Aerosmith – amerykański zespół rockowy pochodzący z Bostonu w Massachusetts i grający w charakterystycznym stylu, będącym mieszanką hard rocka i bluesa.
Szacowany nakład ze sprzedaży wszystkich albumów zespołu na całym świecie wynosi 150 milionów egzemplarzy. Są jednym z zespołów z największą liczbą sprzedanych albumów w historii. Szacuje się, że do 2008 roku każdy z członków zarobił ponad 100 milionów dolarów. Do największych przebojów Aerosmith należą piosenki: „Dream On”, „Last Child”, „Walk This Way”, „Dude (Looks Like a Lady)” „Angel”, „Rag Doll”, „Love in an Elevator”, „I Don’t Want to Miss a Thing”, „Janie’s Got a Gun”, „What It Takes” i „Cryin’”, „Crazy” i „Livin’ on the Edge”. mały|Logo Aerosmith
Historia thumb|left|195x195px|Plakat promujący specjalny występ Aerosmith dla Mott the Hoople 23 września 1973 w trakcie trwania ich pierwszej trasy koncertowej thumb|left|Tom Hamilton podczas występu Aerosmith w 1975 w Maple Leaf Gardens w Toronto Zespół powstał w drugiej połowie lat 60. w Sunapee, w stanie New Hampshire, pod nazwą Jam Band. Grupę sformowali gitarzysta Joe Perry i basista Tom Hamilton po poznaniu wokalisty Stevena Tylera, perkusisty Joeya Kramera i gitarzysty Raya Tabano. Tyler, zanim do składu dołączył Kramer, pełnił rolę wokalisty i perkusisty. W 1969 muzycy przenieśli się do Bostonu, gdzie zmienili nazwę na Aerosmith. W 1971 miejsce Raya Tabano w zespole zajął Brad Whitford. W następnym roku grupa podpisała kontrakt z wytwórnią Columbia Records, a w styczniu 1973 wydała debiutancki album pt. Aerosmith, który odniósł duży sukces komercyjny, rozchodząc się w nakładzie 2 mln kopii. Po trasie koncertowej muzycy nagrali album pt. Get Your Wings, który wydali w marcu 1974.
Albumem, który ugruntował pozycję Aerosmith w czołówce najlepszych zespołów rockowych był Toys in the Attic, zawierający m.in. piosenkę Sweet Emotion. Był to pierwszy utwór Aerosmith, który zajął pierwsze miejsce na prestiżowej liście radiowej Top 40. Toys in the Attic okazał się najlepiej sprzedającym się albumem Aerosmith w USA, gdzie uzyskał liczbę 8 milionów sprzedanych kopii. W tym czasie zespół rozpoczął wynajmowanie domu w Waltham, w stanie Massachusetts, który stał się miejscem nagrywania muzyki, jak i prowadzenia biznesu. Następnym albumem zespołu był Rocks wypuszczony 3 maja 1976. Szybko sprzedał się w 4 milionach kopii i uzyskał status platynowego. Rocks wraz z albumem Toys in the Attic and Rocks wszedł na listę 500 najlepszych albumów magazynu Rolling Stone. Po tym albumie zespół zagrał na kilku festiwalach i wielkich stadionach swoje własne koncerty. W 1977 zespół nagrał platynową płytę Draw the Line. Członkowie grupy wystąpili w filmie Michaela Schultza Klub samotnych serc sierżanta Pieprza (1978), w którym zaśpiewał cover piosenki „Come Together” zespołu The Beatles. W 1979 miejsce Perry’ego w zespole zajął gitarzysta Jimmy Crespo. Dwa lata później doszło do kolejnej roszady wśród gitarzystów, a do składu w miejsce Whitforda dołączył Rick Dufay. W 1984 zespół wrócił do początkowego składu.
W 1988 po raz pierwszy nagradza ich MTV w kategorii „Best Group Video” i „Best Stage Performance in a Video” – oba za piosenkę „Dude Looks Like a Lady”.
W 1993 muzycy wydali album Get a Grip, który zawierał przeboje: „Cryin’”, „Crazy” i „Livin’ on the Edge”. Wydawnictwo stało się najlepiej sprzedającym albumem Aerosmith, osiągając sprzedaż w wysokości ponad 20 milionów egzemplarzy. Dwa single z tego albumu zdobyły nagrody Grammy. Zespół wystąpił w 1994 na koncercie w Warszawie na stadionie klubu Gwardia. thumb|235x235px|Aerosmith w trakcie koncertu w 2003 w NFL Kickoff w Waszyngtonie. W marcu 2001 zespół wydał album pt. Just Push Play, który zadebiutował na trzecim miejscu listy Billboardu i w miesiąc po premierze uzyskał certyfikat platynowej płyty za wysoką sprzedaż w USA. Był to pierwszy album Aerosmith wyprodukowany przez członków zespołu – Stevena Tylera i Joe Perry’ego. W marcu 2004 ukazała się płyta grupy pt. Honkin’ on Bobo zawierająca covery bluesowych klasyków w wykonaniu Aerosmith oraz autorski utwór „The Grind”. Jesienią 2005 zespół zaprezentował album koncertowy pt. Rockin’ The Joint (Live at The Hard Rock), będący zapisem koncertu ze stycznia 2002 z klubu The Joint w Hard Rock Hotel w Las Vegas. W 2006 premierę miała kompilacja przebojów Aerosmith pt. The Very Best Of: Devil’s Got a New Disguise, której producentem został Jeff Magid.
