikita Witiugow, Aleksiej Wyżmanawin i Wadim Zwiagincew. Najwięcej partii (po 90) na turniejach olimpijskich rozegrali Kramnik, Griszczuk i Swidler.
Reprezentacja Rosji uczestniczyła we wszystkich edycjach mistrzostw świata pomiędzy 1993 a 2019 rokiem. Rosja pięciokrotnie wygrała te rozgrywki, w latach 1997, 2005, 2010, 2013 i 2019. W latach 1992, 2003, 2007, 2015 i 2019 zdobyła mistrzostwo Europy. W 2002 roku odbył się mecz Rosji przeciwko reszcie świata, przegrany przez Rosję. W latach 2001–2008 natomiast Rosja pięciokrotnie grała mecze z Chinami, wygrywając tę rywalizację w 2001 roku.
W 2023 roku rosyjska federacja szachowa przeszła do Azjatyckiej Federacji Szachowej, w efekcie czego od tamtego czasu reprezentacja Rosji podlega pod strefę azjatycką.
Udział w turniejach międzynarodowych thumb|Chiny, Stany Zjednoczone i Rosja – medaliści olimpiady 2018 Źródło: Olimpbase
Olimpiady szachowe Udział w olimpiadach szachowych Rok Miejsce 1927 Nie uczestniczyła(była częścią ZSRR) 1928 1930 1931 1933 1935 1937 1939 1950 1952 1954 1956 1958 1960 1962 1964 1966 1968 1970 1972 1974 1976 1978 1980 1982 1984 1986 1988 1990 1992 1. 14 11 2 1 1994 1. 14 10 3 1 1996 1. 14 12 2 0 1998 1. 13 11 1 1 2000 1. 14 8 4 2 2002 1. 14 10 3 1 2004 2. 14 11 0 3 2006 6. 13 7 2 4 2008 5. 11 7 2 2 2010 2. 11 8 2 1 2012 2. 11 9 1 1 2014 4. 11 7 3 1 2016 3. 11 8 2 1 2018 3. 11 8 2 1 2022 Nie uczestniczyła 2024 2026 Razem 1. miejsce(6 razy) 176 127 29 20
Mistrzostwa świata Udział w mistrzostwach świata Rok Miejsce 1985 Nie uczestniczyła(była częścią ZSRR) 1989 1993 3. 9 5 2 2 1997 1. 9 4 5 0 2001 2. 8 5 1 2 2005 1. 8 8 0 0 2010 1. 9 7 1 1 2011 4. 9 4 2 3 2013 1. 9 7 1 1 2015 4. 9 4 2 3 2017 2. 9 7 1 1 2019 1. 9 7 2 0 2022 Nie uczestniczyła Razem 1. miejsce(5 razy) 79 51 15 13
Mistrzostwa Europy Udział w mistrzostwach Europy Rok Miejsce 1957 Nie uczestniczyła(była częścią ZSRR) 1961 1965 1970 1973 1977 1980 1983 1989 1992 1. 9 8 1 0 1997 2. 9 5 4 0 1999 5. 9 5 1 3 2001 Nie uczestniczyła 2003 1. 9 8 1 0 2005 14. 9 4 2 3 2007 1. 9 8 1 0 2009 2. 9 5 4 0 2011 5. 9 6 1 2 2013 3. 9 6 1 2 2015 1. 9 6 3 0 2017 2. 9 7 0 2 2019 1. 9 6 3 0 2021 6. 9 5 2 2 2023 Nie uczestniczyła 2025 Razem 1. miejsce(5 razy) 117 79 24 14
Zobacz też Reprezentacja Rosji w szachach kobiet
Przypisy
szachy Rosja Kategoria:Szachy w Rosji