Tunel żeglowny – odcinek drogi wodnej przebiegający w tunelu. mały|Drakeholes Tunnel na kanale Chesterfield w Wielkiej Brytanii Tunele na kanałach żeglownych są budowane, gdy droga wodna przecina wzniesienie terenu na tyle wysokie, że niemożliwa lub nieopłacalna jest budowa innych urządzeń hydrotechnicznych jak: śluzy, pochylnie czy podnośnie.
Najstarsze tunele żeglowne znajdują się we Francji (tunel Malapas koło Nissan-lez-Enserune na Kanale Południowym z 1679 roku) oraz w Wielkiej Brytanii. Najdłuższym tunelem żeglownym był tunel Rove w okolicach Marsylii, zbudowany w 1927 roku, miał długość ponad 7 km i wysokość 15 metrów, lecz w 1963 r. zawalił się w nim strop, co trwale wyłączyło go z użytkowania.
Pierwsze tunele żeglowne, budowane w XVIII wieku w Wielkiej Brytanii miały mały prześwit i nie było w nich miejsca na ścieżki holownicze, toteż jedyną metodą napędu barek i łodzi było odpychanie się nogami załogi od ścian i stropu tunelu, jak np. w tunelach Crimson Hill, Blisworth czy Dudley.
Obecnie projektowane są tunele o wielkiej średnicy, które dostępne byłyby dla statków morskich, np. w Norwegii, przecinający . Tunel ma mieć 1800 m długości, 49 m wysokości, 37 m szerokości i 12 m głębokości. Budowa ma się rozpocząć w 2027 roku.
Jedyny tunel żeglowny w Polsce znajduje się w Starych Jabłonkach i łączy jeziora Szeląg Wielki i Mały.
Przypisy
Kategoria:Budowle hydrotechniczne