Mokra (dodatkowa nazwa w j. niem. Mokrau) – wieś w Polsce, położona w województwie opolskim, w powiecie prudnickim, w gminie Biała. Historycznie leży na Górnym Śląsku, na ziemi prudnickiej. Położona jest na terenie Równiny Niemodlińskiej, będącej częścią Niziny Śląskiej. Przepływa przez nią rzeka Biała.
W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do ówczesnego województwa opolskiego.
Według danych na 2011 wieś była zamieszkana przez 163 osoby.
Geografia Położenie Mokra znajduje się w południowo-zachodniej części Polski. Leży na ziemi prudnickiej – regionie historyczno-kulturalnym, którego głównym ośrodkiem jest miasto Prudnik. Ziemia prudnicka stanowi zachodnią część Górnego Śląska. Pod względem administracyjnym Mokra położona jest w południowej części województwa opolskiego, w powiecie prudnickim, w gminie Biała. Znajduje się w odległości około 12 km od granicy z Czechami. Należy do Euroregionu Pradziad.
Sołectwo Mokra obejmuje obręb wsi Mokra. Zajmuje powierzchnię 4,4 km². Graniczy z sołectwami (od północy, zgodnie z ruchem wskazówek zegara): Łącznik, Nowa Wieś Prudnicka, Krobusz, Radostynia, Górka Prudnicka.
Wieś leży na Nizinie Śląskiej. Według podziału fizycznogeograficznego z 2017 dr. Krzysztofa Badory, Mokra znajduje się w granicach mikroregionu Dolina Dolnej i Środkowej Białej (318.55.8). W obszarze wsi przepływa rzeka Biała.
W pobliżu wsi znajduje się pole o nazwie Mokre.
Środowisko naturalne W Mokrej panuje klimat umiarkowany ciepły. Średnia temperatura roczna wynosi +8,3 °C. Duże zróżnicowanie dotyczy termicznych pór roku. Średnie roczne opady atmosferyczne w rejonie Mokrej wynoszą 611 mm. Dominują wiatry zachodnie.
Nazwa Topograficzny opis Górnego Śląska z 1865 roku notuje wieś pod obecnie stosowaną, polską nazwą Mokra, a także zgermanizowaną Mokrau we fragmencie „Mockrau (1574 Mockry, polnisch Mokra)”. Ze względu na polskie pochodzenie nazwy nazistowska administracja III Rzeszy w 1936 roku wprowadziła nową, całkowicie niemiecką nazwę – Nassau O.S. 9 września 1947 r. nadano miejscowości polską nazwę MokraRozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 9 września 1947 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości ()..
W gwarach prudnickich nazwa miejscowości występuje jako Mokrĕ lub Mokra (odmiana: dzie miyszkył? na Mokryj, w Mokryj; jadã na Mokrã, do Mokry; miyndzy Prudnikã, a Mokrył).
Historia mały|lewo|Mokra (Mokkerau) wśród miejscowości ziemi prudnickiej na mapie z XIX wieku Pierwsza wzmianka o wsi pochodzi z 1384. mały|lewo|upright|Pieczęć Mokrej (1872) Miejscowość składała się z folwarku i wsi. W XIX wieku odbywała się tu specjalistyczna uprawa pszenicy i rzepaku. Wieś była własnością zamku w Chrzelicach. Do 1742 wieś należała do powiatu sądowego głogóweckiego w Monarchii Habsburgów. Po I wojnie śląskiej znalazła się w granicach Królestwa Prus i weszła w skład powiatu prudnickiego w prowincji Śląsk. Wieś posiadała swoją własną pieczęć, która przedstawiała w polu wspiętego lwa trzymającego kosę, zwróconego w prawo, a w otoku napis: MOKRAU: GEM. SIEGEL / NEUSTAEDTER KREIS (). mały|Pomnik upamiętniający mieszkańców wsi, którzy zginęli podczas I wojny światowej Według spisu ludności z 1 grudnia 1910, na 316 mieszkańców Mokrej 13 posługiwało się językiem niemieckim, a 303 językiem polskim. Po I wojnie światowej we wsi powstał pomnik upamiętniający mieszkańców wsi, którzy zginęli podczas niej. W czasie II powstania śląskiego w Mokrej rozlokowano polskie oddziały powstańcze. W 1921 w zasięgu plebiscytu na Górnym Śląsku znalazła się tylko część powiatu prudnickiego. Mokra znalazła się po stronie wschodniej, w obszarze objętym plebiscytem, w obwodzie nr 8 powiatu prudnickiego. Do głosowania uprawnionych było w Mokrej 277 osób, z czego 170, ok. 61,4%, stanowili mieszkańcy (w tym 160, ok. 57,8% całości, mieszkańcy urodzeni w miejscowości). Oddano 274 głosy (ok. 98,9% uprawnionych), w tym 274 (100%) ważne; za Niemcami głosowało 241 osób (ok. 88%), a za Polską 33 osoby (ok. 12%).