W 2017 muzycy zagrali koncert w Krakowie w ramach trasy koncertowej Aero-Vederci Baby! Tour.
2 sierpnia 2024 zespół ogłosił zakończenie działalności koncertowej ze względu na uraz strun głosowych Stevena Tylera.
Muzycy Obecny skład zespołu Steven Tyler – śpiew, harmonijka, pianino, gitara, perkusja, banjo (od 1970) Joe Perry – gitara prowadząca, śpiew (1970–1979, od 1984) Tom Hamilton – gitara basowa (od 1970) Joey Kramer – perkusja (od 1970) Brad Whitford – gitara rytmiczna (1971-1981, od 1984)
Byli członkowie Ray Tabano – gitara rytmiczna (1970–1971) Jimmy Crespo – gitara rytmiczna, gitara prowadząca (1979–1984) Rick Dufay – gitara rytmiczna (1981–1984)
Dyskografia Albumy Rok Tytuł Pozycja na liście Certyfikat USA AUS AUT BEL CAN DNK FIN FRA GER ITA NLD NOR NZL SWE CHE UK 1973 Aerosmith Data: 13 stycznia 1973 Wydawca: Columbia Records Format: CD, CS, LP 21 – – – 58 – – – – – – – – – – – USA: 2x platynaCAN: platyna 1974 Get Your Wings Data: 1 marca 1974 Wydawca: Columbia Records Format: CD, CS, LP 70 – – – – – – – – – – – – – – – USA: 3x platynaCAN: platyna 1975 Toys in the Attic Data: 8 kwietnia 1975 Wydawca: Columbia Records Format: CD, CS, LP 11 79 – – 7 – – – – – – – – – – – USA: 8x platynaCAN: platyna 1976 Rocks Data: 2 maja 1976 Wydawca: Columbia Records Format: CD, CS, LP 3 45 – – 14 – – – – – – – – – – – USA: 4x platynaCAN: platyna 1977 Draw the Line Data: 1 grudnia 1977 Wydawca: Columbia Records Format: CD, CS, LP 11 – – – 10 – – – – – – – – – – – USA: 2x platynaCAN: złoto 1979 Night in the Ruts Data: listopad 1979 Wydawca: Columbia Records Format: CD, CS, LP 14 – – – 8 – – – – – – – – – – – USA: platynaCAN: złoto 1982 Rock in a Hard Place Data: 1 sierpnia 1982 Wydawca: Columbia Records Format: CD, CS, LP 32 – – – 24 – – – – – – – – – – – USA: złoto 1985 Done With Mirrors Data: 21 października 1985 Wydawca: Geffen Records Format: CD, CS, LP 36 – – – 72 – – – – – – – – – – – USA: złoto 1987 Permanent Vacation Data: 18 sierpnia 1987 Wydawca: Geffen Records Format: CD, CS, LP 11 42 – – 7 – – – – – – – – – – 37 USA: 5x platynaCAN: 5x platynaUK: złoto 1989 Pump Data: 12 września 1989 Wydawca: Geffen Records Format: CD, CS, LP 5 1 – – 2 – – – 13 – – 9 8 8 9 3 USA: 7x platynaCAN: 7x platynaUK: złoto 1993 Get a Grip Data: 20 kwietnia 1993 Wydawca: Geffen Records Format: CD, CS, LP 1 3 3 – 2 – – – 3 – 2 3 9 3 1 2 USA: 7x platynaCAN: diamentUK: platynaPOL: złoto 1997 Nine Lives Data: 18 marca 1997 Wydawca: Columbia Records Format: CD, LP 1 13 2 5 2 – 1 5 3 – 17 6 14 3 3 4 USA: 2x platynaCAN: 3x platynaUK: srebroPOL: złoto 2001 Just Push Play Data: 6 marca 2001 Wydawca: Columbia Records Format: CD, LP 2 27 7 27 2 19 8 32 6 8 32 24 – 19 3 7 USA: platyna 2004 Honkin’ on Bobo Data: 30 marca 2004 Wydawca: Columbia Records Format: CD, LP 5 57 22 44 5 – 35 52 32 – 64 – – 38 17 28 USA: złoto 2012 Music from Another Dimension! Data: 6 listopada 2012 Wydawca: Columbia Format: CD, digital download – – – – – – – – – – – – – – – – CAN: złoto „–” pozycja nie była notowana.
