Sampława – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie iławskim, w gminie Lubawa przy drodze krajowej nr 15.
Historia Sampława została założona w 1339 r. na prawie chełmińskim.
Od 17 listopada 1906 r. do połowy stycznia 1907 r. w miejscowej szkole elementarnej odbył się strajk dzieci przeciwko nauczaniu religii w języku niemieckim. Z uczestników strajku znane jest tylko jedno nazwisko: K. Radomski. Strajk był elementem znacznie większej akcji biernego oporu wobec pruskich władz szkolnych, która na przełomie 1906 i 1907 r. objęła ponad 460 (!) szkół w prowincji Prusy Zachodnie, czyli przedrozbiorowe Pomorze Gdańskie, Powiśle, ziemię chełmińską i ziemię lubawską oraz część Krajny. Inspiracją dla strajków pomorskich były wcześniejsze działania dzieci w prowincji wielkopolskiej, ze słynnym strajkiem we Wrześni (1901) na czeleL. Burzyńska-Wentland, Strajki szkolne w Prusach Zachodnich w latach 1906−1907, Gdańsk 2009, s. 229.. Zdobycie Sampława 21 stycznia 1945 przez żołnierzy 2 Armii Uderzeniowej Armii Czerwonej umożliwiło włączenie miejscowości w granice Polski Ludowej.
W latach 1954–1971 wieś należała i była siedzibą władz gromady Sampława, po jej zniesieniu w gromadzie Fijewo. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.
Zabytki Kościół gotycki p.w. św. Bartłomieja Grodzisko rycerskie z XIII-XV wieku – położone w odległości ok. 100 m na zachód od rzeczki Sandela. Jest to niewielkie grodzisko stożkowate, będące prawdopodobnie pozostałością po dworze rycerskim typu motte. Być może właśnie tam znajdowała się siedziba Szymona z Sampławy, który w 1454 r. był organizatorem akcji przeciwko zakonowi krzyżackiemu. Grodzisko nazywane jest Górą św. Jana.
Urodzeni w Sampławie
Antoni Lendzion – polski działacz polityczny w Wolnym Mieście Gdańsku, poseł do Volkstagu, wiceprezes Gminy PolskiejAndrzejewski M., Ludzie Wolnego Miasta Gdańska (1920–1939), Gdańsk: „Marpress”, 1997, ISBN 83-87291-27-7, OCLC 830552971. Paweł Goga – polski kapłan, proboszcz parafii Chrystusa Króla w Toruniu w latach 1948–1971Jan Sziling: Kościół rzymskokatolicki i inne związki wyznaniowe. W: Marian Biskup (red.): Historia Torunia (1920-1945) Tom III część 2. W czasach Polski Odrodzonej i okupacji niemieckiej (1920-1945). Toruń: Wydawnictwo Towarzystwa Naukowego w Toruniu, 2006. ISBN 83-87639-79-6.. Alfons Licznerski – polski dyplomowany inżynier, architekt, działacz społeczny, przez większą część życia związany z BydgoszcząBłażejewski Stanisław, Kutta Janusz, Romaniuk Marek: Bydgoski Słownik Biograficzny. Tom II. Bydgoszcz 1995. ISBN 83-85327-27-4, str. 92-93.
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne
Kategoria:Sampława