Powiatowy Urząd Bezpieczeństwa Publicznego w Braniewie (PUBP w Braniewie) – jednostka terenowa Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego, funkcjonująca na obszarze powiatu braniewskiego w latach 1945–1956.
Historia Proces formowania i organizacji polskich władz w 1945 w okręgu mazurskim na Ziemiach Odzyskanych dokonywał się w pionierskich warunkach. Równolegle z formowaniem władz politycznych przystąpiono do organizowania organów bezpieczeństwa państwa – Milicji Obywatelskiej oraz Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego. Służby te były formowane od podstaw przez specjalne grupy operacyjne kierowane z Warszawy, gdyż na tych terenach nie można było, przynajmniej w pierwszym okresie, opierać się na nowych osiedleńcach, często repatriantach z Kresów.
PUBP w Braniewie został sformowany w lipcu 1945 roku.. Siedzibę urzędu ulokowano przy ul. 9 Maja, pod numerami 1, 2, 3. Jego pierwszym szefem (pełniącym obowiązki) 18 sierpnia 1945 został mianowany chor. Marian Patela, członek PPR, absolwent Centralnej Szkoły Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego w Łodzi. W początkowym okresie, podczas prowadzonych walk z niemieckimi dywersantami, PUBP w Braniewie wspomagany był przez radzieckie NKWD.. Stan osobowy urzędu osiągnął w krótkim czasie 45 osób. Pierwsze pojazdy PUBP stanowiły 3 poniemieckie samochody: 1 osobowy marki Mercedes i 1 ciężarowy do celów służbowych i przewozu osób, 1 ciężarowy do innych celów transportowych. Funkcjonariusze w pierwszym okresie sami musieli zdobywać broń, występowały też trudności aprowizacyjneWystawa pt. „Ludzie elbląskiej bezpieki”, Biuro Edukacji Publicznej Oddział IPN w Gdańsku, 2017, s. 21.
Niejednokrotnie sami funkcjonariusze PUBP dopuszczali się przestępstw, w pierwszym okresie na ludności niemieckiej, zdarzało się, że popełniali je pod wpływem alkoholu. Zdarzały się również przypadki morderstw dokonywanych na terenie powiatu braniewskiego przez funkcjonariuszy UB.
PUBP w Braniewie prowadziło również akcje wymierzone w polityków Polskiej Partii Socjalistycznej, np. poprzez fabrykowanie informacji doprowadzono do ustąpienia z urzędu przewodniczącego Powiatowej Rady Narodowej w Braniewie Stefana Święcickiego, a wkrótce też do jego aresztowania.
Kierownicy/szefowie Obsada stanowisk kierowniczych w PUBP w Braniewie w latach 1945–1956:
+ Kierownicy/szefowie nazwisko i imię stopień służbowy czas pełnienia służby Patela Marian chor. p.o. 18 VIII 1945 – 25 VIII 1946 Pietrzyk Jan por. p.o. 25 VIII 1946 – 15 VIII 1950 Kapuściński Henryk p.o. 27 VI 1947 – Rybak Henryk chor. p.o. 1 I 1951 – 8 II 1951 Michoń Józef ppor./por. 8 II 1951 – 1 VI 1954 Fiebig Stanisław ppor. p.o. 1 VI 1954 – 1 IV 1955 1 VI 1955 – 31 XII 1956
Przypisy
Bibliografia
Braniewo Kategoria:Historia Braniewa