W okresie II wojny światowej w Mokrej pracowali robotnicy przymusowi z Polski, m.in. z miejscowości: Nierada i Kowel. W marcu 1945 wieś była jedną z miejscowości powiatu prudnickiego, które zostały przystosowane przez Niemców do obrony przed Armią Czerwoną. Została ona otoczona rowem. Zajęli ją zmierzający do Prudnika żołnierze 1 Frontu Ukraińskiego. Od marca do maja 1945 powiat prudnicki znajdował się pod kontrolą radzieckiej komendantury wojskowej. 11 maja 1945 polska administracja przejęła władzę cywilną w powiecie prudnickim. Mieszkańcom Mokrej, posługującym się dialektem śląskim bądź znającym język polski, pozwolono pozostać we wsi po otrzymaniu polskiego obywatelstwa.
W latach 1945–1950 Mokra należała do województwa śląskiego, a od 1950 do województwa opolskiego.
W latach 1945–1954 i 1973–1975 wieś należała do gminy ŁącznikPodział administracyjny województwa śląsko-dąbrowskiego wraz ze skorowidzem gmin i gromad (stan z dnia 1 stycznia 1946), Wydawnictwa Instytutu Śląskiego, 1947.Wykaz Gromad Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej według stanu z dnia 1.VII 1952 r., PRL, GUS, Warszawa.Uchwała Nr XVIII/100/72 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Opolu z dnia 6 grudnia 1972 r. w sprawie utworzenia gmin w województwie opolskim (Dz. Urz. WRN w Opolu z 11 grudnia 1972 r. Nr 14, poz. 167)..
W 1949 we wsi znajdowały się między innymi: szkoła podstawowa prowadzona przez Inspektorat Szkolny w Prudniku, kotlarz.
Mieszkańcy Miejscowość zamieszkiwana jest przez mniejszość niemiecką oraz Ślązaków. Mieszkańcy wsi posługują się gwarą prudnicką, będącą odmianą dialektu śląskiego.
Liczba mieszkańców wsi 1871 – 286 1885 – 281 1905 – 254 1910 – 316 1933 – 394 1939 – 392 1966 – 285 1998 – 196 2002 – 196 2009 – 159 2011 – 163 2013 – 154
Zabytki Zgodnie z gminną ewidencją zabytków w Mokrej chronione są: kościół filialny pw. św. Jadwigi szkoła, nr 2
Transport mały|Wjazd do Mokrej W zarządzie Wydziału Drogownictwa Starostwa Powiatowego w Prudniku znajduje się droga powiatowa nr 1268O relacji Łącznik – Mokra – Radostynia – Ligota Bialska.
Mokra posiada połączenia autobusowe z Białą, Głuchołazami, Krapkowicami, Opolem, Prudnikiem, Strzeleczkami, Złotnikami. We wsi znajduje się jeden przystanek autobusowy.
Religia W Mokrej znajduje się katolicki kościół św. Jadwigi Śląskiej, który należy do parafii Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Łączniku (dekanat Biała).
Turystyka Oddział PTTK „Sudetów Wschodnich” w Prudniku ustanowił turystyczną Odznakę Krajoznawczą Ziemi Prudnickiej, którą zdobywa się poprzez zwiedzenie odpowiedniej liczby obiektów w miejscowościach położonych na ziemi prudnickiej, w tym w Mokrej.
Szlaki turystyczne Przez Mokrą prowadzą szlaki turystyczne: Szlakami bociana białego (46,6 km): Biała – Solec – Olbrachcice – Wierzch – Wilków – Rostkowice – Mokra – Łącznik – Brzeźnica – Górka Prudnicka – Ligota Bialska – Biała Szlakiem zabytkowych kościołów (9,12 km): Prężyna – Biała – Śmicz – Miłowice – Kolnowice – Otoki – Ligota Bialska – Krobusz – Dębina – Łącznik – Mokra – Żabnik – Gostomia – Solec – Olbrachcice
Szlaki rowerowe Przez Mokrą prowadzi szlak rowerowy: Trasa rowerowa PTTK nr 261-c: Biała – Stare Miasto – Solec – Olbrachcice – Wierzch – Wilków – Rostkowice – Gostomia – Krobusz – Radostynia – Mokra – Łącznik – Brzeźnica – Górka Prudnicka – Ligota Bialska – Biała
Bezpieczeństwo Miejscowość jest pod opieką dzielnicowego rejonu służbowego nr 15 Komendy Powiatowej Policji w Prudniku (Posterunek Policji w Białej).
Teren wsi, jak i całej gminy Biała, położony jest w strefie nadgranicznej w związku z czym Straż Graniczna dysponuje, na tym obszarze, specjalnymi kompetencjami w zakresie bezpieczeństwaRozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 29 sierpnia 2005 r. w sprawie wykazu gmin i innych jednostek zasadniczego podziału terytorialnego państwa położonych w strefie nadgranicznej oraz tablicy określającej zasięg tej strefy ().. Gminę Biała obejmuje zasięgiem służbowym placówka Straży Granicznej w Opolu ze Śląskiego Oddziału SG.
Przypisy Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części ().
Bibliografia
Linki zewnętrzne
Kategoria:Biała (gmina w województwie opolskim) Kategoria:Wsie w powiecie prudnickim Kategoria:Wsie w powiecie prudnickim (1818–1954)