Skuszew

Skuszew – wieś w Polsce, położona w województwie mazowieckim, w powiecie wyszkowskim, w gminie Wyszków. Ma status sołectwa.

+Integralne części wsi Skuszew SIMC Nazwa Rodzaj0523287 Giziewiczka osada leśna0523293 Kółko kolonia

Liczba ludności W 1827 roku Skuszew liczył 196 mieszkańców w 26 domach, w 1882 roku Skuszew liczył już 39 domów. W 1921 roku liczba mieszkańców wynosiła 389 osób (w tym 10 wyznania mojżeszowego) w 53 domachPierwszy powszechny spis Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 września 1921 roku : Mieszkania. Ludność. Stosunki zawodowe : Województwo warszawskie.. W 2021 roku liczba ludności wynosiła 754 osoby.

Historia

Prehistoria W ramach prac archeologicznych w okolicy, odnaleziono inwentarz krzemieniarski datujący osadnictwo ludzkie na co najmniej czasy kultury pucharów lejkowychM. Wąs, „Materiały krzemienne – od późnego paleolitu do epoki brązu”, w: Od paleolitu do nowożytności. Archeologiczne badania na terenie budowy obwodnicy Wyszkowa, „Gdańskie Studia Archeologiczne”, nr 1, Gdańsk 2007..

Średniowiecze Pierwsza wzmianka o wsi pochodzi z XIII w., gdy Bolesław I w 1239 r. darował wieś templariuszomM.Gomółka, Nowe spojrzenie na pobyt templariuszy w ziemi łukowskiej w świetle bulli papieża Aleksandra IV z 1 lutego 1257 r, w: Templariusze. Historia i dziedzictwo pod red. Tomasza Sajko i Kamila Wasilkiewicza, Wydawnictwo Rys, Gniezno-Poznań, 2025, s.89,96.. W 1378 roku Skuszewo było jedną z miejscowości, z których wyszkowski proboszcz pobierał dziesięcinęJ. Szczepański, Dzieje Wyszkowa i okolic,,1998, s.42.. W Księstwie mazowieckim należał do najstarszych dóbr książęcych w okolicy z ośrodkiem w Kamieńcu, obejmujących Puszczę Kamieniecką i Jadowską(obok wsi Jadowo, Tłuściec, Płatokowica i Morzyczyn łącznie dawały 77 włók ziemi)AGAD, ASK I 27, k. 733..

Nowożytność Od inkorporacji Mazowsza do Królestwa Polskiego, wieś królewska Skuszewo leżała w powiecie kamienieckim ziemi nurskiej województwa mazowieckiegoCorona Regni Poloniae. Mapa w skali 1:250 000, Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla Polskiej Akademii Nauk i Pracownia Geoinformacji Historycznej Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, stanowiąc część dóbr królewskich ("królewszczyznę") starostwa kamienieckiego.

Od połowy XVII wieku wieś została nadane siostrom wizytkom w Warszawie przez króla Jana II Kazimierza jako część dóbr kamienickichI. Gieysztorowa, A. Zahorski, J. Łukasiewicz, Cztery Wieki Mazowsza, Warszawa 1968, s. 98..

Jeszcze pod koniec XVIII wieku, Skuszew należał do parafii wyszkowskiej, jednak wskutek rozbiorów parafia ta utraciła tereny zabużańskie.

XIX i XX wiek Po rozbiorach Skuszew znalazł się w cyrkule mińskim w prowincji Nowa Galicja w granicach państwa Habsburgów, a następnie w Księstwie Warszawskim i Królestwie Polskim. Od 1821 roku Skuszew trafił w drodze wymiany z caratem do rodu Zamoyskich (klucz jadowski), którzy władali wsią do uwłaszczenia chłopów w 1864 roku, a pobliskimi łąkami nadbużańskimi i lasami do reformy rolnej w 1944 rokuDz. U. z 1944 r. Nr 4, poz. 17 Dekret Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolne. Tabelaryczny spis majątków objętych reformą rolną z 1944 r. opracowany na podstawi archiwaliów. Dokumentacja publikacji Wykaz majątków wielkiej własności ziemskiej w Polsce objętych dekretem o reformie rolnej z 6 IX 1944 r., oprc. Tadeusz Epsztein, Agnieszka Epsztein, Jan Epsztein..

W latach 1844–1915 i 1918–25, wieś należała do gminy Zabrodzie w powiecie radzymińskm w guberni warszawskiej , a po odzyskaniu niepodległości w województwie warszawskim. Od 1925 roku Skuszew należał do gminy Kamieńczyk w powiecie radzymińskimRozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 13 lutego 1925 r. o zmianie granic gminy wiejskiej Kamieńczyk w powiecie radzymińskim (Dz.U. 1925 nr 18 poz. 134).. Od 1933 roku działała gromada Skuszew (Skuszew, Kółko, Latoszek, Suwiec, gajówka Giziewiczka, gajówka Rogówka, gajówka Skuszew).

W latach 1943 r. wieś została całkowicie spalona (spłonęły 83 zagrody) przez partyzantów sowieckich lub PPR w ramach retorsji za wspieranie przez ludności partyzantki innej niż komunistycznaSprawozdanie MSW (rządu na uchodźtwie) z sytuacji w ruchu komunistycznym za czas 18 sierpnia do 10 września 1943 r..

Po II wojnie światowej 1 lipca 1952 włączony do WyszkowaDz.U. 1952 nr 26 poz. 177, 5 października 1954 ponownie wyłączony jako samodzielna wieśUchwała Nr VI/10/17/54 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Warszawie z dnia 5 października 1954 r. w sprawie podziału na gromady powiatu pułtuskiego; w ramach Zarządzenia Nr Or. V-0/1/54 Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Warszawie z dnia 29 listopada 1954 r. w sprawie ogłoszenia uchwał Wojewódzkiej Rady Narodowej w Warszawie z dnia 4 października 1954 r., dotyczących reformy podziału administracyjnego wsi (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Warszawie z dnia 1 grudnia 1954 r., Nr. 11, Poz. 67). Od 1973 roku w gminie WyszkówUchwała Nr XX/93/72 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Warszawie z dnia 1 grudnia 1972 w sprawie utworzenia gmin w województwie warszawskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Warszawie z dnia 12 grudnia 1972, Nr 20, Poz. 407)..

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ostrołęckiego w powiecie wyszkowskim.

Instytucje państwowe i religijne Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Wniebowzięcia NMP w Kamieńczyku nad Bugiem. W Skuszewie znajduje się kaplica.

Do 2019 roku działała szkoła podstawowa.

W Skuszewie działa Stowarzyszenie „Łączy nas Skuszew”.

Przypisy Strona gminy, sołectwa Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części () GUS. Rejestr TERYT

Opis parafii na stronie diecezji

Linki zewnętrzne

Kategoria:Skuszew Kategoria:Wsie królewskie I Rzeczypospolitej (województwo mazowieckie)