Kompilacje Rok Tytuł Pozycja na liście Certyfikat USA AUS AUT DNK ESP FIN GER ITA NLD NOR NZL SWE CHE UK 1980 Greatest Hits Data: październik 1980 Wydawca: Columbia Records Format: CD, CS, LP 53 – – – – – – – – – – – – – USA: diamentCAN: platyna 1988 Gems Data: listopad 1988 Wydawca: Columbia Records Format: CD, CS, LP 133 – – – – – – – – – – – – – USA: złoto1994 Big Ones Data: 1 listopada 1994 Wydawca: Geffen Records Format: CD, CS, LP 6 12 4 – 87 – 5 – 8 9 4 5 6 7 USA: 4x platynaCAN: 8x platynaUK: platyna 1995 Pandora’s Toys Data: 1995 Wydawca: Columbia Records Format: CD, CS, LP – – 14 – – – – – 41 – – – 21 – 2001 Young Lust: The Aerosmith Anthology Released: November 20, 2001 Label: Geffen Records Format: CD, LP 191 48 – 21 – – 78 6 – – 15 30 – 32 USA: złotoUK: złoto 2002 Classic Aerosmith: The Universal Masters Collection Data: 25 czerwca 2002 Wydawca: Geffen Records Format: CD, LP – – – – – – – – – – – – – – 2002 O, Yeah! Ultimate Aerosmith Hits Data: 2 lipca 2002 Wydawca: Columbia/Geffen Records Format: CD, LP 4 – – – – 9 – – 23 – – – 90 6 USA: 2x platynaUK: złoto 2005 Gold Data: 11 stycznia 2005 Wydawca: Geffen Records Format: CD, LP – – – – – – – – – – – – – 181 2006 Devil’s Got a New Disguise – The Very Best of Aerosmith UK: The Very Best of Aerosmith Data: 17 października 2006 Wydawca: Columbia Records Format: CD, LP 33 31 75 – – – – – – – 2 – 2 19 2011 Tough Love: Best of the Ballads Data: 10 maja 2011 Wydawca: Columbia Records Format: CD, LP – – – – – – – – – – – – 87 42 The Essential Aerosmith Data: 13 września 2011 Wydawca: Columbia/Legacy Format: CD, LP – – – – – – – – – – – – – – „–” pozycja nie była notowana.
Albumy koncertowe Rok Tytuł Pozycja na liście Certyfikat US AUT BEL FIN FRA GER NLD NZL SWE CHE UK 1978 Live! Bootleg Data: październik 1978 Wydawca: Columbia Records Format: CD, CS, LP 13 – – – – – – – – – – USA: platynaCAN: złoto 1986 Classics Live! Data: kwiecień 1986 Wydawca: Columbia Records Format: CD, CS, LP 84 – – – – – – – – – – USA: platyna 1987 Classics Live! Vol. 2 Data: czerwiec 1987 Wydawca: Columbia Records Format: CD, CS, LP – – – – – – – – – – – USA: złoto 1998 A Little South of Sanity Data: 20 października 1998 Wydawca: Geffen Records Format: CD, CS 12 37 34 24 39 21 34 47 16 24 36 USA: platynaCAN: platyna 2005 Rockin’ the Joint Data: 25 października 2005 Wydawca: Columbia Records Format: CD, CS 24 – – – – – – – – 97 – – „–” pozycja nie była notowana.
Wideografia Rok Tytuł1978Live Texxas Jam ’78 Data: 1978 Wydawca: Columbia Records1987Aerosmith Video Scrapbook Data: 1987 Wydawca: Columbia Records1988Permanent Vacation 3x5 Data: 1988 Wydawca: Geffen Records1989Things That Go Pump in the Night Data: 1989 Wydawca: Geffen Records 1994The Making of Pump Data: 4 listopada 1994 Wydawca: Geffen RecordsBig Ones You Can Look At Data: 4 listopada 1994 Wydawca: Geffen Records2004You Gotta Move Data: 23 listopada 2004 Wydawca: Columbia Records
Nagrody, pozycje na listach przebojów i rekordy W 2001 grupa została wprowadzona do Rock and Roll Hall of Fame Utwory „Dream On”, „Toys in the Attic” oraz „Walk This Way” (razem z Run-D.M.C.) zostały umieszczone na liście 500 utworów, które ukształtowały rock, utworzonej przez Rock and Roll Hall of Fame
Nagrody Grammy 1990: „Janie’s Got a Gun”, w kategorii: Najlepsza piosenka rockowa wykonywana przez duet lub grupę 1993: „Livin’ on the Edge”, w kategorii: Najlepsza piosenka rockowa wykonywana przez duet lub grupę 1994: „Crazy”, w kategorii: Najlepsza piosenka rockowa wykonywana przez duet lub grupę 1998: „Pink”, w kategorii: Najlepsza piosenka rockowa wykonywana przez duet lub grupę
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Członkowie Rock and Roll Hall of Fame Kategoria:Amerykańskie zespoły bluesrockowe Kategoria:Amerykańskie zespoły hardrockowe Kategoria:Laureaci Europejskich Nagród Muzycznych MTV Kategoria:Laureaci MTV Video Music Awards Kategoria:Laureaci Rockbjörnen Kategoria:Ludzie związani z Waltham (Massachusetts) Kategoria:Amerykańscy zdobywcy platynowych płyt