Neoplinthus tigratus – gatunek chrząszcza z rodziny ryjkowcowatych i podrodziny Molytinae. Zamieszkuje Europę.

Taksonomia Gatunek ten opisany został po raz pierwszy w 1792 roku przez Pietra Rossiego pod nazwą Curculio tigratus. Wyznaczony został gatunkiem typowym rodzaju Neoplinthus (początkowo klasyfikowanego jako podrodzaj w obrębie rodzaju Plinthus). Wyróżnia się w jego obrębie trzy podgatunki: Neoplinthus tigratus granulatus Boheman, 1842 Neoplinthus tigratus porculus Fabricius, 1801 Neoplinthus tigratus tigratus Rossi, 1792.

Pierwszy z wymienionych opisany został po raz pierwszy w 1842 roku przez Carla H. Bohemana pod nazwą Plinthus granulatus. Drugi z wymienionych opisany został po raz pierwszy w 1798 roku przez Georga W.F. Panzera pod nazwą Curculio porcatus. Okazała się ona młodszym homonimem i w związku z tym za ważny uznaje się epitet gatunkowy nadany przez Johanna Ch. Fabriciusa w 1798 roku w kombinacji Rhynchaenus porculus.

Morfologia Chrząszcz o ciele długości od 11 do 13 mm, bardziej wydłużonym niż u rodzaju Plinthus i z wierzchu spłaszczonym. Oskórek jest czarnobrunatny do czarnego, stosunkowo gęsto porośnięty brunatnymi i szarymi łuskami, które na pokrywach tworzą zwykle marmurkowanie oraz jasną plamę w tyle piątego i szóstego międzyrzędu.

Krótszy od przedplecza ryjek ma na wierzchu trzy podłużne żeberka.

Przedplecze ma długość trochę większą od szerokości, a boczne brzegi niemal równoległe, tylko na przedzie silnie ku przodowi zbieżne. Niemal całą jego długością biegnie pośrodkowe żeberko, po bokach którego leżą dwa podłużne wciski, czasem słabo dostrzegalne. Stosunkowo grube i gęsto rozmieszczone punkty na przedpleczu porozgraniczane są nierównymi przegrodami z mniej lub bardziej wyraźnymi ziarenkami, z których wyrastają pochylone, poprzecznie zwrócone szczecinki. Niemal tak szerokie jak przedplecze pokrywy mają silnie wycięty brzeg przedni, spiczasto wystające kąty barkowe, niemal równoległe boki, zaokrąglony tył i drobno punktowane rzędy. Międzyrzędy nieparzyste są słabo wypukłe, gęsto i dość grubo ziarenkowane. Niekiedy ziarenka znaleźć można także na międzyrzędach parzystych. Z ziarenek wyrastają długie, pochylone, podłużnie zorientowane szczecinki. Na tylnym końcu piątego i szóstego międzyrzędu leży dobrze widoczny guzek. Wszystkie odnóża mają drobny ząbek na udzie.

Odwłok samca cechuje się obecnością mocnego wgłębienia na środku pierwszego z widocznych sternitów. Genitalia samca mają niesymetryczny narząd kopulacyjny.

Ekologia i występowanie Osobniki dorosłe spotyka się pod kamieniami i na leżącym na glebie drewnie. Nie wiadomo, na jakich roślinach żerują.

Gatunek palearktyczny, europejski. Podgatunek nominatywny jest endemitem Włoch. N. t. granulatus podawany jest z Francji, Szwajcarii i Włoch. N. t. porculus znany jest z Niemiec, Austrii, Polski, Czech, Słowacji, Węgier, Ukrainy, Rumunii, Słowenii, Chorwacji oraz Bośni i Hercegowiny . W Polsce stwierdzany był w XIX i początkach XX wieku na zachodzie kraju. Na „Czerwonej liście zwierząt ginących i zagrożonych w Polsce” umieszczony został jako gatunek przypuszczalnie wymarły w tym kraju (EX?).

Przypisy

Kategoria:Ryjkowcowate Kategoria:Chrząszcze Europy Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1824 roku